
تا کنون به موضوع فکر کردهاید که چگونه میتوانیم ساعتها روی بازیهای ویدیویی تمرکز کنیم، در حالی که نمیتوانیم یک ساعت روی کار متمرکز شویم؟
این به دلیلِ سخت بودنِ کار نیست و همچنین به این دلیل نیست که به کار اهمیت نمیدهیم. یکی از مهمترین علتهایی که بازیهای ویدیویی توجه و تمرکز ما رو به خودشان جلب میکندن این است که بازیهای ویدیویی به شما پاسخهای لحظهای(instant feedback) میدهند.
فیدبک یا همان پاسخ، واکنشی است که محیط به عمل شما میدهد. افرادی که نقص توجه دارند، از فیدبکهای لحظهای بیشترین سود را میبرند. هرچه فیدبکها لحظهایتر باشند، بهتر است. چنین افرادی تمایل دارند که در زمانِ حال زندگی کنند.
بازیهای ویدیویی بر پایهی پاسخهای لحظهای ساخته شدهاند. تمام بازیهای ویدیویی چرخهی پاسخ(feedback loop) دارند. این چرخه، شامل چهار بخش است:
۱- درک وضعیت (understanding)
بازی شما را در یک وضعیت قرار میدهد، برای مثال به شما میگوید که یک پلیس هستید و باید خلافکارها را دستگیر کنید. در همین حال شما سعی میکنید که وضعیت را درک کنید.
۲- عمل کردن (taking an action)
بعد از درک وضعیت، کلیدی را فشار میدهید. برای مثال فلشِ رو به جلو را فشار میدهید.
۳- اعمال قوانین (application of rules)
قوانین بازی اعمال میشود. برای مثال فشار دادنِ فلشِ رو به جلو برای حرکت دادن کارکتر بازی است.
۴- پاسخ (feedback)
بازی به شما پاسخ میدهد و کارکتر بازی حرکت میکند. این باعث میشود که شما در یک وضعیت جدید قرار بگیرید، دوباره وضعیت جدید را درک کنید و این چرخه تکرار میشود.
فیدبکهایی که بازیهای ویدیویی به شما میدهند عالی عمل میکنند، آن هم به سه دلیل اول اینکه دقیق (accurate) هستند، دوم اینکه مثبت (positive) هستند یا حداقل شما را قضاوت نمیکنند، سوم اینکه آنی(immediate) هستند. متاسفانه، زندگی همیشه فیدبکهای آنی نمیدهد
و اگر هم بدهد، اغلب منفی و قضاوت کننده هستند. برای مثال تنبیه شدن. فیدبکهای منفی معمولا برای ما کمک کننده نیستند. همانگونه که اگر متناوبا در یک بازی ویدئویی ببازید، تصمیم میگیرید که بازی را دوست نداشته باشید، اگر هم متناوبا بخاطر نمرهی ریاضی، بر سرتان داد بزنند تصمیم میگیرید که ریاضی را دوست نداشته باشید.
البته این بدین معنا نیست که باید همیشه خودمان را مورد ستایش قرار دهیم. اگر چنین کنیم انگار دکمههای یک بازی ویدئویی را مرتب و رندوم فشار میدهیم. اول از همه، این کار باعث نمیشود که در بازی پیشرفت کنیم و دوم آنکه خیلی زود از بازی خسته میشویم.
حال چگونه میتوانیم یک چرخهی فیدبک در دنیای واقعی بسازیم تا به ما کمک کند بر فعالیتهایمان تمرکز کنیم؟
۱- فیدبک درخواست کنید. برای مثال شما میتوانید از رئیس یا کارکنان خود بخواهید تا هرهفته به شما بگویند اوضاع کار چطور پیش میرود. کارهایتان را به بخشهای کوچک تقسیم کنید و در برنامهتان بنویسید، وقتی یک کار را به اتمام میرسانید، روی آن در برنامه خط بکشید تا شاهد پیشرفت خود باشید.
۲- به خودتان اعتبار بدهید. صدایی که در سر ماست، تمایل دارد بسیار منفی باشد. هر از گاهی به خودت یک "دمتگرم" بگو.
۳- به خودتان جایزه بدهید. پیشرفتهایی که در زمینههای چلشی بدست میآورید را شناسایی کرده و به خودتان پاداش دهید. پاداشهایی که به خود میدهید میتوانند متفاوت باشند، از خط زدن کار انجام شده در لیست کار گرفته تا رفتن به آن مسافرتی که همیشه میخواستید. اگه فرزند شما بیشفعالی دارد میتوانید از استیکر برای ساخت چارت و نمرهدهی استفاده کنید. وقتی بچهتان کاری را که دوست دارید انجام میدهد ستایشش کنید. بجای محدود کردن مزایایی که دارند، به آنها اجازه دهید تا برای پاداش تلاش کنند.
حتی برای توسعهدهندگان بازی نیز، درست کردن یک چرخهی فیدبکِ بینقص زمانبر است. پس اگه در کار خودتون اشکالی پیدا کردید، سوپرایز نشوید. چرخهی فیدبک شما ممکن است در ابتدا خیلی سخت یا خیلی آسان باشد، یا پاداشهایی که تعیین کردهاید خیلی انگیزه بخش نباشند، یا آسان بدست بیایند. فقط یادتان باشد وقتی توسعه دهندگان بازی متوجه میشود که بازیکن ها میبازند یا بینتیجه میمانند ،یا کنترل خود از پنجره به بیرون پرت میکنند، بازیکنها را سرزنش نمیکنند بلکه چرخهی فیدبک بازی را تغییر میدهند.
گیمیفیکیشن به معنای اعمال اِلِمانهای بازی به موقعیتهای دیگر است. گیمیفیکیشن میتواند تمام کارهای حوصلهسربر زندگیتان، مانند درس خواندن، مشق نوشتن و ... را به چالشهای جذابی برای ارتقای زندگی بدل کند.
گیمیفیکیشن چگونه عمل میکند؟
گیمیفیکیشن با انگیزهی درونی شما شروع میکند. انگیزهی درونی، میل شما به انجام کارهاست، مانند میل رفتن به باشگاه. اما میل درونی به تنهایی برای حرکت دادن شما کافی نیست، و اینجاست که گیمیفیکیشن برای کمک وارد صحنه میشود. گیمیفیکیشن یک تقویت و محرک خارجی ایجاد میکند. انگیزهی درونی با کمکِ این محرک خارجی به مرحلهی عمل کردن تبدیل میشود.
معرفی چند اپ برای گیمیفیکیشن
۱- زامبی! بدو! (!zombie! run)
وقتی شخصی در حال تعقیب شما باشه، انگیزهی خیلی بیشتری برای دویدن دارید. مخصوصا اگه یه زامبی دنبال شما باشه. برنامهی zombie run میتواند شما را در چنین موقعیتی قرار دهد تا انگیزهی بیشتری برای دویدن داشته باشید.
۲- بُرد حماسی (epic win)
میخواهید کارهایتان را انجام دهید اما لیست کار شما پر از چیزهای حوصلهسربر است؟ پس لیست کار را برای به یک مبارزهی خیابانی دعوت کنید! epic win، یک برنامه ساده برای لیست کارهاست که به شما در انجام کارها کمک میکند.
۳- فوقالعاده بهتر (super better)
احساس خیلی بدی دارید و نمیخواهید هیچ کاری انجام دهید؟
برنامهی super better اینجاست تا به شما کمک از حالِ خیلی بد به حال خیلی خوب برسید. شما میتوانید در رابطه با اظطراب، افسردگی، اختلال خوردن و ... از این برنامه کمک بگیرید.
۴- پوکمونگو (Pokémon go)
آیا میخواهید به پیادهروی بروید اما حوصلهاش را ندارید؟ پوکمونگو اینجاست تا پیادهروی را به یک عمل فوقالعاده جذاب برای شما بدل کند!
۵- برنامهی habitica
گیمیفیکیشن را وارد کل زندگی خود کنید! این برنامه میتواند شما را به انجام عادتهای خوب تشویق کند، باعث شود شما، برنامهی روزانهی خود را به طور پیوسته انجام دهید. میتوانید کارهای خود را به قدمهای کوچکتر تقسیمبندی کنید، و دهها قابلیت جذاب دیگر!
اگر هیچکدام از اینها بدرد شما نخورد، نگران نباشید. گزینههای بسیار زیادی برایتان وجود دارد. و یا حتی خودتان میتوانید بازیهای خودتان را بسازید تا زندگی را جذابتر کنید. برای مثال اگر شما و همسرتان همیشه عادت دارید ظرفهای کثیف را به بعدا موکول کنید، میتوانید اسمتان را روی یک کاغذ چسبی بنویسید. و آنها را به کنار سینک ظرفشویی بچسبانید، برچسب هرکس به سینک نزدیکتر است باید ظرفها را بشوید. هر بار که یکی از شما ظرفها را میشوید اجازه دارد برچسب خود را از سینک دورتر کند.
بدین تربیت، گیمیفیکیشن را میتوان تقریبا در تمامی کارهای زندگی بکار برد. در پستهای بعد مثالهای بیشتری در این باره آورده میشود.
آنچه خواندید، خلاصه از دو ویدیوی زیر بود:
How you can focus on video games?<br/>How to turn your life into video games?