چگونه رمزارزها را به صورت بنیادی تحلیل کنیم؟

تحلیل بنیادی در کریپتوکارنسی ها شامل عمیق شدن در اطلاعات موجود در مورد یک دارایی مالی می باشد. برای مثال، شما ممکنه به موارد کاربرد (Use case)، میزان استفاده افراد از آن، و یا تیم پشت پروژه توجه کنید. هدف در اینجا این است که به این نتیجه برسید آیا این دارایی یا ارز دارای ارزش خرید هست یا خیر.

معامله کردن دارایی های نوسانی مانند ارزهای دیجیتال مستلزم مهارت بالایی می باشد. انتخاب یک استراتژی، فهم دنیای وسیع معامله گری، و تسلط بر تحلیل های تکنیکال و سنتیمنتال، کارهایی هستند که در مسیر یادگیری پیش رو دارید.

زمانی که نوبت به تحلیل تکنیکال میرسد، برخی مهارت ها از میراث بازارهای مالی به ارث می رسد. تعداد زیادی از تریدرها از همان اندیکاتورهای تکنیکال فارکس، سهام و ... استفاده می کنند. ابزارهایی مانند RSI، MACD و یا Bollinger Bands برای پیش بینی رفتار بازار فارغ از ارز مورد معامله استفاده می شوند. به همین علت، این ابزارهای تحلیل تکنیکال در فضای ارزهای دیجیتال بسیار محبوب می باشند.

در تحلیل بنیادی رمزارزها، اگرچه دیدگاه کلی مشابه بازارهای مالی دیگر می باشد، اما در عمل نمی توانید از ابزارهای آزمون و خطا شدن برای ارزیابی ارزهای دیجیتال استفاده کنید. برای انجام یک تحلیل بنیادی مناسب، باید بدانیم که آنها ارزش خود را از کجا بدست می آورند.

در این مطلب، تلاش می کنیم معیارهایی را شناسایی کنیم تا به وسیله آن بتوان به این مهم دست پیدا کرد.

تحلیل بنیادی چیست؟

تحلیل بنیادی یک روش است که به وسیله سرمایه گذاران برای تشخیص یک ارزش ذاتی برای یک ارز یا سهم به کار می رود. با نگاه به تعدادی از فاکتورهای داخلی و خارجی، هدف آنها این است که آیا دارایی یا ارز موردنظر بالاتر از ارزش (Overvalued) یا پایین تر از (Undervalued) ارزش ذاتی آن قرار دارد. سپس از این اطلاعات برای ورود و خروج استراتژیک به آن دارایی استفاده می شود.

تحلیل تکنیکال نیز داده های ارزشمندی برای معامله گری در اختیار قرار می دهد، اما منجر به بینش متفاوتی می شود. استفاده کنندگان از این تحلیل بر این باورند که می تواند قیمت آینده یک سهم را بر اساس عملکرد گذشته تخمین زد. این با شناسایی الگوهای کندل استیک و بررسی اندیکاتورهای حیاتی انجام می شود.

مشکل تحلیل بنیادی رمزارزها

شبکه های رمزارزها در عمل توسط همان فیلترهایی که در کسب و کارهای سنتی به کار می رفت قابل ارزیابی نیستند. ارزهای غیرمتمرکز مانند بیتکوین به کومودیتی ها (Commodities) نزدیکتر می باشند. اما حتی در رمزارزهای متمرکز (منتشر شده توسط سازمان ها)، اندیکاتورهای سنتی بنیادی اطلاعات زیادی در اختیار ما قرار نمی دهد.

پس، ما نیاز به چارچوب متفاوتی برای بررسی این دارایی ها داریم. اولین مرحله در این فرآیند شناسایی معیارهای سنجش قوی می باشد. منظور از قوی، یعنی آنهایی که به راحتی قابل دستکاری نیستند. به عنوان مثال تعداد کاربران توییتر و یا تلگرام احتمالا معیار های مناسبی نخواهند بود، چون ایجاد حساب های جعلی و خرید عضو در شبکه های اجتماعی کار دشواری نیست. نکته ای که در اینجا باید توجه شود این است که هیچ معیار منفردی وجود ندارد که به ما تصویر کاملی از دارایی مورد تحلیل بدست دهد. ما می توانیم به تعداد آدرس های فعال بر روی یک بلاکچین نگاه کنیم و شیب افزایش آن را بررسی کنیم. اما این موضوع به خودی خود اطلاعات زیادی به ما نمی دهد، زیرا ممکن است یک شخص با آدرس های متفاوت اقدام به نقل و انتقال پول کند.

در ادامه، به سه دسته از معیارهای تحلیل بنیادی در رمزارزها می پردازیم: معیارهای زنجیره ای (On-chain)، معیارهای پروژه، و معیارهای مالی.

مطالب مفید دیگر:

روانشناسی کاربردی معامله گری

مدیریت ریسک به زبان ساده

معیارهای زنجیره ای

این معیارها آنهایی هستند که با بررسی داده های بلاکچین بدست می آید. ما این کار را خودمان با اجرای یک نود بر روی شبکه دلخواه می توانیم انجام دهیم و سپس از داده خروجی بگیریم، اما این کار مستلزم زمان و هزینه زیادی می باشد. مخصوصا اگر هدف ما سرمایه گذاری باشد و نخواهیم زمان و منابع خود را در این زمینه صرف کنیم.

راه معقول تر استفاده از سایت ها و API هایی است که برای این منظور طراحی شده است. برای مثال تحلیل زنجیره ای بیتکوین در سایت کوین مارکت کپ اطلاعات مفیدی در اختیار ما قرار می دهد. منابع دیگر برای این منظور نمودارهای داده کوین متریک و یا گزارش های بایننس می باشد.

تعداد تراکنش

تعداد تراکنش یک معیار خوب از فعالیتی است که بر روی شبکه انجام می شود. با رسم این تعداد در دوره های مختلف (یا با استفاده از میانگین متحرک)، می توانیم ببینیم این فعالیت در طول زمان چه تغییری کرده است. اشاره شود که این معیار باید با احتیاط مورد استفاده قرار گیرد. درست مانند آدرس های فعال، ما نمی توانیم مطمئن باشیم یک شخص اقدام به انتقال پول بین والت های مختلف برای افزایش فعالیت زنجیره ای نکرده باشد.

ارزش تراکنش

این معیار به ما می گوید چه مقدار ارزش در یک دوره جابجا شده است. برای مثال، برای مجموع تراکنش ده اتر، با فرض هر اتر 2000 دلار، ما می توانیم بگوییم که حجم روزانه تراکنش 20000 دلار بوده است. ما می توانیم این معیار را بر حسب یک ارز فیات مانند دلار، و یا با واحد ذاتی پروتکل (اتر) اندازه گیری کنیم.

آدرس های فعال

آدرس های فعال، آدرس های بلاکچین هستند که در یک دوره خاص فعالیت داشته اند. روش ها برای محاسبه این مورد متفاوت می باشد، اما یک متد محبوب شمارش ارسال کننده و دریافت کننده هر تراکنش در طی دوره های مشخص (مثلا روزانه، هفتگی و یا ماهانه) می باشد. برخی همچنین تعداد آدرس های منحصربفرد را به صورت تجمعی بررسی می کنند، به این معنی که تعداد کل را در طول زمان دنبال می کنند.

کارمزد پرداخت شده

شاید این مورد مهمترین معیار برای ارزیابی رمزارزها باشد. کارمزد پرداخت شده می تواند در مورد میزان تقاضا برای فضای بلوک اطلاعات مفیدی در اختیار ما قرار دهد. درست مانند درخواست ها در یک حراجی، کاربران با یکدیگر برای انجام تراکنش در یک زمان مناسب رقابت می کنند. آنهایی که قیمت بالاتری پیشنهاد می دهند تراکنش خود را در زمان کوتاه تری تأیید شده می بینند، در حالیکه دیگران باید اندکی بیشتر صبر کنند.

برای رمزارزهایی که با کاهش عرضه روبرو هستند، این معیار مفیدی برای ارزیابی می باشد. اکثر بلاکچین های که با POW کار می کنند یک پاداش بلوک (Block Reward) دارند. در برخی، این از یک یارانه بلوک و کارمزد تراکنش تشکیل شده است. یارانه بلوک به صورت دوره ای کاهش می یابد (در رویدادهایی مانند halving).

از آنجایی که هزینه ماین کردن در طول زمان افزایش می یابد، اما یارانه بلوک به آهستگی کاهش می یابد، افزایش در کارمزد تراکنش ها منطقی به نظر می رسد. در غیراینصورت، ماینرها ضرر می کنند و شبکه را رها می کنند، که این مشکل امنیتی بزرگی برای شبکه محسوب می شود.

هش ریت و مقدار گرو گذاشته شده

امروزه بلاکچین ها از الگوریتم های اجماع متفاوتی با توجه مکانیزم های درونی خود استفاده می کنند. با فرض اینکه این موضوع نقش مهمی در امنیت شبکه ایفا می کند، عمیق شدن بر روی این داده ها می تواند در تحلیل بنیادی بسیار حائز اهمیت باشد. هش ریت اغلب به عنوان سنجه ای از سلامت شبکه در رمزارزهای بر پایه POW (proof of work) مورد استفاده قرار می گیرد. هر چه هش ریت بالاتر باشد، حمله 51 درصدی به این شبکه دشوارتر می باشد. اما افزایش آن در طول زمان می تواند به عنوان تمایل بیشتر به ماین کردن تفسیر شود (با توجه به سودآوری بیشتر). از آنطرف، یک کاهش در هش ریت به این موضوع اشاره دارد که ماینرها از فعالیت دست کشیده اند و تأمین امنیت شبکه برای آنها به صرفه نمی باشد.

فاکتورهایی که بر روی هزینه کلی ماینینگ اثرگذار هستند شامل قیمت فعلی دارایی یا ارز، تعداد تراکنش های پردازش شده، و کارمزد پرداخت شده می باشد. البته، هزینه های مستقیم ماین کردن (هزینه برق، تجهیزات و ...) نیز باید در این موضوع لحاظ شود.

اما استیک کردن (Stake) در رمزارزهای برپایه POS (Proof of stake) به صورت متفاوتی کار می کند. ایده اصلی این است که کاربران دارایی خودشان را برای شرکت در تأیید بلوک به گرو می گذارند. با این دیدگاه، می توان به مقدار گرو گذاشته شده به عنوان معیاری برای سنجش تمایل افراد به این ارز نگریست.

معیارهای پروژه

در حالیکه معیارهای زنجیره ای با دادهای قابل مشاهده بلاکچین سر و کار دارد، معیارهای پروژه دیدگاه کیفی دارد که به فاکتورهایی مانند عملکرد تیم (اگر وجود داشته باشد)، وایت پیپر، و نقشه راه آینده نگاه می کند.

وایت پیپر

به شدت توصیه می شود قبل از سرمایه گذاری بر روی هر ارز حتما ابتدا وایت پیپر آن را مطالعه کنید. وایت پیپر یک سند فنی است که دید جامعی از پروژه رمزارز در اختیار ما قرار می دهد. یک وایت پیپر خوب باید اهداف شبکه را تعریف کند و در حالت ایده آل در مورد موارد زیر به ما اطلاعات بدهد:

• تکنولوژی استفاده شده (آیا اوپن سورس است؟)
• موارد استفاده ای که پیش بینی شده
• نقشه راه برای به روزرسانی ها و ویژگی های جدید
• طرح عرضه و توزیع برای کوین ها یا توکن ها

البته بهتر است این اطلاعات را از فیلترهای مختلف بگذرانیم. افراد دیگر در مورد این پروژه چه می گویند؟ آیا مورد مشکوکی مشاهده شده است؟ ایا اهدافی که ترسیم شده منطقی است؟

تیم توسعه دهنده
اگر تیم توسعه دهنده خاصی بر روی این پروژه کار میکند، بررسی سوابق اعضای آن می تواند به ما بگوید که ایا مهارتهای لازم برای به ثمر رساندن پروژه وجود دارد یا خیر. آیا این افراد قبلا در پروژه های دیگر مشارکت داشته اند و نتیجه کار آن ها چه بوده است؟ ایا در پروژه های کلاهبرداری شرکت داشته اند؟

اگر تیم خاصی وجود نداشته باشد، جامعه توسعه دهندگان به چه صورت هستش؟ اگر پروژه یک گیت هاب (github) عمومی دارد، آن را بررسی کنید تا ببینید چه تعداد مشارکت کننده وجود دارد و آنها چه میزان فعالیت دارند. سرمایه گذاری بر روی یک کوینی که توسعه اش به صورت پیوسته ادامه داشته است قطعا از کوینی که در دو سال گذشته هیچ به روزرسانی انجام نداده است منطقی تر به نظر می رسد.

رقبا

یک وایت پیپر قوی باید به ما در باب موارد استفاده این رمزارز ایده بدهد. در این مرحله، باید رقبای این پروژه شناسایی شود و بررسی شود که قصد جایگزینی چه فراساختاری را دارد. در حالت ایده آل، تحلیل بنیادی باید به صورت کامل انجام شود. یک دارایی ممکن است به خودی خود جذاب به نظر برسد، اما همان اندیکاتورها را اگر بر روی دارایی دیگر اعمال کنیم شاید به نتیجه دیگری برسیم.

توکن سازی و توزیع اولیه

برخی از پروژه ها اول توکن ایجاد می کنند بعد به دنبال مورد استفاده برای آن توکن می گردند. لازم به ذکر نیست که نه تنها خود پروژه قابل اتکا نیست، بلکه توکن مربوط به آن نیز استفاده و کاربرد بخصوصی ندارد. به همین علت، تعیین اینکه توکن مورد استفاده واقعی داشته باشد بسیار حائز اهمیت است. و نکته دیگر اینکه ایا این کاربرد چیزی است که در مقیاس بزرگتر شناخته شده است؟

دیگر فاکتور مهم برای درنظرگرفتن این است که چه میزان سرمایه در ابتدا توزیع شده است. ایا از طریق ICO (Initial coin offering) بوده است یا IEO (initial Excahnge Offering)؟ آیا قابل ماین کردن است؟ در این مورد باید در وایت پیپر توضیح داده شده باشد که چه میزان از توکن ها برای موسس و تیم توسعه دهنده کنار گذاشته شده ست و چه میزان در اختیار سرمایه گذاران است.

تمرکز بر روی توزیع ممکن است به ما در مورد هر خطری که وجود دارد هشدار دهد. برای مثال، اگر اکثریت عرضه فقط در اختیار تعداد کمی از افراد باشد، ممکن است به این نتیجه برسیم که این یک سرمایه گذاری ریسکی است و آن افراد ممکن است بازار را دستکاری کنند (اتفاقی که در عمل بسیار زیاد رخ می دهد).

مطالب خواندنی دیگر:

راهنمای جامع توکن های غیرقابل تعویض (NFT)

راهنمای جامع اقتصاد رفتاری

معیارهای مالی

اطلاعاتی که در این دسته قرار می گیرند آنهایی هستند که به اقتصاد و عوامل تأثیرگذار بر پروتکل رمزارز مرتبط می باشند.

مارکت کپ

مارکت کپ یا ارزش شبکه با ضرب مقدار ارز در گردش در قیمت فعلی آن بدست می آید. به خودی خود مارکت کپ می تواند گمراه کننده باشد. در تئوری، انتشار یک کوین بی فایده با عرضه ده میلیون واحد کار چندان دشواری نمی باشد. اگر هر کدام از این توکن ها به قیمت یک دلار معامله شود، آنگاه مارکت کپ ده میلیون دلار خواهد بود. این ارزشگذاری به طور مشخص دچار ایراد است. بدون وجود ارزش پیشنهادی قوی بعید است بازار به طور عام به این توکن علاقه ای نشان دهد.

به بیان دیگر، در حقیقت تعیین اینکه چه تعداد واحد از یک رمزارز خاص در گردش می باشد غیرممکن است. کوین ها می توانند سوزانده شوند، کلیدها گم شوند و سرمایه ها به فراموش سپرده شوند (این اتفاق هم به کرات رخ می دهد). چیزی که ما در اینجا به دنبال آن هستیم یک تقریب برای فیلتر کردن کوین هایی است که دیگر در گردش نمی باشند. با این وجود، مارکت کپ برای بررسی رشد بالقوه شبکه استفاده می شود. برخی سرمایه گذاران در ارزهای دیجیتال به دنبال کوین هایی با مارکت کپ پایین می گردند که احتمال رشد بیشتری نسبت به کوین هایی با حجم سرمایه بالا دارند. اما شاید در بلندمدت کوین های با مارکت کپ زیاد گزینه هایی مناسب تری برای سرمایه گذاری باشند.

حجم و نقدشوندگی

نقدشوندگی به این اشاره دارد که یک ارز به چه میزان دشواری خرید و فروش می شود. یک ارزی که نقدشوندگی داشته باشد ما هیچ مشکلی در فروش آن در قیمت مورد معامله نخواهیم داشت. مشکلی که در یک بازار با نقدشوندگی پایین با آن مواجه هستیم این است که ما قادر به فروش ارز خود در یک قیمت منصفانه نیستیم. یعنی در قیمت لحظه ای بازار ارز ما خریداری ندارد و با یک میزان تفاوتی قادر به فروش هستیم. این موضوع دو گزینه پیش روی ما می گذارد: یا به قیمت پایین تر راضی شویم و یا صبر کنیم تا نقدشوندگی افزایش پیدا کند.

حجم معامله (Trading Volume) نیز یک اندیکاتور است که به ما در تعیین نقدشوندگی کمک می کند. این معیار می تواند در یک بازه زمانی مشخص بررسی شود که چه میزان ارز و به چه ارزشی معامله شده است. اصولا، نمودارها حجم معاملاتی روزانه را نشان می دهند (به دلار یا به واحد ذاتی). آشنا بودن با مفهوم نقدشوندگی می تواند در تحلیل بنیادی بسیار مفید باشد.

مکانیزم های عرضه

برای برخی، مکانیزم عرضه یک کوین یا توکن جذاب ترین خصوصیت از نگاه سرمایه گذاری می باشد. در واقع، مدل هایی مانند نسبت S2F (stock to flow) در میان سرمایه گذاران در بیتکوین محبوب می باشد. حداکثر عرضه، عرضه در گردش، و نرخ تورم می تواند در تصمیمات اثرگذار باشد. برخی کوین ها در طول زمان تعداد واحدهایی که تولید می کنند را کاهش می دهند که این موضوع منجر به جذب سرمایه گذاران می شود (مانند بیتکوین).

ترکیب معیارها و ایجاد اندیکاتورهای تحلیل بنیادی

حالا که با برخی از معیار های اولیه در تحلیل بنیادی آشنا شدیم، نوبت به ترکیب کردن آنها برای درک بهتر سلامت مالی ارزهایی که قصد سرمایه گذاری داریم می رسد. چه لزومی به این کار است؟ خب، همینطور که می دانیم هر معیار دارای نقایصی هستش. اجازه دهید با یک مثال موضوع را روشن کنم.

یک بازه شش ماهه را تصور کنید. کوین A دارای مارکت کپ صد میلیون دلار و کوین B دارای مارکت کپ 5 میلیون دلار است. تعداد تراکنش ها برای کوین A بیست میلیون و برای کوین B 40 میلیون می باشد. میانگین ارزش هر تراکنش برای کوین A پنجاه دلار و برای کوین B صد دلار می باشد. همینطور تعداد آدرس های فعال برای کوین A سی هزار و برای کوین B دوهزار آدرس می باشد.

به تنهایی، آدرس های فعال اطلاعات خاصی را در اختیار ما قرار نمی دهند. ما می توانیم به طور قطع بگوییم که کوین A در شش ماهه گذشته تعداد آدرس های فعال بیشتری در مقایسه با کوین B دارد، اما این از یک تحلیل همه جانبه به دور است. حال این موضوع را چگونه به مارکت کپ ربط دهیم؟ یا به تعداد تراکنش ها؟

یک راه منطقی این است که نسبتی ایجاد کنیم که بتوان بر روی برخی از آمار کوین A اعمال کرد، و سپس آن را به همان نسبت با کوین B مقایسه کرد. به این صورت، ما به صورت بی هدف دو کوین را با هم مقایسه نکرده ایم. به جای آن، یک استانداردی برای ارزش گذاری مستقل کوین ها ایجاد کرده ایم.

برای مثال، ممکن است تصمیم بگیریم که رابطه بین مارکت کپ و تعداد تراکنش به نسبت مارکت کپ به تنهایی اطلاعات بیشتری در اختیار ما قرار می دهد. در این مورد، می توانیم مارکت کپ را به تعداد تراکنش تقسیم کنیم. برای کوین A به نسبت 5 میرسیم، و برای کوین B این نسبت 0.125 می باشد. با بررسی منفرد این نسبت شاید به این نتیجه برسیم که کوین B ارزش ذاتی بیشتری نسبت به کوین A دارد چون عدد محاسبه شده پایین تر است. این به این معنی است که تعداد بیشتری تراکنش به نسبت مارکت کپ در کوین B وجود دارد. بنابراین، به نظر می رسد که کوین B کاربرد بیشتری دارد و یا کوین A بالاتر از ارزش واقعی قرار دارد.

هیچکدام از اینها مشاوره سرمایه گذاری نیست صرفا مثالی برای نشان دادن استفاده از اطلاعات برای داشتن دید جامع تر به دارایی ها می باشد. بدون درک اهداف پروژه و کاربرد کوین ها، نمی توانید تعیین کنید که تعداد کمتر تراکنش ها در کوین A به چه معناست و در مسیر توسعه این کوین چه تفسیری دارد.

یک نسبت مشابه که در بازار ارزهای دیجیتال از محبوبیت بالایی برخوردار است نسبت NVT می باشد. NVT مخفف network value to transaction می باشد که توسط Willy Woo مطرح شده است. به زبان ساده، این نسبت تقسیم مارکت کپ بر مقدار تراکنش شده (معمولا در نمودار روزانه) می باشد. مطلبی که در باب تحلیل بنیادی داشتیم صرفا برداشتی سطحی از مبحث عمیق تحلیل بنیادی می باشد و کسانی که قصد فعالیت و سرمایه گذاری جدی در این بازار دارند لازم است به صورت عمیق وارد این موضوعات شده تا بتوانند تصمیمات بهتری در این حوزه بگیرند.

خشت اول معامله گری: https://www.youtube.com/watch?v=x2DoO7txQTE

در آخر اگر به ارزهای دیجیتال و سرمایه گذاری یا معامله گری در آن علاقه مند هستی و در این مورد اطلاعات بیشتری می خواهی یا دوست داری کسی باشه بتونه بهت کمک کنه پلن معاملاتی مخصوص به خودت را داشته باشی به آیدی تلگرام Amirh690@ پیام دهید و یا به صفحه شخصی من در لینکدین به آدرس زیر پیام دهید.

https://www.linkedin.com/in/amirhossein-sadeghalhosseini

هم چنین اگر می خواهید در جریان آخرین اخبار و تحلیل های بازارهای سرمایه قرار بگیرید و از مطالب آموزشی هم بهره مند بشوید، میتوانید در شبکه های اجتماعی تیم هنر معامله گری عضو بشید و در این مسیر سخت اما هیجان انگیز همراه ما باشید:

لینک پیج اینستاگرام: /https://www.instagram.com/tradingartview

لینک کانال تلگرام: htts://t.me/Trader_mindset

لینک کانال یوتیوب: https://www.youtube.com/channel/UCH9RDr8bQSJLZrf-HY_6m7A?sub_confirmation=1

لینک صفحه آپارات: https://www.aparat.com/Tradingartview