
ناهمانگی شناختی یا Cognitive Dissonance چجوری توی زندگی روزمره و کاریمون تاثیر میذاره؟
ناهماهنگی ذهنی در علم روانشناسی زمانی ایجاد میشه ما که دو یا تعداد بیشتری «باور یا اعتقاد»، «ارزش» یا «ایده» متضاد داشته باشیم. یا حتی یه کاری بکنیم که با یکی یا هر سه تا از موارد فوق در تضاد باشه.
یعنی چی؟ یعنی ممکنه مثلا یه سری اعتقادهای دینی داشته باشیم ولی توی دنیای مدرن یه رفتارهایی داشته باشیم که خلاف اون اعتقادها باشه و هی پیش خودمون از لحاظ روانی اذیت شیم.
این مورد بسیار بینمون شایع هست. یا اینکه چون چاق شدیم تصمیم میگیریم غذای فستفود نخوریم ولی هی پیش میاد که این کارو نکنیم و روی اعصابمونه.
حتی توی کسبوکار هم اتفاق میوفته زمانی که شما میبینید محصول شما از بقیه عقبتره و محصولهای بهتری وجود داره ولی خودتون رو یه جوری قانع میکنید که نه محصولتون خوبه و نیاز به تغییر نداره چون باور کردید محصولتون خوبه حالا ذهن توی شرایط چی کار میکنه؟ سعی میکنه یه جوری تناقض بین این ایدهها، اعتقادات، ارزشها رو کم کنه تا اینا باهم سازگار بشن.
معمولا هم این کار باعث میشه توی قضیه غرق بشیم و احساس رضایتمندیتون خیلی کم بشه. جدای از اون اگر هم بخواید تغییری توی این باورها به صورت بنیادی ایجاد کنید از لحاظ روانی به شدت بهم میریزید
معمولا هم چهار نوع عکسالمعل داریم به ناهماهنگی شناختی:
۱) تغییر رفتار یا باورها (دیگه این کارو نمیکنم)
۲)توجیه رفتار یا باور(اجازه میدم گول بخورم)
۳) توجیه رفتار یا باور و اضافه کردن باور جدید(یه کاری بکنید که اشتباه رو یه جور دیگه جبران کنید)
۴)انکار یا نادیده گرفتن هرگونه درباره باور متضاد(اصن نمیخواید قبول کنید)