
وقتی از حیاط مرکزی حرف میزنیم، ذهن خیلیهامون مستقیم میره سمت خونههای قدیمی ایرانی.
ولی حیاط مرکزی فقط برای خونه نبود.
توی بازار ایرانی هم نقش مهمی داشت؛ مخصوصاً در سراها.
راستهی بازار جایی بود که حرکت میکردی، مغازهها رو میدیدی و از یک نقطه به نقطهی بعدی میرفتی. اما وقتی وارد حیاط یک سرا میشدی، ریتم فضا عوض میشد.
دیگه فقط در حال عبور نبودی.
میشد ایستاد، قرار گذاشت، حرف زد و کمی از شلوغی مسیر فاصله گرفت. از طرفی همین حیاط کمک میکرد راحتتر بفهمی فضاهای مختلف مجموعه کجا قرار گرفتن.
یعنی حیاط فقط یک فضای خالی وسط ساختمان نبود.
هم به بنا نظم میداد، هم وسط یک فضای تجاری، جایی برای مکث و ارتباط آدمها میساخت.
به نظرم این یکی از نکتههای مهم معماری ایرانیه که هنوز هم میشه ازش استفاده کرد.
قرار نیست امروز عین یک سرای قدیمی رو دوباره بسازیم. مسئله اینه که بفهمیم چرا اون حیاط وجود داشته و امروز چه چیزی از منطقش به درد ما میخوره.
برای همین در سرای زمرد هم حیاط مرکزی برای ما صرفاً یک فرم تاریخی نبود.
میخواستیم وسط یک مجموعهی تجاری، دوباره فضایی داشته باشیم که آدم فقط ازش رد نشه؛ بتونه چند لحظه هم اونجا بمونه.
شاید یکی از چیزهایی که معماری تجاری امروز کمتر بهش فکر میکنه همین باشه:
همهی فضاها نباید فقط برای عبور و خرید طراحی بشن.
بعضی جاها باید فقط اجازه بدن آدم کمی بایسته.
@studiotaheri