
در پارت قبل: مینا در یادداشتی نوشت: «رها نباید بداند من برگشتهام.» دکتر کیانی به آرزو گفت اگر این گفتوگو امن باشد، میتواند ادامه پیدا کند.
چند روزی بود که آرزو متوجه تغییرات دیگری در وضعیت جسمیاش شده بود. بدنش بیدلیل درد میکرد، دستهایش گاهی میلرزید و شبها با عرق سرد از خواب بیدار میشد. بعضی وقتها معدهاش به هم میپیچید و بیقراری عجیبی به سراغش میآمد؛ حسی که نمیتوانست برایش توضیحی پیدا کند. ابتدا تصور میکرد همهچیز از اضطراب و فشار روانی این روزهاست، اما وقتی شدت علائم بیشتر شد، تصمیم گرفت به پزشک مراجعه کند.
پس از بررسیهای اولیه و صحبت دربارهٔ نشانههایی که تجربه میکرد، پزشک احتمال داد این علائم با مصرف مواد مرتبط باشند. آرزو ابتدا متوجه منظورش نشد. او چیزی از مصرف مواد به یاد نمیآورد. اما وقتی موضوع را با دکتر کیانی در میان گذاشت، دکتر توضیح داد که اگر یکی از حالتهای هویتی او در ساعتهایی که آرزو به یاد نمیآورد مواد مصرف کرده باشد، بدن همچنان عوارض آن را تجربه میکند.
دکتر این بار دربارهٔ مواد، که هنوز سایهای روی همهچیز بود، صریحتر صحبت کرد.
«این بخش از وضعیت شما فقط روانی نیست. اگه مصرف مواد واقعاً اتفاق افتاده باشه، بدن شما با عوارضش درگیره، حتی در ساعتهایی که شما چیزی یادتون نیست. ممکنه یکی از حالتها اون رو بخواد و حالت دیگه ازش بیزار باشه، ولی عوارضش روی بدن همهتون تأثیر میذاره. من میخوام شما رو برای آزمایشهای جسمی و یک مشاورهٔ تخصصی اعتیاد هم بفرستم. نه بهعنوان تنبیه؛ بهعنوان مراقبت.»
آرزو نفسش را بیرون داد. «یعنی باید با رها هم کنار بیام؟»
«باید یاد بگیرید با همهٔ بخشهای خودتون کار کنید.» دکتر مکث کرد. «حتی اونایی که دوستشون ندارید.»
آن شب، آرزو برای اولین بار فهمید دکتر چه میگوید.
نیمهشب با دلشورهای عجیب بیدار شد. دستهایش میلرزید و کف دستش خیس بود. معدهاش پیچ میخورد، مثل کسی که چیزی را از او گرفته باشند. نمیدانست چه میخواهد. فقط میدانست بدنش چیزی میخواهد و این خواستن آنقدر شدید بود که نمیتوانست بخوابد.
به آشپزخانه رفت. بیآنکه بداند چرا، دستش به سمت کشوی پایینی کابینت رفت؛ همان کشویی که پاکت سیگار را در آن گذاشته بود. در کشو را که باز کرد، دستهایش از حرکت ایستاد. پاکت آنجا بود، با چند نخ کمتر از آخرین باری که شمرده بود.
بوی تند سیگار بلند شد و معدهاش به هم خورد. چیزی در او، بخشی آشنا، آن را میخواست. چیز دیگری در او از آن حالش به هم میخورد. و هیچکدام از اینها را نمیتوانست بهتمامی متعلق به خودش بداند.
در کشو را محکم بست و پشتش را به کابینت تکیه داد. بدنش میلرزید.
متین که با شنیدن صدا بیدار شده بود، از در آشپزخانه نگاهش کرد.
«آرزو؟»
«چیزی نیست.» گفت: «فقط... بدنم یه چیزی میخواد که من نمیخوام.»
متین چیزی نپرسید. فقط رفت و کنارش نشست و تا صبح دستش را رها نکرد.
صبح، آرزو ماجرا را برای دکتر تعریف کرد. دکتر با ملایمت گفت:
«این دقیقاً همون چیزیه که میگم. شما تجربهٔ اون میل رو ندارید، ولی بدنتون داره. چیزی که تحمل میکنید شاید حتی به خاطرات آگاهانهٔ شما تعلق نداشته باشه، ولی هزینهاش رو شما میپردازید. به همین دلیله که نمیتونیم این موضوع رو نادیده بگیریم.»
از آن به بعد، آرزو سعی میکرد خودش را با داروهایی که دکتر داده بود آرام کند و شرایط جسمی اش را مدیریت کند.
یک روز، آرزو تصمیم گرفت سؤال دیگری از مینا بپرسد؛ سؤالی که چند هفته بود در ذهنش مانده بود.
«تو رها رو میشناسی؟ چرا نمیخوای بفهمه وجود داری؟»
نوشتن همین دو جمله یک ساعت طول کشید. کاغذ را لای کتاب گذاشت، کتاب را میان دو کتاب دیگر قرار داد و با خودش گفت اگر جوابی بیاید، همانطور که آمده، خواهد آمد. اگر هم نیاید، دستکم حرفش را زده بود.
جواب روز بعد آمد.
«چون او نمیتواند حضور مرا تحمل کند. من نمیخواهم چیزی را از تو پنهان کنم، آرزو. اما اگر رها بفهمد من اینجا هستم، ممکن است کنترلش را از دست بدهد. من پیش از او بودم. من کسی بودم که یاد گرفت در کتابها پنهان شود. او بعدها آمد، وقتی کتابها دیگر کافی نبودند. او آن زمان خیلی چیزها را به جای ما تحمل کرد و من از او ممنونم. ولی ما همه ترسیده بودیم، و ترس چیزی نیست که آدم بتواند بهراحتی از آن بگذرد. فعلاً بهتر است بداند که تو در حال کشف حقیقتی، نه اینکه من هم بخشی از آن هستم.»
آرزو کتاب را بست.
«ما همه ترسیده بودیم.»
مینا از «ما» نوشته بود. و آرزو، که تا آن لحظه فکر میکرد این تقسیمبندیها فقط تازه شروع شدهاند، ناگهان احساس کرد جایی در ذهنش تکان خورد؛ در همان گوشهای که سالها بیصدا مانده بود.
یادش آمد. نه کامل، نه با جزئیات، بلکه با حسی مبهم. خانهای که در آن بلند حرف زدن چیز خطرناکی بود. شبهایی که صداهایی از آن سوی دیوار میآمد و او یاد گرفته بود بخوابد، یا وانمود کند خوابیده، یا وارد جایی از خودش شود که کسی آنجا نبود. بچهای زیر پتو، با چراغقوهای کوچک، که از یک کتاب مصور بزرگتر از سنش حرف میخواند؛ چون وقتی میخواند، دیگر آنجا نبود.
آن بچه خودش بود؟ یا کسی که از او جدا شده بود؟
آرزو تمام اینها را با دستهایی لرزان روی کاغذ نوشت و برای اولین بار، نه برای دکتر و نه برای تحقیق، بلکه فقط برای خودش، کنار پنجره نشست و تا صبح نوشت.
متین کنارش آمد. چیزی نگفت. فقط چای ریخت و کنار او گذاشت و روی زمین نشست، پشت به دیوار، همانطور که بچهها مینشینند.
«این چیزی بود که اون موقع میخواستم بهت بگم.» آرزو بالاخره گفت. «ولی نمیدونستم یادمه.»
متین گفت: «حالا میدونی.»
«حالا یه ذره میدونم.»
دکتر کیانی بعدها این را اولین قدم واقعی توصیف کرد. نه آشتی، نه حل مسئله، بلکه فقط پذیرفتن این موضوع از سوی آرزو که بخشهای جداشدهٔ وجودش دلیلی برای شکلگیری داشتهاند؛ نه بهعنوان دشمن، بلکه بهعنوان راههایی که ذهن یک کودک برای زنده ماندن پیدا کرده است.
آن شب، پس از آنکه کتاب را بست، آرزو به سمت آینه رفت و مدتها به خودش نگاه کرد. برای نخستین بار از خودش پرسید:
«اگر من تمام زندگیام را با خاطراتی گذرانده باشم که فقط بخشی از آنها متعلق به من است، پس کدامیک از آن خاطرات واقعاً زندگی من بودهاند؟»
پاسخی نیامد. شاید پاسخ این بود که پرسش، خودش، تازه آغاز شده بود.
از اتاق خواب صدای متین آمد: «آرزو؟ میای بخوابی؟»
او کتاب را بست، چراغ پذیرایی را خاموش کرد و به سمت اتاق رفت.
فردا صبح، شاید دوباره همان آرزوی همیشگی از خواب بیدار میشد. شاید رها کنترل را به دست میگرفت. شاید هم مینا، بیآنکه رها متوجه شود، کتاب دیگری را از کمد بیرون میآورد و یادداشت تازهای میان صفحههایش میگذاشت.
سه نام، یک بدن و سه تجربهٔ متفاوت از زندگی.
اما آرزو هنوز یک چیز را نمیدانست: هر شب، وقتی او میخوابید، یکی از آن سه نفر بیدار میماند و گوش میداد.