
مریم و آریا یازده سال بود که با هم زندگی میکردند. از آن زوجهایی نبودند که مدام از عشقشان حرف بزنند یا در جمع دست یکدیگر را بگیرند. زندگیشان بیشتر از جنس عادتهای کوچک بود؛ فنجان قهوهای که آریا هر صبح برای مریم آماده میکرد، پیام کوتاهی که مریم هنگام خرید میفرستاد تا بپرسد چیزی لازم دارد یا نه، و سکوتهای طولانی آخر شب که هیچکدام را آزار نمیداد. آنها یکدیگر را خوب میشناختند؛ یا دستکم چنین تصوری داشتند.
ناهید، دوست قدیمی مریم، از سالها پیش رفتوآمد زیادی به خانهشان داشت. زنی مستقل، شوخطبع و بیتکلف بود. گاهی چند روزی در خانهی آنها میماند و آنقدر با آریا راحت بود که مریم به شوخی میگفت اگر روزی من نباشم، احتمالاً شما دو نفر بهتر از من میتوانید این خانه را اداره کنید.
یک شب، وقتی ناهید برای چند روز به خانهشان آمده بود، مریم متوجه شد چیزی میان آن دو تغییر کرده است. نه رفتارشان عجیب بود و نه حرفهایشان. فقط نوعی مکث در نگاهشان وجود داشت؛ مکثی که پیش از آن نبود. چند هفته بعد، آریا خودش موضوع را پیش کشید. گفت شبی که مریم برای دیدن مادرش به شهرستان رفته بود، او و ناهید با هم رابطهی جنسی داشتهاند.
مریم مدتی به او نگاه کرد. انتظار داشت خودش را ببازد، گریه کند یا چیزی را بشکند؛ اما هیچکدام اتفاق نیفتاد. فقط پرسید: «چرا بهم میگی؟»
آریا گفت: «چون نمیخوام چیزی رو ازت پنهون کنم.»
مریم لبخند کوتاهی زد. «پس چرا همون موقع نگفتی؟»
آریا جوابی نداشت. بعد از چند دقیقه گفت که نمیداند آن اتفاق چه معنایی داشته، که اشتباه بوده، که هنوز مریم را دوست دارد و نمیخواهد زندگیشان را از دست بدهد.
مریم گفت: «من از اینکه با ناهید خوابیدی، ناراحت نیستم.»
آریا سرش را بالا آورد. انگار جمله را درست نشنیده باشد.
مریم ادامه داد: «شاید عجیب به نظر برسه، اما بدن آدمها همیشه چیزی رو که ما فکر میکنیم دربارهشون نمیگه. ممکنه کسی با دیگری رابطه داشته باشه و هنوز هم همسرش رو دوست داشته باشه. ممکنه یک شب، یک تصمیم یا حتی یک میل، تمام چیزی نباشه که یک آدم رو تعریف میکنه.»
آریا پرسید: «پس چی ناراحتت میکنه؟»
مریم گفت: «هنوز نمیدونم.»
چند هفته گذشت. زندگی به ظاهر به روال سابق برگشت. آریا همچنان قهوه درست میکرد و مریم همچنان هنگام خرید پیام میداد. ناهید دیگر به خانهشان نمیآمد، اما مریم هیچوقت دربارهاش سؤال نکرد. آریا گاهی احساس میکرد موضوع تمام شده است؛ گاهی هم از سکوت مریم میترسید. با این حال، چیزی که در آن روزها نمیفهمید این بود که مریم منتظر اعتراف دیگری نبود. او منتظر بود ببیند آریا بعد از آن اتفاق، هنوز همان آدمی است که سالها پیش انتخابش کرده بود یا نه.
یک عصر، آریا گفت که عاشق ناهید شده است. گفت این احساس ناگهانی نبوده و مدتی است که دیگر نمیتواند آن را نادیده بگیرد. گفت قصد دارد از مریم جدا شود و با ناهید زندگی کند.
این بار مریم گریه کرد.
آریا کنارش نشست و دستش را گرفت. گفت: «میدونم حق داری ازم متنفر باشی.»
مریم دستش را از میان انگشتان او بیرون کشید و گفت: «نه. تو هنوز نفهمیدی.»
آریا پرسید: «چی رو؟»
مریم گفت: «من وقتی فهمیدم با ناهید رابطه داشتی، فکر نکردم دیگه دوستداشتنی نیستم. فکر نکردم چیزی از من کم شده. حتی فکر نکردم اون شب چیزی رو از من گرفتی. اما حالا داری میری. داری میگی دیگه نمیخوای اون آدمی باشی که یازده سال کنار من زندگی کرده. داری انتخابی رو که بارها و بارها کردی، پس میگیری.»
آریا گفت: «من نمیتونم خودم رو مجبور کنم که دیگه عاشقش نباشم.»
مریم جواب داد: «من هم ازت نمیخوام خودت رو مجبور کنی. فقط اسم کاری رو که میکنی درست بذار.»
آریا با تلخی گفت: «پس اسمش چیه؟»
مریم به او نگاه کرد. «خیانت.»
آریا گفت: «اما خودت گفتی رابطهی من با ناهید خیانت نبود.»
مریم پاسخ داد: «گفتم بدن تو بهتنهایی چیزی رو که بین ما بود تعریف نمیکنه. اما تو با من زندگی کردی، با من آینده ساختی و بارها به من گفتی که انتخابت منم. من عاشق کسی شدم که میخواست کنارم بمونه؛ نه کسی که فقط تا وقتی آدم دیگری پیدا نشده بود، کنارم میموند. تو فقط من رو ترک نمیکنی، آریا. داری معنای تمام انتخابهای گذشتهات رو عوض میکنی.»
آریا گفت: «آدمها عوض میشن.»
مریم گفت: «میدونم. من هم عوض شدم. اما اگر یک روز دیگه نتونی من رو دوست داشته باشی، حق داری بری. فقط حق نداری وانمود کنی هنوز همون آدمی هستی که من بهش اعتماد کردم. موندن و نقش بازی کردن هم شکل دیگهای از خیانته.»
چند روز بعد، آریا رفت. لباسهایش را در چمدان گذاشت، کلید خانه را روی میز گذاشت و پیش از رفتن، ظرف قهوهی مورد علاقهی مریم را شست. مریم از پشت پنجره رفتنش را تماشا کرد. نه به این دلیل که دلش برای او تنگ می شد؛ فقط میخواست آخرین تصویری که از او در ذهنش میماند، تصویر مردی باشد که دستکم در لحظهی رفتن، دیگر دروغ نمیگفت.
ماهها بعد، ناهید به مریم زنگ زد. گفت میخواهد برای برداشتن چند کتاب به خانهاش بیاید. مریم با همان صمیمیت همیشگی گفت: «حتماً بیا. دلم برات تنگ شده.»
وقتی ناهید رسید، مریم در را با لبخند باز کرد و او را در آغوش گرفت. ناهید کمی معذب بود؛ انگار نمیدانست باید با او چطور رفتار کند. مریم برایش چای ریخت، از حالش پرسید و مثل گذشته دربارهی کار و زندگی حرف زد. حتی وقتی ناهید گفت که نمیداند چطور باید از او عذرخواهی کند، مریم حرفش را قطع کرد.
گفت: «ناهید، من از تو ناراحت نیستم.»
ناهید با ناباوری نگاهش کرد. «واقعاً؟»
مریم گفت: «واقعاً. من تو رو به خاطر اتفاقی که افتاده، مقصر نمیدونم. تو انتخاب خودت رو کردی و آریا هم انتخاب خودش رو. من با تو دشمنی ندارم.»
ناهید سرش را پایین انداخت. «فکر میکردم دیگه هیچوقت نتونم توی چشمات نگاه کنم.»
مریم فنجان چای را به طرفش هل داد و گفت: «پس خوبه که امروز اومدی.»
آنها مدتی دیگر حرف زدند. وقتی ناهید رفت، مریم تا دم در همراهیاش کرد و دوباره او را در آغوش گرفت. هیچ خشم پنهانی در رفتارش نبود؛ نه تلاشی برای بخشیدن کسی، نه نمایشی برای نشاندادن بزرگواریاش. او واقعاً از ناهید کینهای نداشت.
آن شب، مریم فنجانی را که آریا سالها هر صبح برایش قهوه میریخت، از کابینت بیرون آورد. آن را شست و سر جایش گذاشت.
چراغ آشپزخانه را خاموش کرد.
فردای آن روز، برای خودش قهوه درست کرد؛ فقط یک فنجان.