? شنای پروانه
کارگردان: محمد کارت

نویسندگان «شنای پروانه»، از آن «پدرِ داماد»هایی اند که خیلی اعتقادی به آشنایی مقدّماتی ندارند و بهسرعت میخواهند بروند سر اصل مطلب. درِ دنیای فیلم باز میشود و کارگردان، مخاطب را در میان غریبههایی، تنها میگذارد؛ شخصیتهایی بدون پردازش که تنها با یک اسم از یکدیگر متمایز میشوند. «Gaspar Noe» در «Irreversible» و «Park Chan-wook» در «Oldboy» هم، ابتدا مخاطب را در شرایطی مشابه قرار میدهند و در ادامه به خوبی از پس پردازش اسمهای ناشناس اولیه برمیآیند؛ امّا آیا جناب «کارت» هم توانسته از پس این مهم برآید؟ در ادامه متوجه میشویم که کارگردان با استیصال دنبال به غنیمت شمردن فرصتی است تا در یک آن، زیر و بم شخصیت «هاشم» و «مصیّب» را روی دایره بریزد؛ امّا این انتهای فاجعه نیست، فاجعه زمانی رخ میدهد که درمییابیم همان اندک شخصیتی که در ذهن مخاطب شکل گرفته و در تمام طول فیلم ذهن خود را بر آنها استوار ساخته، دقیقاً در تضاد با تشخّص ناگهانی آنها است. تضادی که بعد از تماشای فیلم هم در ذهن بیننده پابرجا میماند. سکانس اعترافات مصیّب، که تلاشی ناموفّق جهت خاکستری کردن شخصیت اوست، یادآور مونولوگ ماندگار «اشکهایی در باران» از فیلم «Blade Runner» میشود؛ نمونهای بینقص از فیلمی ارزشمند درمقابل تقلّایی ناشیانه.
نماها و زاویههای دوربین، عجیب و فقط در جهت زیبایی بصری فیلم طراحی شدهاند و سنخیتی با حالوهوا و محتوای در حال نمایش ندارند.
موسیقی قرار است تعلیق ایجاد کند؟ آیا قرار است حالوهوای ما را به «حجّتِ» سرگردان نزدیک نماید؟ اگر هدف اینهاست، بهتر است موسیقی را قطع کنند و به جایش بگذارند همان صدای گامهای سرگردان حجّت را بشنویم.
صد افسوس! پلان آغازین که در آن دوربین، پروانهوار به گردِ چادری که دیگر جایگاه امنی برای در امان ماندنِ بدنِ «پروانه» از چشمان بدخواه نیست؛ قلّهای است که فیلم از آن، غلتزنان به دره سقوط میکند.

ما را در تلگرام دنبال کنید!