ای انسان، راهِ زندگی تنها با سخنانی که بر زبان می‌آوری ساخته نمی‌شود؛ رفتارهای تو نیز در ساختنِ این راه سهم دارند. انسان‌ها بیش از آنکه از ادعاهای ما بیاموزند، از شیوهٔ حضور، انتخاب و عملِ ما اثر می‌پذیرند.
ممکن است دربارهٔ صدق سخن بگویی، اما اگر در موقعیتِ دشوار حقیقت را پنهان کنی، رفتار تو پیامِ دیگری خواهد داشت.
ممکن است از مهربانی سخن برانی، اما با نزدیک‌ترین انسان‌های زندگی‌ات با تحقیر رفتار کنی.
ممکن است مسئولیت‌پذیری را ارزش بدانی، اما وعده‌هایی بدهی که قصد یا توانِ انجامشان را نداری.
ای انسان، هماهنگیِ گفتار و رفتار به معنای بی‌خطا بودن نیست. هیچ انسانی در همهٔ لحظه‌ها مطابقِ بهترین باورهای خود عمل نمی‌کند. تفاوتِ انسانِ صادق با انسانِ مدعی آن است که وقتی فاصلهٔ میانِ سخن و عملِ خود را می‌بیند، آن را انکار نمی‌کند؛ می‌پذیرد، اصلاح می‌کند و از دیگران نیز انتظارِ کمالِ غیرواقع‌بینانه ندارد.
پیش از آنکه وعده‌ای بدهی، توان، زمان و شرایط خود را بسنج.
وعدهٔ بی‌پایه ممکن است در لحظه، تو را سخاوتمند یا دوست‌داشتنی نشان دهد، اما در ادامه اعتماد را آسیب می‌زند.
اگر نمی‌توانی کاری را انجام دهی، گفتنِ محترمانهٔ «نمی‌توانم» از پذیرفتنِ تعهدی که انجام نخواهد شد، صادقانه‌تر و مسئولانه‌تر است.
ای انسان، سخنِ خود را سبک نشمار. کلمات می‌توانند امید بسازند، آرامش دهند، مسیرِ تصمیمی را تغییر دهند یا زخمی عمیق ایجاد کنند. پیش از سخن گفتن، از خود بپرس:
آیا این سخن درست است؟
آیا گفتنش در این زمان لازم است؟
آیا شیوهٔ بیانِ من با کرامتِ مخاطب سازگار است؟ آیا می‌توانم مسئولیتِ اثرِ سخن خود را بپذیرم؟
اما سکوت را نیز همیشه نشانهٔ حکمت ندان.
گاهی سکوت، آرامش و پرهیز از جدال است؛ و گاهی پنهان کردنِ حقیقت، فرار از مسئولیت یا بی‌تفاوتی در برابرِ ظلم.
انسانِ آگاه باید تفاوتِ سکوتِ حکیمانه و سکوتِ آسیب‌زا را تشخیص دهد.
ای انسان، اگر می‌خواهی دیگران به تو اعتماد کنند، اعتماد را با رفتارهای کوچک و پیوسته بساز. به‌موقع پاسخ بده، مسئولیت خود را انجام بده، اگر تأخیر یا خطایی رخ داد اطلاع بده، عذرخواهی کن و برای جبران اقدام نما. اعتماد با یک سخنِ زیبا ایجاد نمی‌شود؛ با تکرارِ رفتارهای قابل اتکا شکل می‌گیرد.
در تربیت، آموزش، مشاوره و خانواده، این اصل اهمیت بیشتری دارد.
نمی‌توانی از کودک، شاگرد یا همراه خود صداقت بخواهی و خودت پیوسته دروغ بگویی.
نمی‌توانی از دیگران آرامش مطالبه کنی، اما خشم خود را بدون کنترل بر آنان فرود آوری.
تربیت، پیش از آنکه با فرمان آغاز شود، با الگو بودن آغاز می‌گردد.
ای انسان، اگر در گذشته میانِ گفتار و رفتارت فاصله‌ای بوده است، برای همیشه خود را محکوم نکن. نقطهٔ آغازِ اصلاح، همین شناخت است. یک وعدهٔ انجام‌نشده را بررسی کن، یک سخنِ نادرست را تصحیح نما، یک عذرخواهیِ واقعی انجام بده و از این پس پیش از تعهد، توانِ خود را دقیق‌تر بسنج.
اگر رفتارهای تو تحت تأثیرِ خشم شدید، مصرف مواد، مشکلات روانی، فشار خانوادگی یا شرایطی قرار گرفته که کنترل آن برایت دشوار است، مسئله را فقط اخلاقی و ساده نکن.
از روان‌شناس، روان‌پزشک، پزشک، مشاور یا متخصص مربوط کمک بگیر.
اگر رفتار تو امنیتِ خودت یا دیگری را تهدید می‌کند، فاصلهٔ امن ایجاد کن و از خدمات اضطراری محل زندگی خود یاری بخواه.
ای انسان، زندگیِ درست آن نیست که همیشه سخنانِ بزرگی بر زبان بیاوری؛
زندگیِ درست آن است که سخنانِ ضروری را با عملِ مناسب همراه کنی.
اگر از ارزشِ خاصی دفاع می‌کنی، بگذار بخشی از آن ارزش در رفتارِ روزانه‌ات دیده شود.
اگر از کرامت سخن می‌گویی، در برخورد با ضعیف‌تر از خود آن را نشان بده.
اگر از امید می‌گویی، در دشواری به اندازهٔ توانت چراغی روشن نگه دار.
راهِ زندگی، از هماهنگیِ تدریجیِ اندیشه، گفتار و رفتار ساخته می‌شود.
هر روز فرصتی است برای آنکه فاصلهٔ میانِ آنچه باور داری، آنچه می‌گویی و آنچه انجام می‌دهی، اندکی کمتر شود.
> يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ كَبُرَ مَقْتًا عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ
ترجمهٔ فارسی
> «ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چرا چیزی می‌گویید که انجام نمی‌دهید؟ نزد خداوند بسیار ناپسند است که چیزی بگویید که انجام نمی‌دهید.»
English Translation
> “O believers, why do you say what you do not do? It is greatly displeasing to Allah that you say what you do not do.”
منبع
> قرآن کریم، سورهٔ صف، آیات ۲ و ۳
امروز یکی از ارزش‌هایی را که به آن باور داری انتخاب کن و بگذار این ارزش در یک رفتارِ کوچک و واقعیِ تو دیده شود.
سه ستون بنویس:
| آنچه باور دارم | آنچه می‌گویم | رفتاری که باید انجام دهم | | |
سپس فقط یک ردیف را انتخاب کن و برای هماهنگ کردنِ گفتار و رفتار خود، یک اقدامِ روشن انجام بده. اگر وعده‌ای را نمی‌توانی اجرا کنی، آن را صادقانه اصلاح یا لغو کن.
> میانِ آنچه دربارهٔ خود و ارزش‌هایت می‌گویی و آنچه در زندگیِ روزانه انجام می‌دهی، کدام فاصله نیازمندِ اصلاحِ فوری‌تر است؟
صالحی‌رادنامه؛ صورتِ زنده و کاربردیِ «هستی‌شناسیِ زنده؛ نظامِ اندیشهٔ صالحی‌راد»
Salehi-Radnameh: The Living and Practical Form of “The Living Ontology:The Salehi-Rad System”
