از فروردین میدونستم که آذر قراره به احتمال زیاد کتاب «دزیره» رو بخونم، چون سالها از آخرین باری که خونده بودمش میگذشت و مدتها بود منتظر فرصتی بودم که دوباره بخونمش. اولین بار که کتاب «دزیره» رو خوندم احتمالا ۱۲ سالم بوده ولی تا اواخر دوران نوجوونیم این کتاب رو بارها خوندم. همیشه هم قسمتهای عاشقانهاش برام جذابترین قسمتها بودن. ولی الان به عنوان یه ایرانی ۲۸ سالهای که توی سوئد زندگی میکنه همه چی برام یه رنگ دیگه داره. البته کتمان نمیکنم که هنوز بخشهای عاشقانهاش برام دلنشینه، ولی داستان ژان باتیست برنادوت و ارتباطش با پادشاه نروژ و سوئد و ملکهی دانمارک هم برام خیلی جالب بود و متوجه شدم که چقدر روابطشون در هم تنیده است. نسبت به موقعیت جغرافیایی شهرهای مختلفی که اسم میبردن هم دید بهتری داشتم، ولی مهمتر از اینها واسم جنگها و کشتهها و معلولها بود. میتونیم اسمهای قشنگ براشون انتخاب کنیم و اونجوری صداشون کنیم، ولی این چیزی از واقعیت غمانگیزشون کم نمیکنه. هر بار که با داستانهاشون آشنا میشیم، واقعی میشن، دیگه برامون عدد نیستن و با سختی و غمشون همراه میشیم.
بگذریم. من یه مقدار کمی جستوجو کردم که ببینم کتاب چقدر بر اساس واقعیته ولی اطلاعات خاصی به دست نیوردم. برداشتم اینه که کلیت کتاب بر اساس واقعیته، ولی جزییاتش (یا بخشهایی که حالت پیشگویی دارن!) بر اساس اتفاقهایی هستن که زمان نوشتن کتاب به وقوع پیوسته بودن. مثلا توی صفحات آخر کتاب دزیره میگه که عمر اتحاد سوئد و نروژ طولانی نیست و شاید با عمر اسکار به پایان برسه. اون وقت نروژ برای رنجوندن سوئد یه شاهزادهی دانمارکی رو برای سلطنت انتخاب میکنه ولی در رگهای این شاهزادهی دانمارکی قطرهای از خون برنادوت وجود داره. در واقعیت هم چند سال بعد از مرگ اسکار اول، پسر دزیره، و زمان پادشاهی اسکار دوم نروژ اعلام استقلال میکنه و یه شاهزادهی دانمارکی برای سلطنت انتخاب میشه که مادرش نوهی اسکار اول، نتیجهی دزیره، بوده. این اتفاقات توی دههی اول قرن بیستم افتادن و کتاب دزیره اواسط قرن بیستم نوشته شده و من فکر میکنم احتمالا به متن خاطرات دزیره اضافه شدن. البته به نظرم منطقیه، به هر حال یه دفترچهی خاطرات نمیتونه انقدر طولانی باشه!
به جز اطلاعات کمی که توی صفحهی ویکی پدیای انگلیسی، سوئدی و دانمارکی (!) نویسندهی اتریشی کتاب، آنماری سلینکو، هست، اطلاعات بیشتری راجع بهش پیدا نکردم. خلاصهاش اینه که یهودی بوده (ولی انگار بعدا تغییر مذهب داده و پروتستان شده)، اوایل جنگ جهانی دوم با شوهر دانمارکیش پناهنده شده به دانمارک. آنماری بعد از نوشتن کتاب دزیره خیلی پولدار میشه و از ثروتش سالانه یه کمک هزینهای به یاد پسر جوونش که توی یه تصادف فوت کرده به یه تعداد دانشجوی اقتصاد دانشگاه کپنهاگ تعلق میگیره. آنماری کتاب دزیره رو به خواهرش که توی اردوگاه کار اجباری کشته شده تقدیم کرده.
کتاب دزیره برای من اینجوری نیست که یه قسمتهاییش رو انتخاب کنم و بگم از این قسمتها خوشم میاد. من بیشتر کتاب رو دوست دارم. به نظرم همهاش درس زندگیه. البته اعتراف میکنم که از دونستن جزییات جنگها و روابط افراد سیاسی خیلی خوشم نمیاد. به هر حال، به نظرم این قسمت از کتاب ارزش داره به طور خاص بهش اشاره بشه.
«هر ملتی که قادر باشد گذشتهی درخشان خود را فراموش نموده و از بالیدن به گذشته چشمپوشی کند مقتدر و تهدیدآمیز خواهد شد.»
کتاب دزیره نوشتهی آنماری سلینکو و ترجمهی همایون پاکروان رو میتونید از طریق لینک زیر در اپلیکیشن طاقچه مطالعه کنید.