به بهانه شیوع کرونا، نگاهی به زندگی خانوادهای که سالها با بیماری و مرگ زیستند.

چند روزی است که به دلیل شیوع کرونا، سایه بیماری و مرگ در بسیاری از کشورهای دنیا افتاده است. این سایه سنگین سالها بر سر خانوادهی کشیشی انگلیسی بود خانوادهای که حالا دخترانشان را با رمانهای معروفشان میشناسیم. شارلوت، امیلی و آن ۳خواهر نویسندهی خانوادهی برونته بودند که در قرن نوزدهم زندگی میکردند. زندگی آنها از همان کودکی با بیماری و مرگ گره خورده بود. وقتی آن فرزند ششم یک سال و نیمه بود مادرشان به دلیل زایمانهای پی در پی و ضعف از دنیا رفت و پتریک پدر خانواده را با شش بچهی قدم و نیم قد تنها گذاشت. زمانی نگذشته بود که دو دختر بزرگ خانواده ماریا و الیزابت بر اثر سل مردند. کشیش پس از همسرش ازدواج نکرد و به تنهایی وقت رسیدگی به فرزندانش را نداشت پس خاله برنول به کمک شوهر خواهرش به خانهی برونتهها آمد. اقامت خاله برنول موقتی نبود او در خانهی برونته ماندگار شد و اتاق خواهر فوت شدهاش اتاق شخصی او شد. چند سال بعد خاله هم به خاطر بیماری از دنیا رفت. بیماری او هیچ وقت مشخص نشد ولی حدس زده میشد علت مرگش سرطان معده یا روده بوده. در تمام این سالها پدرخانواده درگیر بیماری ریه و تنگی نفس بود. این علاوه بر بیماری روحی او یعنی افسردگی بود. سه خواهر برونته و برادرشان که با کسی رفت و آمد نداشتند و در همه این سالها در تنهایی سوگوار مرگ زودرس عزیزانشان بودند. بقیه فرزندان هم در جوانی از دنیا رفتند و پدر داغ مرگ همهی فرزندانش را دید.
شارلوت برونته که رمان جین ایر را نوشته است به دلیل تیفوس مرد. او که از بقیه خواهران بیشتر عمر کرد در زمان مرگ 38ساله بود. شش سال قبل از فوت او تنها برادرشان در بستر بیماری مرد. امیلی خواهر بعدی پرستار برادر بود. او که با نوشتن بلندیهای بادگیر توجه منتقدان را جلب کرده بود پس از مرگ برادر بیمار شد.امیلی نه تنها تلاشی نمیکرد که از بیماری رها شود بلکه با غذا نخوردن و نپذیرفتن پزشک به استقبال مرگ هم میرفت.در زمستان ۱۸۴۸ شارلوت در وصف بیماری امیلی نوشت: «التهاب تدریجی ریه، سرفهی شدید، اختلال تنفس، درد در ناحیه سینه و تب.» سرانجام این شاعر و نویسنده در 30سالگی به خاطر ذات الریه درگذشت. او را در کنار مادر، خاله، خواهرانش و بردارش به خاک سپردند. خواهر آخر آن برونته بود که رمان مستأجر عمارت وایلدفل را نوشت سل علت مرگ او بود.آن در 29سالگی فوت کرد.فاصله مرگ او با امیلی ۵ماه بود. خواهران برونته شعر هم میگفتند اشعاری که سایه بیماری و رنج در آنها دیده میشود یکی از اشعار معروف امیلی همین رنج را نشان میدهد. به قول خودش او سالها در قلمرو مرگ و زندگی بود:
زر و زیور این جهان را به خواری مینگرم
و عشق را به سُخره میگیرم
و شهوت نام و آوازه
در چشم من جز خواب و خیالی پوچ نیست
که با طلیعهی صبح رنگ میبازد
وگر این لبها به راز و نیازی بگشاید
به جز این زمزمه دعایی بر لبم نیست؛
«بار سنگین این دل را از من بازستان و به من رهایی بخش»
آه آری همچنان که روزهای عمر من
شتابآلود به سوی لحظههای واپسین
گام برمیدارند
این است آنچه من به لابه و زاری میخواهم؛
«در قلمرو مرگ و زندگی
مرا جانی آزاده عطا کن
و شهامتی که رنج را تاب آرم....»
گرچه بیماری و مرگ در خانوادهی برونته فرصت زیادی برای زندگی به شارلوت و امیلی نداد اما آنها دو رمان عاشقانه ادبیات جهان_جین ایر و بلندیهای بادگیر_ را نوشتند.
پ.ن: شعر از کتاب جان آزاده، نوشته کاترین فرنک، ترجمهی فیروزان زهادی