در سفرهای برونمرزی یکی از جاهایی که خیلی دوست دارم، فرودگاههای میانهٔ مسیر است. جایی که در قسمت connections یا ترانزیت، از هواپیمای قبلی که تو را از سرزمین قبلی آورده پیاده شدهای و منتظری تا سوار هواپیمای بعدی شوی که تو را به سرزمین جدید خواهد برد. ممکن است در فرودگاه شیفولِ آمستردام آبمیوهای بنوشی، در فرودگاه آتاتورکِ استانبول از خدمات حرفهای ماساژ استفاده کنی یا در فرودگاه بینالمللی دوبی، همبرگر «بیج ماك» را گاز بزنی. در هر حال، سالن یا بخش ترانزیت سرشار از هیجان و تنوع است. هیچکس آنجا برای «ماندن» نیامده. همه میدانند که «مسافر»ند و باید بروند. این بخش پر از شور و هیجان است و چهرههای متنوع و فروشگاهها و رستورانها از انواع مختلف را میتوانی ببینی.
وقتی به سیارهٔ زمین فکر میکنم که از بدو تولدْ خودمان را روی آن یافتهایم و احتمالاً گاه مرگ هم از همینجا رهسپارِ ساحتِ بعدیِ حیات (آخرت) خواهیم شد، نمیتوانم به این فکر نکنم که اینجا هم یک سالن ترانزیت در مسیرِ سفرِ کیهانیِ ماست.
حقیقتاً ما نمیدانیم از کجا آمدهایم. البته میدانیم که جسم ما برساختهٔ همآمیزیِ «مَنی» و «تُخمک» بوده و در «رَحِم» عمل آمده و سرانجام پا به دنیا گذاشته؛ اما آیا میدانیم که «روح» چه زمانی و با پروازِ کدام ایرلاینِ عالم بالا وارد این جسم شده است؟
نیز میدانیم که گاهِ مرگ، این کالبد فیزیکی که از جنس عناصر موجود در این دنیاست، به همین عناصر تجزیه خواهد شد و به آنها خواهد پیوست. اما آیا میدانیم کارتِ پروازِ بعدیِ ما مربوط به کدام ایرلاین است، از کدام گیت و چه زمانی باید سوار شویم و مقصد بعدیِ ما کجاست؟
من «نمیدانم» و فکر میکنم هیچکس دقیق نمیداند. پیامبران هم به شکل کُد و رمز از این پروازهای قبلی و بعدی سخن گفتهاند و آیات قرآن در این زمینه بهشدت اسراری است و از هر معنای مرسومی میگریزد. حال چگونه است که عدهای چنان از بهشت و جهنم سخن میگویند که گویی بارها تورلیدرِ آن عوالم بودهاند، الله اعلم!
اما من فکر میکنم مثل «خیام»، که یکی از عُرفای رِند و خردگُریز (نه خردستیز) این سرزمین بوده، باید این «دمِ حیات» را غنیمت شمرد و «بهحقیقت خوش بود». این خوشی، البته با «غفلت» فرق دارد. خیام دنبال خوشیِ هیجانی و مستیِ آگاهیبَرِ شراب انگوری و مشتقات الکل نبود، او به حقیقتی رسیده بود که مجال باز کردنش در این یادداشت کوتاه نیست.
اما من وقتی به این سیارهٔ زیبا و شگفتانگیز، به اینهمه گیاه و حیوانات جالب و متنوع و تنوع گونههای انسانی و کوه و ابر و دریا و اقیانوس و… میاندیشم، چشمهایم غرق اشکِ شادمانی میشود و تمام وجودم خودانگیخته زبان به تحسینِ خالقِ اینهمه تنوع و زیبایی میگشاید و هستیام در برابر او به سجدهٔ شُکر میافتد. فتبارك الله احسن الخالقین!
علیاکبر قزوینی
۲۴ آبان ۹۹