دختر
آن روز
خیلی خوشحال بود.
مادر
تور را
روی موهایش انداخت
و گفت:
ببین
چقدر بهت میآید.
دختر
گونههایش گل انداخت،
سرش را پایین انداخت،
لبخند زد
و با نوک انگشت
لبهی تور را
مرتب کرد؛
مثلِ بچهای
که عروسکش را
برای مهمانی
آماده میکند.
طناب
همانوقت
دور گردنش بود،
اما سفید.
نرم.
معطر.
و اسمش را گذاشته بودند
بخت.
دختر
دیده بود
مادر
سالها
با همین طناب
نفس کشیده،
آب جوشانده،
برنج آبکش کرده،
بچه زاییده،
گریه را
پشتِ دندانهایش
خشک کرده
و هنوز
با شنیدنِ اسمِ شوهر
چادرش را
مرتبتر میکند.
برای همین
نترسید.
فکر کرد
اگر مادر
نمرده
پس این طناب
کشنده نیست؛
فقط
باید یاد گرفت
چطور
با آن
نفس کشید.
مادر
موهای دختر را
پشتِ گوشش داد
و گفت:
سرت را پایین بگیر،
صدایت را آهسته کن،
کم بخند،
جواب پس نده،
و هرچه کشیدی
پیشِ خودت نگه دار؛
زن
اگر خوب درد بکشد
عاقبتش
به خیر میشود.
دختر
همه را
مثلِ دعا
حفظ بود.
حتی
وقتی زنهای فامیل
دورش چرخیدند
و گفتند:
خوشبخت شدی،
قسمتت باز شد،
سایهی مرد
بالای سرت میافتد،
لبخند زد
و طناب
کمی
تنگتر شد.
در آینه
خودش را دید:
سفید،
مرتب،
آراسته،
و کمی
خفه.
اما مگر
مادر
نگفته بود
هر زنی
روز اول
دلش میگیرد؟
مگر
خودِ مادر
شبهای زیادی
با چشمِ ورمکرده
نان نپخته بود
و صبح
باز گفته بود:
خدا را شکر؟
دختر
فکر کرد
شاید
خوشبختی
همین باشد:
آدم
کمکم
به بند
عادت کند
تا فشارش
دیگر
به حساب نیاید.
شب
وقتی
زنها
خندهکنان
او را
تا دمِ اتاق بردند،
مادر
از پشتِ سر
چینِ لباسش را صاف کرد
و زیرِ گوشش گفت:
تحمل کن.
اولش سخت است.
دختر
سر تکان داد
مثلِ کسی
که دارد
به خانهای تازه میرود،
نه
به اتاقی
که قرار است
نفسنفس زدنش
اسمِ دیگری بگیرد.
او
طناب را میدید.
در دستهای مرد،
در سفارشهای مادر،
در برقِ راضیِ
چشمهای فامیل،
در مهریه،
در قباله،
در آن «بله»
که از دهانش
مثلِ پرندهای
سر بریده
افتاد.
اما باز
خوشحال بود.
به او
از کودکی
اینطور فهمانده بودند
که طناب
اگر سفید باشد،
اگر با تور
پوشانده شود،
اگر مادر
گریهکنان
ببوسدش،
اگر زنها
برایَش نقل بپاشند،
دیگر طناب نیست؛
بخت است.
و دختر
با گردنی
که آرامآرام
در حلقهی بخت
جا میافتاد،
رفت
تا شبیه مادر شود؛
زنی
که یک روز
خودش هم
گره را
با دستهایی لرزان،
اما ماهر،
برای دخترِ بعدی
محکم میکند.