
امروزه بحث خشونت جنسیتی ، بحث داغیاست چرا که اهمیت زیادی در گفتمان برابری جنسیتی دارد. ریشهیابی خشونت میتواند به ساخت دنیایی بهتر برای مردان و زنان کمک بسزایی کند.
اما آنچه مرا آزار میدهد این است که امروزه ریشه یابی خشونت جنسیتی ، نه در جهت ساخت دنیایی بهتر و حل مشکلات، بلکه در جهت جنگ جنسیتی قرار گرفته است.
مطالعات و پژوهشها ، همگی بجای آنکه شرایط مردان را بررسی کنند تا به ریشهی خشونت برسند، ریشه را در مردانگی و مرد بودن میجویند که کاملا آدرس غلطی است؛ اما به هرحال برای دامن زدن به جنگ جنسیتی، چه کاری بهتر از آنکه امری منفی را به یک جنس پیوند بدهند و اورا از جنسیت خود شرمنده بسازند و به جنس دیگر بهانهای برای تاختن مهیا کنند.
ممکن است بعضا این مطالعات بر سر ما منت بگذارند، به شرایط مردان بپردازند و بگویند خشونتِ مردان ، به علت کلیشههایی است که به مردان میآموزد خشن و سلطه گر باشند،اما در نهایت اسم این کلیشهها را میگذارند مردانگی سمی و آنها را درونیِ مردان جلوه میدهند و نه تحمیلی.
ولی ریشهی خشونت مردان ، نه مردانگی است و نه کلیشههایی که به مرد میگویند باید سلطهگر باشند.
پژوهش ها نشان میدهند که زنان به اندازه مردان یا حتی بیشتر از مردان مرتکب خشونت خانگی میشوند، پس مضحک است که خشونت را با مردانگی پیوند بدهیم.
فقط کافیست به منشأ مطالعات جنسیتیای نگاه کنید که سعی دارند ویژگی های منفی را با مردانگی پیوند بزنند.
برای مثال اصطلاح "مردانگی هژمونیک" اولین بار توسط یک مرد استرالیایی (رایان کنل) بیان شد که از جنسیت خود متنفر بود و در نهایت تغییر جنسیت داد. چنین شخصی سوگیری شدیدی دارد.
هرچیزی یا هرکسی که بخواهد صفات منفی یا مثبت را به یک جنس خاص پیوند دهد، هدفی جز جنگ جنسیتی ندارد، یک گفتمان سالم و سازنده تنها زمانی ایجاد میشود که بیطرفانه شرایط زن و مرد را بررسی کرده و برای بهبود وضعیتشان راهکارهای مثبت ارائه داد.
تا کنون ، خشونتِ مردان علیه زنان ، فقط از دیدگاهی زنمحور بررسی شدهاست یعنی "اعمال" خشونت از سمت مردان علیه زنان. نصف دیگر ماجرا یعنی "علت" خشونت مردان علیه زنان، به طور کلی نادیده گرفته شده و یا آدرس های غلطی درباره آن ارائه شده است.
هنگامی که آدرس غلط از خشونت مردان ارائه شود ، راهکار جلوگیری از خشونت هم غلط خواهد بود.
تا به امروز ، غالبا در پی حل ریشهای مشکل نداشته بلکه سعی در ساختن سد و سپری در برابر اعمال خشونت مردان داشتهایم. و در نتیجه راهکار هایی ارائه کردهایم که خودشان ابزاری برا اعمال خشونت شدهاند.
جنبش میتو را در نظر بگیرید. این جنبش سعی در حل ریشهای معضل آزار نداشته است یا حتی مستقیماً سدی هم در برابر خشونت مردان نساخته است. بلکه تنها زمینهی مجازات آزارگر را پدید آورده است. حال بماند آنکه از مسیر خود منحرف شدهاست و به اسلحهی زنان طبقهی متوسط یا فرادست جامعه بدل گشته است تا بتوانند علیه هر مردِ بیگناهی ابراز قدرت کنند.
اگر بخواهیم به حل ریشهای موضوع بپردازیم ، باید از دید یک مرد به شرایطش نگاه کنیم تا بدانیم چه چیزهایی انگیزه خشونت را پدید میآورد.
وقتی زنمحورانه به موضوع خشونت علیه زنان بنگریم برای مثال میگوییم از هر پنجاه زن ، یک زن مورد تجاوز قرار میگیرد. اما وقتی با دیدگاه مردانه به موضوع خشونت علیه زنان بنگریم برای مثال خواهیم گفت ۸۵ درصد مردان متجاوزی که اختلالات پرخاشگری دارند در خانهای بدون حضور پدر بزرگ شدهاست. یا برای مثال خواهیم گفت ۹۰ درصد پسرانی که در مدارس مرتکب تیراندازی مسلحانه میشوند بدون حضور پدر بزرگ شده اند.
پسرانی و مردانی که آسیب میبینند، کسانی میشوند که به ما آسیب خواهند زد. شرایط انسانی تر برای پسران و مردان، شرایط انسانی تری برای زنان میسازد.
هنجار های جامعه همیشه نگاهی ابزار گونه به مردان داشته است. از جوامع مادرسالار که حتی حق شناختن فرزند و پدر بودن را از مرد سلب کردند و هویت مرد را به یک پیک نان آور تقلیل دادند ، تا جوامع پدرسالار که همچنان این روند را ادامه دادند و مرد را به چشم پیک نانآور دیدند.
در چنین شرایطی که جامعه تمام ابعاد هویتی مرد را میگیرد و به عنوان یک ابزار دورریختنی به او نگاه میکند، مرد دچار بحران میشود، مرد تلاش میکند با اعمال خشونت -که یک عمل اثرگذار است- بودنِ خود را از "ابزار بودن" فراتر ببرد. خشونتی که مرد اعمال میکند تنها طغیانیاست علیه جامعهای که ابعاد هویتی اورا دزدیده است.
من در بین دوستام هیچ پسری را نمیشناسم که حتی یکبار از پدر یا مادرش «دوستت دارم» شنیده باشد. پسری را نمیشناسم که گلی هدیه گرفته باشد.
وقتی ما به عنوان جامعه ، اینگونه ابعاد هویتی پسرانمان را میدزدیم ، باعث میشویم که اثبات وجود خودشان را از طریق خشونت پیگیری کنند.
آنچه که در مطالعات جنسیتی باید لحاظ شود این شرایط است و نه زیر ذره بین بردن مردانگی.
تئوریهای "مردانگیسمی" هیچ مشکلی را حل نکردهاند. تنها عملکردشان تحمیل شرم به مردان و لجبازی بیشتر مردان بودهاست.
امید است بجای دامن زدن جنگ جنسیتی ، تمرکز خود را بر بهبود وضعیت دو جنس بگذاریم و نتیجهای مطلوب برای زنان و مردان حاصل کنیم
لیزا بریتون میگوید:
آینده متعلق به همه است، اگر فقط یک جنس را برای برنده شدن جلو ببریم، هردو جنس خواهند باخت.