چندی پیش خبری با عنوان «برگزاری آزمون استخدامی شرکتهای خصوصی» در رسانهها منتشر شد و من به عنوان کسی که در روزهای آخر خدمت سربازی بود و عن قریب باید به فکر اشتغال میبود، به سراغ این فرصت(!) رفتم. مهمترین نکتهای که در عنوان این خبر استخدام (که بسیار هم توسط صدا و سیما، روزنامهها و سایتهای متعددی مثل تابناک و ایسنا پوشش داده شد) توسط رسانهها تکرار میشد حمایت و تایید وزارت کار بود. حتی نام نهادهایی مثل معاونت علمی ریاستجمهوری، صداوسیما نیز در خبر آزمون فوق تکرار میشد و هماکنون نیز در گزارش آزمون سال ۱۳۹۶ شرکتهای خصوصی آرم این سازمانها و نهادها وجود دارد(تصویر زیر) و طبیعتا معنایی که مخابره میکند حمایت یا همکاری و یا نظارت این نهادها و سازمانها هست.

هزینهی ثبت نام در آزمون برای انتخاب شغل از یک دستهی شغلی ۵۷۰۰۰ تومان و در صورت انتخاب دسته شغلی مازاد ۹۹۳۰۰ تومان بود و طبق گفتههای سایت آزمون:
«این آزمون در دو مرحله برگزار میگردد. مرحله اول آن به صورت غیر حضوری (اینترنتی) و مرحله دوم آن به صورت حضوری و با مشارکت شرکتها و سازمانهای متقاضی نیروی کار به انجام میرسد و افراد برگزیده مرحله اول (اینترنتی)، برای مرحله دوم (حضوری) دعوت میگردند. هزینه مصوب ثبت نام برای شرکت در این آزمون صرفا به عنوان خرید بسته خدمات جامع و اختصاصی آن، شامل آزمونهای ارزیابی شخصیت، دانش و مهارت شما و همچنین ارائه کارنامه راهنمای شغلی فردی بر اساس شایستگیهای تخصصی شغلی گردآوری شده از شرکتهای بخش خصوصی کشور و مطابق با توانمندیها و مهارتهای شما میباشد.»

تبلیغات پر رنگ و لعاب و گسترده آزمون در کنار نام بردن از نظارت و حمایت نهادها و سازمانهای دولتی و رسمی و حتی وزارت کار متقاعدم کرد که اطمینان کرده و در این آزمون شرکت کنم. کلیه اطلاعات را وارد کرده و هزینه را پرداخت کردم که متعاقبا دو پیامک زیر مثل همهی داوطلبان دیگر برای من هم ارسال شد، و بله! پیامک دوم ثابت میکرد که در آن واحد اطلاعات و شماره موبایل بنده فروخته شد!

اما چند روز بیشتر نگذشت که خبری توسط خبرگزاری مهر درباره این آزمون منتشر شد که:
وزارت کار: بیخبریم، مجوز ندارند!
به هر حال از آنجایی که ثبت نام و هزینه را پرداخت بودم و کاری از دستم برنمیآمد روند آزمون را ادامه دادم. نکتهای که بعدها من را بیشتر آزار میداد این بود که چطور برای تایید صلاحیت علمی در یک آزمون استخدامی میشود آزمون اینترنتی بدون نظارت ممتحن برگزار کرد؛ خب به راحتی در چنین آزمونی میشود تقلب کرد. مگر مرحله حضوری و مصاحبه میتواند جایگزین آزمون و ارزیابی علمی شود؟ حتی اگر اینطور هم باشد کسی که حقش در مرحله آزمون علمی تضییع شده حق شرکت در مصاحبه حضوری را ندارد که بتواند حق خود را اعاده کند!
به هر حال در آزمون شخصیتشناسی فوقالعاده طولانی و آزمون علمی با آن سوالات عجیب و غریب، تکراری و نامرتبطش هم شرکت کردم. اما اتفاقات جالبتر در روز دریافت کارنامه اتفاق افتاد. سایت آزمون در کنار تبلیغات متعدد و البته فوقالعاده گران محصولات چرت و پرت خود غافلگیریهای جدید دیگری نیز تدارک دیده بود. وقتی شما برای دریافت کارنامه آزمونی که هزینهی آن را پرداخت و در آن شرکت کردهاید وارد سایت میشوید، ابتدا به شما یادآوری میکنند که:
- ما صرفا یک «موسسه» هستیم که تلاش داریم فرآیند جذب نیروی انسانی توسط شرکتها را تسهیل کنیم. نتایج آزمون صرفا تا شهریور ۹۸ معتبر بوده(برای فراخوانهای دیگر این آزمون استخدامی در سال ۹۸ باید مجددا در آزمون شرکت کنید و هزینه را بپردازید!) و استخدام در شرکتها و موسسات نیز به طرق مختلف از جمله، جذب تماموقت، ساعتی، پروژهای، مشارکتی، پروژهای، مشاورهای، آموزشی و ... میباشد!
- بسیار خب! لطفا کارنامهی بنده را نمایش بدهید.
- فقط میماند یک چیز دیگر؛ برای مشاهده کارنامه ۷۵ صفحهای خود که نصف یک صفحه از آن نتیجه آزمون علمی شما و بقیه اطلاعاتی در موردآزمون شخصیتشناسی و ... هست، باید نرمافزار تلفن همراه ما نصب کنید!
حتی اینجا هم پایان کار نیست و شما وقتی برای دیدن کارنامه نرمافزار مذکور را در تلفن همراه خود نصب میکنید و مجددا اطلاعات شخصی مانند کد ملی و شماره تلفن همراه خود را وارد میکنید، باید یک فیلم ۶۰ تا ۹۰ ثانیهای هم از معرفی خود ضبط و در نرم افزار آپلود کنید تا در نهایت کارنامه و نتیجه ازمون به شما نشان داده شود!

در ادامه و برای بخش حضوری آزمون نیز چند منطقه کشوری تعیین شده که شما برای ادامهی روند مذکور و انجام مصاحبه حضوری صرفا باید به یکی از مناطق و شهرهای مذکور مراجعه کنید.
تاسفبار تر از آنچه که در روند اجرا و حتی پشت پرده این آزمون میگذرد، حمایت و حضور مسئولین رسمی و دولتی در حاشیه این آزمون استخدامی هست. حقیقتا نمیشود از قوه قضاییه و روحانیت منفعلِ امروز -که صرفا دوست دارد در عکسها و روی سن حضور داشته باشد- انتظاری داشت، اما این بیاعتنایی وزارتخانهها و نهادهای رسمی و دولتی از خرج شدن نام خود در چنین کلاهبرداریهایی حقیقتا تاسفاور است. گویی اعتبار و ارزش این نهادهای دولتی ارث پدری حضرات مدیر و مسئول هست که میتوانند به هر نحو در بیزینسهای قانونی و غیرقانونی خود خرج کنند.

شاید با همین چند خط مختصر که از سر عصبانیت و با عجله نوشتم نیز بتوانید متوجه شوید که پشت پرد آزمون فوق چه بوده و قضیه از چه قرار است. اما شما اگر حوصله خواندن دارید و کنجکاو هستید که بدانید در پشت پرده این آزمون و قضایا چه میگذرد، حتما این متن حسین بابائی با نام«دزدی در روز روشن؟ آزمون استخدام بخش خصوصی» را در ویرگول بخوانید. اگر هم حوصله نداشتید صرفا به دو تصویر زیر که از مطلب فوق در اینجا آوردهام نگاهی بیندازید تا بفهمید قضیه از چه قرار بوده است!


البته راستش من در میانهی این غارت بزرگ(ایران) و آشفته بازار دزدیها و کلاهبرداریهای دولت و مسئولین از مردم، هر چند عصبانی شدم، اما زیاد جا نخوردم! عصبانیتم نیز صرفا از خودم بود که چنین حماقت آشکاری را مرتکب شدم و بدون اندکی تحقیق و خیلی سادهلوحانه، روزها و ساعتها وقت و انرژی و اعصاب خود را برای این آزمون خرج کردم. امیدوارم در آینده جزئی از این قبیل شارلاتانیسم مبتنی بر حماقت (و البته نیاز) مردم یا جوانان نباشم.