ساعت حدود یازده شب بود که پیام آمد: «سایت باز نمیشود، فقط یک صفحه سفید با نوشته 500». صاحب سایت یک فروشگاه کوچک لوازم تحریر بود و فردا صبح قرار بود کمپین شروع شود. اگر شما هم الان جلوی همین صفحه نشستهاید، بگذارید بگویم آن شب چه کردم.
خطای ۵۰۰ عملا یعنی «سرور یک جایی به مشکل خورد ولی نمیگوید کجا». این پیام خودش هیچ اطلاعاتی ندارد. پس اولین قانون من این است: حدس نزن، لاگ را بخوان.
قبل از باز کردن هر فایلی، از مشتری پرسیدم امروز چه کار کرده. جواب همیشه اولش «هیچ کار» است. بعد که کمی صحبت کردیم، یادش آمد عصر یک افزونه تخفیف تازه نصب کرده و قالب را هم آپدیت کرده.
همین یک سوال، نصف راه را کوتاه میکند. بیشتر خطاهای ۵۰۰ که دیدهام بعد از یک تغییر آمدهاند: آپدیت، افزونه تازه، تغییر نسخه PHP یا دست بردن در فایل htaccess.
وارد پنل هاست شدم و لاگ خطا را باز کردم. خط آخر چیزی شبیه این بود:
PHP Fatal error: Uncaught Error: Call to undefined function ... in /wp-content/plugins/.../discount.php
مسیر فایل بهوضوح اسم همان افزونه تخفیف را داشت. اگر هاست لاگ ندهد، میشود موقتا دیباگ وردپرس را روشن کرد. در فایل wp-config.php این خطوط را میگذارم:
define('WP_DEBUG', true); define('WP_DEBUG_LOG', true); define('WP_DEBUG_DISPLAY', false);
با این تنظیم، خطاها در فایل wp-content/debug.log نوشته میشوند و به بازدیدکننده نشان داده نمیشوند. یادتان باشد بعد از رفع مشکل خاموشش کنید.
پنل مدیریت هم خطا میداد، پس از راه عادی نمیشد افزونه را غیرفعال کرد. از مدیر فایل، اسم پوشه افزونه را در wp-content/plugins عوض کردم و یک پسوند off به آخرش اضافه کردم. وردپرس وقتی پوشه را پیدا نکند، افزونه را خودکار غیرفعال میکند.
سایت بلافاصله بالا آمد.
اگر لاگ نداشتم، همین کار را با کل پوشه plugins میکردم و بعد افزونهها را یکییکی برمیگرداندم تا مقصر پیدا شود.
در سایتهای دیگر علتهای دیگری هم دیدهام:
فایل htaccess خراب: اسمش را عوض میکنم و از تنظیمات پیوندهای یکتا دوباره ذخیره میزنم تا فایل تازه ساخته شود
کمبود حافظه PHP: در لاگ پیام Allowed memory size دیده میشود. مقدار memory_limit را از پنل بالا میبرم
ناسازگاری نسخه PHP: بعد از تغییر نسخه، قالب قدیمی از کار میافتد. نسخه را موقتا برمیگردانم و بعد قالب را آپدیت میکنم
قالب: پوشه قالب فعال را تغییر نام میدهم تا وردپرس به قالب پیشفرض برگردد
آن شب بعد از اینکه سایت بالا آمد، سه کار کردم. به سازنده افزونه گزارش دادم. یک افزونه جایگزین روی نسخه آزمایشی سایت تست کردم. و به مشتری گفتم از این به بعد آپدیتها را صبح انجام دهد، نه شب قبل از کمپین.
بزرگترین چیزی که آن شب نجاتم داد، دسترسی سریع به لاگ و بکاپ بود. اگر لاگ نبود، باید ساعتها حدس میزدم. اگر افزونه چیزی را در دیتابیس خراب کرده بود، بکاپ دیروز تنها راه برگشت بود.
برای همین وقتی هاست انتخاب میکنم، اول نگاه میکنم لاگ خطا در دسترس است یا نه و بکاپ روزانه شامل دیتابیس هم میشود یا نه. در اکو وردپرس پاستاکلود که از ۱۹۹ هزار تومان شروع میشود، هر دو در پنل هست و نسخه PHP را هم خودم عوض میکنم. اگر حوصله شببیداری مثل آن شب را ندارید، این دو را قبل از خرید هاست چک کنید.