رویکرد هستی‌شناسی زنده پروفسور محمود صالحی راد مبتنی بر تربیت افرادی سالم و مسئول در جامعه می‌باشد.
۱. رسمی و آکادمیک
> «رویکرد بنیادینِ "هستی‌شناسی زنده" (Living Ontology) در تلاش است تا با عبور از الگوهای سنتی، انسان‌هایی اصیل، پویا، خودآگاه و مسئولیت‌پذیر در قبال خود و جامعه پرورش دهد.»
۲. روان‌شناختی و عمیق:
> «هدف محوری رویکرد هستی‌شناسی زنده، شکوفاسازی انسان‌هایی سالم، یکپارچه و عمیقاً مسئولیت‌پذیر است؛ انسان‌هایی که زیست آگاهانه‌شان نه‌تنها به تعالی درونیشان می‌انجامد، بلکه بستره‌ساز تحولی سازنده و مسئولانه در ساختار جامعه می‌گردد.»
۳. شعار مسیر:
> «هستی‌شناسی زنده؛ رویکردی نوین برای پرورش انسان‌های سالم، آگاه و مسئولیت‌پذیر در ژرفای حیات اجتماعی.»
نوشته شده بر اساس رویکرد پروفسور محمود صالحی‌راد
سوال:امروزه جهان با پارادوکس عجیبی روبروست؛ در حالی که ابزارهای روان‌شناختی و روان‌پزشکی در اوج خود قرار دارند، نرخ اضطراب، پوچی و بی‌معنایی در جوامع بشر رو به افزایش است. چرا؟
جواب: چون رویکردهای سنتی، انسان را به موجودی «اصلاح‌شونده» تقلیل داده‌اند؛ موجودی که هدف از درمان او، صرفاً بازگرداندن او به سطح «عادی بودن» یا «عملکرد اجتماعی استاندارد» است.
در این میان، رویکرد «هستی‌شناسی زنده» (Living Ontology) با نگاهی متفاوت، از مرزهای درمان عبور کرده و به سوی «تعالی وجودی» حرکت می‌کند. هدف ما در اینجا، تنها رفع آسیب نیست؛ بلکه پرورش انسان‌های سالم و مسئول است.
در دیدگاه هستی‌شناسی زنده، سلامت یک حالت ایستا (Static) نیست، بلکه یک فرآیند پویا و جاری است. ما سلامت را در قالب «۳۲ چرخه حیات مطلق» بازتعریف می‌کنیم.
* انسجام وجودی دارد: یعنی میان آنچه هست و آنچه باید باشد، شکافی عمیق و ویرانگر وجود ندارد.
* در جریان است: فرد با چرخه‌های حیات خود همسو شده و به جای مقاومت در برابر تغییرات بنیادین هستی، با آن‌ها رقص می‌کند.
* اصالت در بودن: سلامت یعنی بازگشت به «خودِ اصیل» که در لایه‌های زیرینِ آموزش‌ها و تروماهای اجتماعی پنهان شده است.
مسئولیت در اینجا دو لایه دارد:
* مسئولیت در برابر خویشتن: پذیرش کاملِ چرخه حیات و مسئولیت‌پذیری در برابر انتخاب‌های وجودی.
* مسئولیت در برابر جهان (جامعه): وقتی انسان به سلامتِ وجودی برسد، ناخودآگاه به سمت تعامل سازنده با جهان کشیده می‌شود. او دیگر یک «مصرف‌کننده خدمات روانی» نیست، بلکه به یک «عنصر سازنده جامعه» تبدیل می‌شود. او مسئولِ حضورِ معنادار خود در هستی است.
هستی‌شناسی زنده با هدف قرار دادنِ ریشه‌های وجودی، از مرزهای روان‌شناسی کلاسیک عبور می‌کند. ما معتقدیم که بسیاری از مسائل روانی، در واقع «پیام‌های هستی‌شناختی» هستند؛ نشانه‌هایی از گسست میان انسان و حقیقتِ زندگی.
با تمرکز بر مفاهیم عمیق‌تر و پیوند دادن آن‌ها با تجربه‌های زیسته و معنوی، ما به دنبال ایجاد سیستمی هستیم که در آن «مشاوره»، تنها یک ابزار ترمیم نیست، بلکه ابزاری برای «بیداری هستی‌شناختی» است.
هدف نهایی «دانشگاه زنده جهانی هستی‌شناسی زنده» و پروژه‌های پژوهشی این رویکرد، ساختن جامعه‌ای است که در آن واحدِ اصلی، «انسانِ آگاه» باشد. انسانی که نه تنها از نظر روانی در آرامش است، بلکه از نظر وجودی، مسئول، هدفمند و در پیِ زیستنِ تمام‌عیار است.
ما به دنبال آن هستیم که با تکیه بر دانش هستی‌شناختی، پل‌هایی میان «سلامت فردی» و «تعالی اجتماعی» بنا کنیم؛ چرا که جامعه‌ای سالم، تنها از اجتماعِ افرادی متولد می‌شود که خود، معنای «بودن» را یافته‌اند.
برای مطالعه بیشتر در مورد چرخه‌های حیات و مبانی هستی‌شناسی زنده، می‌توانید به مقالات بعدی ما در این مجموعه مراجعه کنید.
