تمام دوران کودکی را با فوجفوج موجود فضایی و تخیلی، هیولای زیر تخت، دزدهایی که هر لحظه و در تنهاییهایم ممکن بود به خانه یورش برند، تاریکیهایی که ممکن بود هر چیزی در خودشان جا دهند و تغییراتی که نمیدانستم آخرش چه میشود دست و پا زدم و پدر و مادرم را با سوالهای جورواجورم درباره ترسها کلافه کردم. غافل از این که در بزرگسالی خودم میمانم و ترسهایم و کسی نیست فن و فنون روبهرویی با ترسهایم را نشانم دهد.

با توضیحات هزارباره پدرم و بزرگتر شدنم، روابط علت و معلول را کشف کردم و فهمیدم سایههای روی پرده اتاقم هیولا نیستند بلکه شاخههای درختند که با وزش باد حرکت میکنند. با روی خوش مادرم زمانی که بدون سرزنش و دعوا در نیمهشب به صحبتهایم در مورد ترسهایم گوش میداد، یاد گرفتم جای ترسها در پستوی ذهنم نیست و باید دربارهاش حرف بزنم. درست زمانی که در برابر سگ نگهبان باغ ترسیده بودم و پشت مادرم پنهان شده بودم، از پدربزرگم فنون آرمیدگی را با انجام تمرینات تنفسی، فکر کردن به خاطرههای خوب و شناخت بیشتر نسبت به حیوانات و نوع ارتباط با آنها، آموختم.
میخواهم بگویم اگر والدین یا اطرافیانم آن روزها با حوصله و دقت، زمانی برای پرداختن به ترسهایم و برطرف کردنشان نمیگذاشتند احتمالا این روزها باید علاوه بر ترسهای بزرگسالی با باقیمانده ترسهای آن روزها هم سر و کله میزدم. گاهی برخوردهای اشتباهی مثل تمسخر ترسهای کودک یا سرزنشهای کلیشهای مثل: «تو پسری! کدوم پسری از تاریکی میترسه آخه! برو خجالت بکش!» یا حتی رویکردهای تحت فشار روبهرو کردن بچهها با ترسها مثل:«بیا دست بزن به این هاپوئه ببین چقدر مهربونه! اگه دست نزنی دیگه دوست ندارما» توسط والدین یا اطرافیان، میتواند منجر به ایجاد فوبیاها یا مشکلاتی مثل شبادراری، ناخن جویدن و دندان قروچه و... میشود.
وظیفه خودم میدانم به عنوان یک روانشناس کودک که در زمینه آگاهی بخشی فعالیت میکند، تبعات چنین برخوردهایی را به والدین يادآور شوم. به نظرم پیش نیاز این موضوع، شناخت کامل و آشنایی با ترسهای بچهها است. تصور میکنم زمانی که هر والدی بتواند خودش را جای فرزندش بگذارد و از منظر او و متناسب با میزان رشد ذهنیاش به محرکهای ترسناک نگاه کند، راهکاری مناسبتر برای برخورد، اتخاذ میکند. در نگارش مطلبی با عنوان انواع ترس در کودکان تلاش کردم ترسهای طبیعی و شایع کودکان را متناسب با روند رشدیشان شرح دهم و برای برخورد با هر مورد راهکارهایی علمی از منظر روانشناسی کودک بیان کنم. اگر والد هستید خواندن این مقاله را خالی از لطف نمیبینم.