
نوشته بود: 《همهی ما یکسری واژهها و اصطلاحات داریم که فقط برای صحبت با شخص خاصی استفاده میکنیم. وقتی بندِ صحبت با اون شخص بریده میشه، اون اصطلاحات هم به فراموشی سپرده میشه.》
عجب دیدگاه ریزیینانهای! آیا این صورتی از رفتار شرافتمندانه نیست؟ که اگر اصطلاحی برآمده از جایی در قلب را به نام کسی زدید و به پای او ریختید، دیگر برای کسی خرج نکنید؟ شاید رعایت نکردنش بیشرفی نباشد ولی رعایت کردنش حتما شرافتمندانه است. باری در مسند قضاوت نمینشینم؛ اما گمان من این است که آدم حتی اگر بخواهد هم نمیتواند. خاصه دربارهی اصطلاحاتی که در وادی دل متولد میشوند.
کسانی هم هستند که میتوانند. شما بگویید، بدمزه نیست اگر آدم اصطلاحی را برای کسی به کار ببرد و قصدِ دلبری کند، و با فرض اینکه تاسش جفت نیاید و بعدها حریفِ دیگری از راه رسد، دوباره همان اصطلاح را خرج کند؟ بدمزه و بدصورت است. نیست؟
آخر بعضی چیزها تکرار نشدنی هستند و به فرض تکرار شدن هم، دیگر آن اصطلاح به نام دیگری سند خورده. مگر اینکه به حیف و میل کردن واژهها عادت کرده باشیم. بلا به دور. خدا نکند. اینطور دیگر همان مرتبهی اولش هم به تنورِ قلبِ شنونده نمیچسبد و میافتد در آتش و میسوزد.
حتی نمیخواهم فرض کنم کسی از این عادات شنیع داشته باشد. درواقع خودم را به ندیدن و نشنیدن میزنم. واژه، مقدس است. بنابراین استفادهی بیحساب را خارج از بحث میگذاریم. حالا دوباره پاسخ دهید. بدمزه نیست؟
آخر حتی یادآوریِ صاحب اصلیِ آن اصطلاح هم میتواند اوقات آدمی را تلخ کند. قربان صدقههای معمول را نمیگویم. گاهی آدمی قلبش میجنبد و خلاقیت را چاشنی میکند و وانگهی با واژهها چیزی میسازد که بوی شعر میدهد. مثال نمیزنم و نمیخواهم که بزنم. اگر اهل باشید میدانید از چه میگویم و اگر نااهل، هیچ توضیحی چارهی کار را نمیکند.
بنابرین در استفاده از واژهها باید محتاط بود. باور به فدا کردن آنها باید حقیقی باشد. اگر دلتان جنبید و اصطلاحی دلکش از آن برآمد، بدانید که دارید آن را فدا میکنید. و البته مگر حق کسی جز آن است که دل را جنبانده؟ نوشِ جانش. تنها باید واقف بود که از آن اصطلاحِ ششدانگسندخورده باید صیانت کرد.
باری دل آدمی هم که برای هر کسی و گاه و بیگاه نمیجنبد. و البته همیشه هم پای یک دلبند و دلدار در میان نیست. میشود یک دوست یا حتی عضوی از خانواده مدعیِ مالکیت باشد. منتهی آنطوری قضیه سر و شکل غمناکتری دارد.
خلاصهی کلام اینکه حافظِ واژگان خود باشید. باور کنید که واژهها را هم میشود فدا کرد. و در صیانت از آنها که فدا شدهاند کوشا باشید.