لندن – در تصمیمی کمسابقه و ناگهانی، دولت بریتانیا اعلام کرد که از اول سپتامبر ۲۰۲۵ به طور موقت صدور تمامی انواع ویزا برای شهروندان ایرانی را متوقف خواهد کرد. این تصمیم که به گفته مقامات لندن "تا اطلاع ثانوی" ادامه خواهد داشت، کلیه ویزاها از جمله ویزاهای توریستی، تحصیلی، کاری، خانوادگی و درمانی را شامل میشود و عملاً مسیر ورود شهروندان ایرانی به خاک بریتانیا را مسدود خواهد کرد.
در بیانیهای که وزارت کشور بریتانیا منتشر کرده آمده است:
"با توجه به بررسیهای امنیتی جدید، تغییرات در سیاست خارجی و شرایط منطقهای، از تاریخ اول سپتامبر ۲۰۲۵، صدور هرگونه ویزا برای اتباع جمهوری اسلامی ایران به حالت تعلیق درمیآید و هیچگونه درخواست جدیدی نیز تا اطلاع ثانوی پذیرش نخواهد شد."
این تصمیم در حالی اعلام میشود که بسیاری از دانشجویان ایرانی در آستانه شروع سال تحصیلی جدید در بریتانیا قرار دارند و انتظار دریافت ویزای تحصیلی خود را میکشیدند. هر ساله صدها دانشجوی ایرانی در مقاطع مختلف تحصیلی وارد دانشگاههای معتبر بریتانیا میشوند و اکنون با اجرایی شدن این تصمیم، ادامه مسیر تحصیلی بسیاری از آنها با چالش جدی مواجه شده است.
پیامدهای اقتصادی و آموزشی این تصمیم
علاوه بر دانشجویان، صنعت گردشگری بریتانیا نیز که بخشی از درآمد خود را از گردشگران ایرانی تأمین میکند، احتمالاً از این تصمیم آسیب خواهد دید. گردشگری پزشکی، بازدیدهای علمی، نمایشگاههای بینالمللی و همکاریهای پژوهشی از جمله حوزههایی هستند که ایرانیان در سالهای اخیر حضوری پررنگ در آنها داشتند.
ابعاد سیاسی و دیپلماتیک ماجرا
تحلیلگران بینالمللی معتقدند این تصمیم میتواند به عنوان بخشی از سیاستهای سختگیرانهتر بریتانیا در قبال ایران و هماهنگی با برخی از متحدان غربی این کشور ارزیابی شود. افزایش تنشها در منطقه خاورمیانه، موضوعات مرتبط با پرونده هستهای ایران و همچنین برخی نگرانیهای امنیتی داخلی از جمله عواملی هستند که احتمالاً در اتخاذ این تصمیم نقش داشتهاند.
یک مقام آگاه در امور روابط بینالملل در گفتوگو با رسانهها اظهار داشت:
"چنین تعلیق فراگیری در صدور ویزا، معمولاً نشانهای از وجود نگرانیهای عمیق امنیتی یا تنشهای دیپلماتیک جدی میان دو کشور است. بریتانیا معمولاً در چنین مواردی بدون هماهنگی با شرکای کلیدی خود دست به چنین اقداماتی نمیزند."
ابهام در خصوص سرنوشت پروندههای در جریان
بر اساس اعلام برخی وکلای مهاجرت، پروندههایی که تا پیش از اول سپتامبر به سفارت بریتانیا ارسال شدهاند نیز ممکن است مشمول تعلیق بررسی شوند. اما هنوز دولت بریتانیا به طور رسمی جزئیات بیشتری در خصوص وضعیت متقاضیان فعلی ارائه نکرده است. همچنین تکلیف ایرانیانی که هماکنون دارای ویزا یا اقامت بریتانیا هستند همچنان مبهم باقی مانده است.
واکنشها در ایران
در ایران نیز این تصمیم بازتاب گستردهای در شبکههای اجتماعی و رسانهها داشته است. خانوادههای بسیاری که در تدارک سفر تحصیلی فرزندان خود بودند، اکنون با نگرانی در انتظار روشن شدن وضعیت میباشند. بسیاری از کارشناسان حقوق مهاجرت و مشاوران تحصیلی از افزایش تماسهای اضطراری خانوادههای ایرانی در روزهای اخیر خبر میدهند.
امید به بازنگری در آینده
در پایان بیانیه رسمی دولت بریتانیا آمده است که در صورت تغییر شرایط، احتمال بازنگری در این تصمیم وجود دارد. با این حال، در شرایط فعلی، چشمانداز روشنی برای لغو این محدودیتها در کوتاهمدت مشاهده نمیشود و ادامه آن به روند تحولات دیپلماتیک و امنیتی میان دو کشور بستگی خواهد داشت