چند وقت پیش کلیپی در فضای مجازی میدیدم که اگر به فرزندانتان بگوئید مواظب باش به دیوار نخوری، درواقع دارید به صورت غیرمستقیم توجهش را به دیوارها و موانع جلب میکنید! (این همون کلمات بار داره ماست.)
مثلا پدرم همیشه به جای خسته نباشید، خدا قوت میگوید، چون معتقد است با گفتن خسته نباشید غیرمستقیم خستگی منتقل میکنیم. (منم از وقتی این رو شنیدم با قوت بیشتری به معلمهام خسته نباشید میگفتم 😅)
یا خود من حتی وقتی حالت عادی دارم، کسی بگوید: "داری گریه میکنی؟ گریه نکنیها؟" واقعا گریهام میگیرد. 🥲
سر همین قضیه از یکی از همسایه هایمان خیلی بدم میاید. هربار که من را میبیند بهم گوش زد میکند: "تو هیچی نمیشی!" هرچند معتقد است که شوخی میکند ولی واقعا این چه مدل شوخیست؟ خوشش میاید من به دخترش بگم تو هیچی نمیشی؟!
این قضیه برای من وقتی یکی من را میبیند و حرفهای تکراری "مثل بقیه دکترا! پول دوست نشیها" یا انواع و اقسام اتفاقاتی که در نظرشان خطا است را برای من تعریف میکنند اتفاق میافتد. چون دارند توجه من را به آن سمت جلب میکنند و من در درون خودم احساس سرخوردگی میکنم.
جدای از آن من واقعا نمیدانم گفتن این حرفها چه سودی دارد؟ اگر من به خدا و مسئول بودن معتقد باشم، که گفتنش بیفایده است و اتفاقا فکر میکنم یکی از آن مصادیقی باشد که میگویند اگر کسی دارد کارش را درست انجام میدهد تو نباید امر به معروف کنی (این کار نتیجه عکس داره). اگرم که معتقد نیستم خوب باز چه فایدهای دارد؟
یا مثلاً من با ذوق و شوق میروم برای کسی از چیزهایی که یاد گرفتهام تعریف میکنم، یک هو با این حرفها مواجه میشوم و میخورد در ذوقم. 🥲
ولی مهمترین دلیلی که این حرفها ناراحتم میکند، استرسی است که در درون من وجود دارد. از وقتی وارد فیزیوپات شدم، حالات روحیم مثل دوران کنکورم شده، زودرنج شدم، ناخن جوویدنهام بیشتر شده و به خاطر استرس امتحانهام را خراب میکنم. آنقدری استرس دارم که همکلاسیم پیشنهاد میداد قبل امتحان یک دانه پروپرانولول بخورم. این شدت استرس حتی در حالت عادی روز هم همراه من است، من به خاطر همین مسئله آهنگ گوش نمیکنم چون بیس آهنگ بیقرارم میکند یا حتی فهمیدن اینکه دو نفر دعوا میکنند اعصابم را بهم میریزد یا حتی خیلی وقتها بی دلیل تاکی کاردی دارم.
این ترس برای خیلی از دانشجوهای پزشکی هست. انتقال یکباره و سریع همه مطالب در دوران فیزیوپات باعث میشود که ما خیلی از آنها را نفهمیم و احساس ناتوانی کنیم. وقتی کیسها را میبینم قابلیت این را دارم بنشینم و تک تک موهایم را بکنم. یا شبهای امتحان آنقدر فشار روانیم زیاد میشود که زیر گریه میزنم.
حتی توی کتاب شرح حال گیری باربارابیتز هم از استرس و ترس دانشجوهای پزشکی گفته است. (یعنی مشکل جهانیه 😂)
احساس عدم تبحر شما به عنوان یک دانشجو در طول زمان به احساس اطمینان علمی و مهارت و قدرت در نقش شما به عنوان پزشک تبدیل خواهد شد.
خوب در این حالت که من دارم با ترس نتوانستن سر و کله میزنم، فکر میکنید با شنیدن این صحبتها چه اتفاقی برای من میافتد؟
ضمن اینکه ما در کنار همه درسها، دروسی مثل اخلاق پزشکی، احکام پزشکی و پزشکی قانونی داریم که حدود اخلاقی، قانونی و شرعی کارمان را به ما آموزش میدهند و باور کنید ما هم پیش از این خودمان یا خانوادهتان بیمار شده و پیش پزشک رفتهایم یا خیلی از اصول انسانیت را فقط یک شخص خاصی بلد نیست و ما هم میدانیم.
اگه در خانوادهتان یک پزشک داشته باشید احتمالا از فضای بسیار آزاردهنده بیمارستان و نظام آموزش پزشکی خبر دارید. پزشکهایی که همیشه به مردم تاکید میکنند سیگار نکشند، حالا به قول یکی از اقواممان که پزشک است، مجبور به سیگار کشیدن برای تحمل این فضا میکنند. وضعیت آموزش پزشکی اصلا خوب نیست.
فضای بیمارستان مانند پادگان است و حتی همین فامیلمان تعریف میکند به خاطر بلند نشدن برای سال بالایی توبیخ میشوند.
یا تخریب کامل شخصیت به صورت کاملا تضمینی توسط استاد و جلوی روی همه، کشیکهای طولانی باعث آمار وحشتناک زیاد خودکشی در بین دانشجویان پزشکی شده است. یا یکی از استادهای ما که میگفت از شدت فشار استرس داخل قلبش فنر دارد.
امسال نزدیک روز پزشک بود که خبر خودکشی یک رزیدنت مادر را شنیدم که بعد هم همسرشان خودکشی کردند. یک متن بلند بالا نوشتم و از شرایط نالیدم، از اینکه مورد قضاوت قرار میگیرم و سریع برچسب مغرور بودن میخورم آن هم از سمت کسانی که تا به حال من را از نزدیک ندیدهاند و به خاطر عدم پاسخگویی من در مورد مسائل خصوصیم سریعا درمورد من اظهار نظر میکنند که «حالا فکر کردی کی هستی؟» «الان دیگه تو کشور کسی برای پزشکها ارزش قائل نیست» و جملاتی از این دست، یا در صورتی که بگویم من هنوز دانشجو هستم و درمان و خیلی از مسائل پزشکی را نمیدانم، نه تنها باور نمیکنند که با جملاتی مثل «پس چی بلدی؟»، «من از تو بیشتر میدونم»، «اگه سوال داشتی بیا از خودم بپرس»، «فکر کردی کی هستی؟»، «دروغ میگی بلد نیستی» و یا انواع و اقسام فحشها مواجه میشوم.
ولی منتشرش نکردم. گفتم با انتشار اخبار منفی و ناامیدی چه اتفاقی میافتد؟
همه ما در طول زندگیمان با پزشکان خوب خیلی زیادی مواجه بودیم. مثلا مادر من از دکتر سیدی علوی که متخصص زنانش بود هنوز به نیکی یاد میکند. یا وقتی از این شرایط برای پدرم گله میکردم پدرم پزشکی که پایش را بعد از تصادف عمل کرد تعریف میکند. یا پزشکان خیری چون دکتر لعبت گرانپایه که خدمات زیادی به کشور کرده اند.
به همان اندازه که مصداق پزشک بد میشناسیم، پزشک خوب هم میشناسیم؛ اما چرا به جای گفتن از خوبها، بدها را در ذهنمان بولد میکنیم و برای دانشجویان پزشکی نقل میکنیم؟ بدون توجه به تاثیری که این صحبتها روی روان او دارد؟
جدای از اینکه برخورد بد حتی میتواند نسلی را ناامید کند و روی رفتار پزشک با بقیه بیماران تاثیر بگذارد. مثل یکی از استادهای ما ما که با سال بالاییها دعوا کرده بود که چرا به این رشته آمدید و چند روز حالش خراب بود به خاطر رفتار زشت همراه بیمار با او. یا ناامیدی که که سایر اساتیدمان منتقل میکنند به خصوص به خاطر دیدن برخوردهای بدی که همراهان بیمار با آنها داشته آمد.
حرف زدن و نوشتن تنها راه برای کاهش این فشار روانی است که این صحبتها تنها راه تخلیه روانی ما را میبندد و ما را به سمت ارتباط با افرادی همچون خودمان محدود میسازد.
