وقتی از محیط دانشگاه وارد بازار کار شدم، تصور میکردم بزرگترین فاصله میان دانشگاه و کسبوکار، کمبود دانش فنی یا تجربه است. اما بعد از چند سال فهمیدم مهمترین چیزی که بلد نبودم، نه مذاکره بود، نه فروش، نه مدیریت مالی؛ بلکه توانایی تفکیک مسائل از یکدیگر بود.
دانشگاه معمولاً مسائل را یکییکی به شما میدهد؛ یک درس، یک امتحان، یک پروژه. اما بازار اینگونه نیست. بازار هیچوقت منتظر نمیماند تا یک مشکل را کاملاً حل کنید و بعد چالش بعدی را پیش رویتان بگذارد. برعکس، همهچیز همزمان اتفاق میافتد؛ یک مشتری پرداختش را به تعویق انداخته، معاملهای در آستانه نهایی شدن است، سفارش جدیدی باید بررسی شود، یکی از کارکنان با مشکلی روبهرو شده و در همان زمان باید برای آینده شرکت نیز تصمیم بگیرید.
اوایل فعالیتم، هر مشکلی به تمام روزم سرایت میکرد. اگر در وصول یک طلب ناموفق بودم، ذهنم آنقدر درگیر میشد که حتی در جلسه مذاکره بعدی هم تمرکز کافی نداشتم. بعدها فهمیدم این یعنی اجازه دادهام یک پرونده، کل کسبوکارم را گروگان بگیرد.
فرض کنید در ساختمان محل کارتان، یکی از فیوزهای برق دچار مشکل شود. آیا منطقی است که برق کل ساختمان را قطع کنید؟ قطعاً نه. فیوز معیوب را بررسی و تعمیر میکنید، اما اجازه میدهید بقیه بخشهای ساختمان به کار خود ادامه دهند. اگر کل برق را قطع کنید، بخشی که سالم است هم از کار میافتد و خسارت بیشتری ایجاد میشود.
کسبوکار نیز دقیقاً همینطور است. هر پروژه، هر مشتری، هر سرمایهگذاری و هر بحران، حکم یک مدار مستقل را دارد. نباید اجازه داد خرابی یک مدار، برق کل سیستم را قطع کند. اگر یک مشتری بدهیاش را پرداخت نکرده، نباید مذاکره با مشتری بعدی، تصمیمگیری درباره یک سرمایهگذاری جدید یا مدیریت تیم نیز تحت تأثیر آن قرار بگیرد.
بعدها متوجه شدم این فقط یک تجربه شخصی نیست. در روانشناسی و مدیریت، این مهارت با عنوان Compartmentalization شناخته میشود؛ یعنی توانایی جدا نگه داشتن مسائل از یکدیگر، بهگونهای که هر کدام در چارچوب خود بررسی و مدیریت شوند. این مهارت به مدیران کمک میکند حتی در میانه بحران، همچنان تصمیمهای منطقی بگیرند، فرصتهای جدید را ببینند و حرکت سازمان را متوقف نکنند.
امروز اگر کسی از من بپرسد مهمترین مهارتی که بازار به من آموخت چه بود، از مذاکره، فروش یا تحلیل مالی صحبت نمیکنم.
میگویم بازار به من یاد داد هر مشکل فقط به اندازه خودش حق دارد از ذهنم فضا اشغال کند.
به باور من، تفاوت مدیران حرفهای با دیگران در این است که اجازه نمیدهند یک مشکل، بر تمام تصمیمهای دیگرشان سایه بیندازد.
#کارافرین_کیست؟
از بازار یک درس مهم کل کسبوکارت قطع شود.