
یکی از مهمترین ابزارهای مدیریت دانش که تأثیر بسزایی بر میزان نرخ مشارکت سازمان دارد، نرمافزار مدیریت دانش است. در بسیاری از سازمانها این نرمافزار در بستر شبکه داخلی (اینترانت) قابلدسترس است و امکان استفاده از آن در خارج از سازمان وجود ندارد. این موضوع باعث میشود برخی از ذینفعان سازمان امکان مشارکت و تعامل در این زمینه را از دست بدهند؛ اما سوال اینجاست که آیا راهکارهایی برای حل این مسئله وجود دارد؟ پاسخ مثبت است. دسترسی خارجی به سیستم مدیریت دانش قابلیتی است برای کاربران خارج از فایروال یک سازمان که بتوانند به نرمافزار مدیریت دانش دسترسی داشته باشند.
اکسترانتها، شبکههای داخلی هستند که تا حدی توسط کاربران مجاز خارجی قابلدسترسی بوده و کسبوکارها را قادر میسازند اطلاعات را از طریق اینترنت، بهصورت امن، مبادله کنند. اکسترانتها شبکههای خصوصی کنترلشدهای هستند که به شرکا، فروشندگان، تأمینکنندگان و مجموعهای مجاز از مشتریان اجازه دسترسی به زیرمجموعهای از اطلاعات قابلدسترسی از اینترانت سازمان را میدهند.
در کتاب «ثروت دانش: سرمایه فکری و سازمان قرن بیست و یکم» نوشته توماس استوارت، در فصل 5، عناصر کلیدی زیر بر اساس برنامه مدیریت دانش بانک جهانی تشریح شدهاند:
مورد آخر یعنی درگاه، اغلب بهعنوان یک عامل به اشتراکگذاری دانش نادیده گرفته میشود.
در زیر با ذکر سه مثال توضیح داده شده که چرا دسترسی خارجی میتواند برای یک سازمان ارزشمند باشد:
.1 با افزایش سن نیروی کار و بازنشستگی افراد کلیدی نگرانی فزایندهای درمورد از دست دادن دانش ارزشمند سازمان وجود دارد. بسیاری از بازنشستگان مایلاند دانشی را که در طی سالها تجربه بهدست آوردهاند با دیگرا کارکنان به اشتراک بگذارند. برای انجام این کار، آنها باید به ابزارهایی مانند پورتالها، شبکههای خارجی و فضاهای تیمی دسترسی داشته باشند. دسترسی خارجی به سیستم مدیریت دانش حداقل خطرات امنیتی را به همراه دارد و مزایای زیادی را در مشارکتهای مداوم باتجربهترین اعضای انجمنهای خبرگی و سازمان ارائه میکند.
.2 شرکا نیاز به دسترسی به اطلاعات مشابه برای نیروی فروش داخلی دارند تا بتوانند بهطور مؤثر محصولات و خدمات سازمان را فروخته و ارائه دهند. دسترسی آنها به پایگاههای دانش مربوطه، تحت توافقنامههای عدم افشای مناسب، درصد موفقیت مشارکت را افزایش میدهد. علاوهبراین شرکا در صورت داشتن مجوز میتوانند دانش خود را به انجمنهای درون سازمان ارائه دهند.
.3مشتریان همچنین ممکن است بتوانند دانش خود را بهعنوان اعضای انجمن به اشتراک بگذارند. آنها همچنین میتوانند از دسترسی به پایگاههای دانشِ حل مشکل بهره ببرند تا بتوانند چالشها و مشکلات خود را حل کنند. پایگاه دادههای اطلاعات محصول را در دسترس داشته باشند تا بتوانند محصولات بیشتری را بخرند و از طریق سیستمهای لجستیک و سیستمهای ردیابی بتوانند در مورد وضعیت تحویل کالا و خدمات مطلع باشند.
برخورد با هریک از این فرصتها بهگونهای که سطوح موردنیاز امنیتی را حفظ کند، از مالکیت معنوی محافظت کند و سطح مناسب دسترسی را امکانپذیر نماید، میتواند مشکل باشد؛ اما ارزش آن را دارد که فرآیندها و مکانیسمهای فناوری را برای کارکرد آن ایجاد کنیم. عناصر فناوری شامل ارائه درگاهها و دروازهها، دسترسیهای خارجی، سرورهای امن و سختافزار و نرمافزار مدیریت هویت هستند.
در ادامه کاربردهایی که دسترسی خارجی به سیستم مدیریت دانش برای مدیریت دانش به همراه دارد بیان شده است:
در زیر نمونههایی از سیستمهایی که میتوانند دسترسی خارجی داشته و با نرمافزار مدیریت دانش همسو و یکپارچه شوند، همراه با دستهبندی کاربرانی که از این کار سود میبرند، آورده شده است:
در زیر مراحل توصیهشده برای اجرای دسترسی خارجی به سسیتم مدیریت دانش ارائه شده است:
منبع:
lucidea.com, kmcomponent44, external access and, extranets, Stan Garfield, 2022