برخی می پندارند که حافظ شاعری بوده که در سده های گذشته می زیسته اما این حرف کاملاً اشتباه هست و حافظ یک شاعر معاصر بوده و به انواع و اقسام فناوری های روز هم دسترسی داشته!

حالا این نکته ها را از کجا می شود فهمید؟
دقیقاً خیلی پرسش بجایی هست. از خود دیوان حافظ!
نکتۀ جالب قضیه اینجاست که تا کنون هیچ حافظ شناسی نتوانسته به این نکته ها پی ببرد؛ اما یک غیر حافظ شناس توانسته با توجه به دیوان حافظ بفهمد که حافظ در روزگار خودمان زندگی می کرده!
تفسیر های این غیر حافظ شناس هم قطعاً درست هستند! اصلاً شک نکنید!!!
حالا مثلاً چه گفته؟
اولین نکته این است که حافظ گوشی داشته! خب این را از کجا می توان فهمید؟ به این شعر نگاه کنید:
مژده ای دل که دگر بادِ صبا بازآمد
هدهد خوشخبر از طَرْفِ سبا بازآمد
همان طور که می بینید واژۀ «باد صبا» در این شعر به کار رفته که دراد به برنامۀ «باد صبا» اشاره می کند. (این یک تبلیغ نیست!!) و این یعنی که حافظ گوشی داشته که هیچ روی گوشی اش باد صبا را هم نصب داشته!
اما برنامه های گوشی حافظ که به باد صبا محدود نمی شود که! اینجا را ببینید:
تا نگردی آشنا زین پردی رمزی نشنوی
گوش نامحرم نباشد جای پیغام سروش
ببینید واژۀ «سروش» هم آمده که دارد به پیام رسان سروش اشاره می کند و از قضا واژۀ «پیغام» هم آمده که همان «پیام» است و یعنی پیام رسان و شاعر چون «پیام رسان» خیلی طولانی بوده گفته «پیغام»!
بنابراین حافظ قطعاً گوشی داشته. حتی می توانیم بفهمیم روی گوشی اش چه برنامه هایی هم داشته.
اما آیا تنها وسیلۀ نوی حافظ، گوشی بوده؟ نه! ببینید:
حیف است طایری چو تو در خاکدان غم
زین جا به اشیان وفا می فرستمت
بله! کاملاً دارد به تایر اشاره می کند. حافظ دارد با تایرش صحبت می کند که آن را به کار بگیرد - البته احتمالاً به عنوان یدکی! - آری! همچنین «تایر» را به شکل «طایر» نوشته که در زمان حافظ به آن «طایر» می گفتند. اما صبر کنید. مگر حافظ معاصر نیست؟ خب نوشته دیگر! دوست داشته از گذشته تقلید کند!
مثلاً اینجا را ببینید:
طایر دولت اگر باز گذاری بکند
یار بازآید و با وصل قراری بکند
دارد رسماً به تایر دولتی اشاره می کند! فکر کنم به حافظ به عنوان یارانه، تایر تعلق می گرفت! دارد به زمان واریز شدن یارانه ها توسط دولت اشاره می کند. مشخص است که معاصر بوده!
اما حافظ تنها خودرو و گوشی نداشت. خیلی چیز های دیگر هم داشت! ببینید:
در کارخانه ای که ره عقل و فضل نیست
فهم ضعیف رای فضولی چرا کند
بله حافظ دارد به کارخانه اشاره می کند. یعنی در زمان حافظ، کارخانه هم داشته ایم. یعنی در زمان معاصر بوده حافظ! دارد از این گله می کند که چرا مدیر عامل کارخانه، فرد شایسته ای نیست. احتمالاً خود حافظ را از آن کارخانه برداشته اند و کسی دیگر را به جایش گذاشته اند!
حالا چگونه کارخانه ای بوده؟
به نوک خامه رقم کرده ای سلام مرا
که کارخانۀ دوران مباد بی رقمت
بله! وجود واژۀ «خامه» نشانگر این است که آن کارخانه، کارخانۀ لبنیات بوده!
ظاهراً پس از مدتی خود حافظ می شود مدیرعاملش اما رخدادی پیش می آید. ببینید:
بیا که رونق این کارخانه کم نشود
به زهد همچو تویی یا به فسق همچو منی
قصه از این قرار است که کارخانۀ حافظ داشته ورشکست می شده و حافظ این بیت را سروده که نیروی کار به کارخانهاش جذب کند و کارخانه اش را از ورشکستگی برهاند! می گوید شرایط کاری هم خیلی آسان است احتمالاً حقوق بالا هم می داده! اما مگر ورشکست نشده بود؟ خب مهم نیست. زورش می رسید!
اما حافظ علاوه بر داشته های خودش، به فناوری های روز هم اشاره کرده! ببینید:
آخر ای خاتم جمشید همایون آثار
گر فتد عکس تو بر نقش نگینم چه شود؟
بله. در زمان حافظ نه تنها دوربین عکاسی و عکسبرداری بوده، بلکه می توانستند عکس ها را به سرعت چاپ کنند! آن هم نه فقط روی کاغذ. مشخص است که حافظ معاصر بوده!
مثلاً دیگر چه؟ ببینید:
برقی از منزل لیلی بدرخشید سحر
ده که با خرمن مجنون دل افگار چه کرد
بله کاملاً دارد به برق و انرژی الکتریکی اشاره می کند! یعنی چه؟ یعنی این که وقتی شب ها به نور نیاز داشتند، چراغ روشن می کردند! حافظ دارد به وضوح معاصر بودن خودش را می گوید!
دیگر چه؟
سال ها دل طلب جام جم از ما میکرد
آن چه خود داشت ز بیگانه تمنا میکرد
بله حافظ روزنامه هم می خوانده. آن هم روزنامۀ جام جم!
موارد بسیاری از این دست است! تنها این ها نیست!
حافظ از سرایندگان بزرگ ایران و چه بسا بزرگترین سرایندۀ ایرانی بوده. این نوشته طنز بود و اصلاً هدفی دیگر داشت و خدای ناکرده نمیخواستم حافظ را مسخره کنم. بلکه منظورم چیز دیگری بود. بسیاری از سروده های حافظ بسیار پرمعنا و پرمفهوماند و گنجینۀ بسیار ارزشمندی هستند.