
دو هفته در یک قاب
خبرنامه دو هفته اخیر رو به دلیل مشکلاتی که داشتم نتونستم بارگذاری کنم و یکجا قرارشون دادم.
منبع: World Federation of Advertisers / MediaPost
یک پژوهش جدید WFA نشان میدهد سهم مدلهای پرداخت مبتنی بر نیروی انسانی و ساعات کاری در قراردادهای آژانسی از ۵۴٪ در ۲۰۱۱ به ۱۷٪ امروز کاهش پیدا کرده است.
در مقابل، قراردادهای Fixed Fee / Output از ۲۰٪ به ۳۵٪ رسیدهاند و مدلهای ترکیبیِ دستمزد + عملکرد نیز از ۹٪ به ۲۳٪ افزایش یافتهاند.
مشتری دیگر فقط برای «زمانی که آژانس صرف کرده» پول نمیدهد؛ بیشتر میخواهد بداند چه ارزشی دریافت کرده است.
AI این تغییر را سریعتر کرده.
وقتی بخشی از کارهایی مثل تولید نسخههای مختلف محتوا، گزارشگیری، ساخت لیست کلمات یا کارهای اجرایی سریعتر انجام میشود، «تعداد نفرات × ساعت کاری» دیگر الزاماً معیار خوبی برای ارزش کار نیست.
رقابت به سمت خروجی، کیفیت و اثر تجاری حرکت میکند.
برای یک مشاور، آژانس یا تیم مارکتینگ، سؤال مهم آینده احتمالاً این نیست:
«چقدر کار کردیم؟»
بلکه:
«چه چیزی را بهتر کردیم؟»
منبع: McDonald’s / Leo UK
McDonald’s و Leo UK کمپین World Menu Heist را دوباره اجرا کردهاند؛ اما این بار خود طرفداران مشخص کردهاند چه محصولاتی باید «دزدیده» شوند.
تیم کمپین با استفاده از Social Listening محصولات محبوبی را که مردم در کشورهای مختلف میخواستند شناسایی کرد و در نهایت ۹ محصول از ۸ کشور را به بریتانیا و ایرلند آورد.
نسخه قبلی این کمپین نیز در بیش از ۴۰ بازار اجرا شده بود.
گاهی بهترین ایده کمپین را خود مخاطب قبلاً به شما گفته است.
اینجا Social Listening فقط ابزار تحقیق بازار نیست؛ تبدیل شده به بخشی از ایده خلاقانه.
مخاطب گفت:
«چرا فلان محصول در کشور ما نیست؟»
برند همان اعتراض را تبدیل کرد به داستان:
بیایید آن را بدزدیم و بیاوریم.
این یعنی فاصله بین داده → بینش → ایده خلاق بسیار کوتاه شده.
قبل از اینکه برای مخاطب ایده بسازیم، گاهی باید ببینیم مخاطب خودش چه ایدهای برای ما ساخته است.
منبع: Lufthansa / Serviceplan
Lufthansa کمپین جهانی جدیدش با عنوان «Premium lives in the details» را معرفی کرده است.
نکته جالب کمپین این است که بهجای نمایش صرفِ تجمل و فضای لوکس، روی جزئیات تجربه سفر تمرکز میکند؛ از غذا و خدمات گرفته تا امکانات خواب و مراقبت شخصی.
این کمپین در تلویزیون، سینما، چاپ، دیجیتال، صوت و شبکههای اجتماعی اجرا میشود.
«پریمیوم بودن» چیزی نیست که فقط بگوییم؛ چیزی است که باید تجربه شود.
این تغییر کوچک اما مهم است.
بهجای اینکه برند بگوید:
ما لوکس هستیم.
تجربهای طراحی میکند که مشتری خودش به این نتیجه برسد:
این برند به جزئیات اهمیت میدهد.
این همان تفاوت بین Brand Claim و Brand Experience است.
اگر برندتان ادعای خاصی دارد، بپرسید:
مخاطب دقیقاً کجای تجربهاش این ادعا را لمس میکند؟
منبع: M&C Saatchi Performance
یک نانوایی در نیویورک بهخاطر فروش نان با قیمت حدود ۶۰ دلار وایرال شد و بحث درباره قیمت نان و ارزش آن در شبکههای اجتماعی بالا گرفت.
Lidl از این موج فرهنگی استفاده کرد و یک فعالیت تبلیغاتی را در تنها ۳۶ ساعت با همکاری تیمهای اروپا و آمریکای شمالی شکل داد.
در اقتصاد توجه، گاهی سرعت اجرا خودش بخشی از ایده است.
اگر یک برند سه هفته بعد به یک اتفاق فرهنگی واکنش نشان دهد، ممکن است دیگر کسی یادش نباشد چه اتفاقی افتاده.
اما اینجا سرعت باعث شد برند در همان لحظهای وارد گفتگو شود که مخاطب هنوز درباره موضوع حرف میزد.
البته سرعت بهتنهایی مزیت نیست؛ باید لحن برند و موقعیت فرهنگی را هم درست تشخیص داد.
برای استفاده از اتفاقات روز، فقط تیم تولید محتوا لازم نیست.
باید فرایند تصمیمگیری هم سریع باشد.
منبع: Google Ads
گوگل در ۲۸ سپتامبر قابلیت جدیدی برای Gemini Omni در Google Ads معرفی کرد که امکان ساخت و ویرایش ویدئو با گفتوگوی متنی را در Asset Studio فراهم میکند.
هدف این است که تیمها بتوانند از یک Brief به ویدئوی تبلیغاتی برسند و همزمان، داراییهای برند را در فرایند تولید حفظ کنند.
AI فقط تولید محتوا را سریعتر نمیکند؛ دارد فرایند تولید خلاقه را تغییر میدهد.
قبلاً برای تغییر یک ویدئو باید دوباره وارد فرایند تولید میشدیم.
حالا میتوانی با زبان طبیعی بگویی:
این بخش را تغییر بده
این محصول را بیشتر نشان بده
نسخه دیگری بساز
با این داراییهای برند هماهنگش کن
اما اینجا یک خطر هم وجود دارد:
اگر همه بتوانند بهسرعت محتوای «درست و تمیز» تولید کنند، ایده اصلی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
AI هزینه و زمان تولید را پایین میآورد؛
اما هنوز کسی باید تصمیم بگیرد چه چیزی ارزش تولید کردن دارد.
منبع: Bloomberg / GeekWire
Amazon دسترسی عامل هوش مصنوعی Muse متعلق به Meta را به فروشگاه خود مسدود کرد.
Muse برای انجام کارهایی مثل جستوجو و خرید آنلاین طراحی شده است. Amazon اعلام کرد که این عامل بدون توافق قبلی به سایت دسترسی پیدا کرده و این شرکت اجازه استفاده از فروشگاهش توسط چنین عاملهایی را نداده است.
اگر مشتری آینده یک AI Agent باشد، سؤال مهم این است:
چه کسی مالک رابطه با مشتری است؟
در مدل فعلی، مشتری وارد Amazon میشود، محصول را میبیند، تبلیغ را میبیند و خرید میکند.
اما در مدل Agentic Commerce ممکن است:
مشتری → AI Agent → چند فروشگاه → انتخاب → خرید
در این مدل، فروشگاه ممکن است دیگر مستقیماً با مشتری ارتباط نداشته باشد.
این موضوع برای تبلیغات، SEO، برند و حتی طراحی فروشگاههای آنلاین یک تغییر بنیادی ایجاد میکند.
اگر فردا AI به جای مشتری جستوجو کند، برند باید برای دو مخاطب قابل فهم باشد:
انسانی که تصمیم را میخواهد، و عاملی که گزینهها را بررسی میکند.
منبع: Marketing Week
پژوهش جدید Les Binet و Dom Boyd روی ۲۵۰ مدیر بازاریابی و تحقیقات بازار در شرکتهای کالاهای مصرفی بریتانیا نشان میدهد برندها تقریباً دو برابر هزینه تبلیغات رسانهای، برای تخفیفهای قیمتی هزینه میکنند.
اما نکته نگرانکننده اینجاست: ۷۵٪ بازاریابان نمیتوانند تخمین بزنند چه سهمی از این تخفیفها واقعاً سودآور بوده است.
فروش بیشتر لزوماً به معنی بازاریابی مؤثرتر نیست.
تخفیف خیلی راحت نتیجه ایجاد میکند: فروش بالا میرود و گزارش عملکرد هم خوب به نظر میرسد.
اما اگر مشتری فقط بهخاطر قیمت پایینتر خرید کرده باشد، برند چه چیزی ساخته؟
اینجا خطر وابستگی به پروموشن شروع میشود؛ مخصوصاً وقتی تخفیف تبدیل به عادت مشتری و ابزار اصلی رشد شود.
قبل از اینکه بگوییم «کمپین فروش موفق بود»، باید بپرسیم:
چقدر از این فروش، بدون تخفیف هم اتفاق میافتاد؟
منبع: Marketing Week / IPA
بازار اسپانسرشیپ ورزشی قرار است تا سال ۲۰۳۴ به حدود ۱۸۱.۴ میلیارد دلار برسد؛ اما پژوهش جدید IPA و Sponsorship Effectiveness Forum نشان میدهد فقط ۴۰٪ برندها، آژانسها و صاحبان حقوق ورزشی مطمئن هستند که اسپانسرشیپ واقعاً نتیجه تجاری ایجاد میکند.
در میان خود برندها، این عدد فقط ۴۵٪ است. این پژوهش بر اساس پاسخ ۱۴۳ برند، آژانس و دارنده حقوق ورزشی انجام شده است.
بزرگ بودن یک بازار به معنی مؤثر بودن سرمایهگذاری در آن نیست.
لوگو روی پیراهن، تابلو کنار زمین و چند پست شبکه اجتماعی، بهخودیخود استراتژی نیست.
مسئله این است که اسپانسرشیپ چگونه به یادآوری، ترجیح برند و در نهایت کسبوکار وصل میشود.
اگر نمیتوانیم توضیح دهیم چرا یک رویداد ورزشی باید به برند ما کمک کند، احتمالاً داریم فقط اجاره توجه میکنیم.
منبع: Marketing Week
مدیرعامل Tesco میگوید یکی از اهداف اصلی پلتفرم جدید برند این شرکت، ایجاد لحظههای کوچک و غیرمنتظرهای است که مشتری احساس کند Tesco نیازش را میفهمد و برطرف میکند.
این رویکرد در پلتفرم «Need anything from Tesco» دیده میشود که از مارس امسال اجرا شده است.
برند فقط با تبلیغ ساخته نمیشود؛ با تجربههای کوچک و تکرارشونده ساخته میشود.
Tesco بهجای اینکه صرفاً بگوید «ما به مشتری اهمیت میدهیم»، تلاش میکند این ادعا را به رفتار تبدیل کند.
این دقیقاً جایی است که Brand Promise و Customer Experience به هم میرسند.
اگر شعار برندتان را از تبلیغ حذف کنیم، آیا مشتری هنوز میتواند آن را از روی تجربهاش تشخیص دهد؟
منبع: Marketing Week
پژوهش جدید Boldstream روی ۱۵۰ تصمیمگیرنده بازاریابی و ارتباطات در بریتانیا نشان میدهد ۷۴٪ میخواهند سهم بیشتری از کارهایشان بهصورت مستقل توسط AI انجام شود.
اما فقط ۱۲٪ در حال حاضر با میزان واگذاری کار به AI احساس راحتی میکنند.
مهمترین مانع هم قضاوت و اعتماد است؛ ۸۴٪ این دو عامل را از دلایل اصلی عدم واگذاری کنترل بیشتر به AI دانستهاند.
مشکل اصلی دیگر «آیا AI میتواند؟» نیست؛
«آیا میتوانیم به آن اجازه بدهیم؟»
این شکاف خیلی مهم است.
بازاریابها از یک طرف میخواهند AI کارهای تکراری بیشتری را انجام دهد، اما از طرف دیگر هنوز برای تصمیمهای حساس به قضاوت انسانی نیاز دارند.
احتمالاً آینده نه «بازاریاب بدون AI» است و نه «مارکتینگ کاملاً خودکار».
بلکه یک مدل ترکیبی است:
AI اجرا میکند؛ انسان تصمیم میگیرد.
قبل از اتوماسیون، باید مشخص کنیم:
کدام تصمیم قابل واگذاری است و کدام تصمیم هنوز باید انسانی بماند؟
منبع: TikTok / Advertising Week New York
TikTok در Advertising Week 2026 از مجموعهای از قابلیتهای جدید مبتنی بر AI و راهکارهای عاملمحور برای تبلیغدهندگان رونمایی کرده است.
این قابلیتها بخشهای مختلف مسیر مشتری، از کشف و تولید محتوا تا اندازهگیری و تبدیل را هدف گرفتهاند.
طبق دادهای که TikTok منتشر کرده، بیش از ۲۰۰ میلیون نفر در اروپا برای کشف محتوا، سازندگان و جوامع مورد علاقهشان از این پلتفرم استفاده میکنند. همچنین طبق Media Reactions 2026، ۸۴٪ بازاریابان روی TikTok تبلیغ دارند و این پلتفرم رتبه اول را از نظر قصد افزایش هزینه تبلیغات در سال ۲۰۲۷ گرفته است.
TikTok دیگر نمیخواهد فقط جای «دیدهشدن» باشد؛ میخواهد بخشی از مسیر خرید شود.
این تغییر مهم است.
شبکه اجتماعی زمانی بیشتر نقش رسانه داشت:
محتوا → توجه
حالا پلتفرمها تلاش میکنند این زنجیره را کامل کنند:
کشف → علاقه → بررسی → خرید → اندازهگیری
اگر مخاطب محصول را همان جایی کشف میکند که دربارهاش تصمیم میگیرد، مرز بین محتوا، تبلیغ و فروش روزبهروز کمرنگتر میشود.
منبع: OpenAI
OpenAI این هفته اعلام کرد در حال آزمایش یک فرمت تبلیغاتی تصویری جدید در ChatGPT است که ابتدا در تجربه تولید تصویر و برای گروهی از تبلیغدهندگان در آمریکا آزمایش میشود.
طبق اعلام OpenAI، این تبلیغها قرار است از تصویر برای نمایش محصول، نحوه استفاده یا تجربهای که محصول ایجاد میکند استفاده کنند و از خود تصویر تولیدشده توسط کاربر جدا باقی بمانند. همچنین OpenAI میگوید تبلیغات نباید پاسخهای ChatGPT را تحت تأثیر قرار دهد.
تبلیغ دارد وارد محیطی میشود که مخاطب در آن برای حل مسئله و گرفتن پاسخ حضور دارد، نه صرفاً برای دیدن محتوا.
این اتفاق از نظر رسانهای مهم است.
تلویزیون یک محیط سرگرمی بود.
گوگل یک محیط جستوجو بود.
شبکههای اجتماعی محیط کشف و تعامل بودند.
حالا ChatGPT میتواند محیط پرسش، تحقیق، مقایسه و تصمیمگیری باشد.
اگر تبلیغ در چنین محیطی قرار بگیرد، کیفیت و ارتباط آن احتمالاً اهمیت بیشتری از صرفاً «جلب توجه» پیدا میکند.
در رسانههای جدید، سؤال اصلی فقط این نیست که:
«مخاطب کجا تبلیغ را میبیند؟»
بلکه:
«مخاطب در آن لحظه برای چه کاری آنجاست؟»