
تبیین پارادایم جدید در تبیین هستی و حیات
نویسنده: پروفسور محمود صالحیراد
حوزه پژوهشی: هستیشناسی زنده (Living Ontology) و پسروانشناسی (Post-Psychology)
چکیده (Abstract)
در این مقاله، مفهوم «دائرةالمعارف زندهٔ جهانی زندگی» یا «صالحیرادنامه» به عنوان یک ساختار معرفتشناختی جدید معرفی میشود.
برخلاف دانشنامههای کلاسیک که بر انباشت اطلاعات ایستا استوارند، این پروژه بر مبنای «هستیشناسی زنده» بنا شده است؛
سیستمی که در آن دانش، همگام با چرخههای حیات و فرآیندهای وجودی، تکامل مییابد.
هدف این مقاله تبیین جایگاه این دائرةالمعارف در پیوند میان فلسفه، روانشناسی و پروتکلهای عملیاتی (مانند P.P.D.V و مدل تعادل رفتاری) است.
در تاریخ اندیشه، دائرةالمعارفها همواره تلاش کردهاند جهان را در قالب دستهبندیهای ثابت و کلماتِ «مرده» ثبت کنند.
اما از منظر هستیشناسی زنده، جهان نه یک مجموعهی اشیاء، بلکه یک «فرآیندِ جاری» است.
«صالحیرادنامه» پاسخی است به این نیاز که چگونه میتوان دانش را به گونهای تدوین کرد که خود بخشی از جریان حیات باشد، نه مانعی بر سر راه آن.
هسته مرکزی این دائرةالمعارف، تبیین ۳۲ چرخه حیات مطلق است.
این چرخهها، واحدهای سازنده و توصیفکنندهی تغییرات بنیادین در هستی هستند.
دائرةالمعارف زنده، این چرخهها را نه به عنوان مفاهیم انتزاعی، بلکه به عنوان ساختارهای عملیاتی برای درک «بودن» تعریف میکند.
در این نگاه، هر پدیده (اعم از زیستی، روانی یا اجتماعی) در جایگاه یکی از این چرخهها قرار میگیرد.
ویژگی متمایز «صالحیرادنامه» در این است که صرفاً یک اثر تئوریک نیست، بلکه شامل پروتکلهای عملیاتی است:
* پروتکل ماندگار (Mandegar Protocol): برای استمرار و پایداری معنا در فرآیند حیات.
* پروتکل P.P.D.V (پاسداری از دروازههای وجود): برای مدیریت گذارهای هستیشناختی.
* مدل مثلث تعادل رفتاری (Observer-Agent-Behavior): که ابزاری برای تحلیل تعامل میان ناظر، عامل و رفتار در بستر هستیشناختی ارائه میدهد.
این دائرةالمعارف، مرزهای روانشناسی کلاسیک را جابجا میکند.
با حرکت از روانشناسی (که بر روانِ جدا از هستی تمرکز دارد) به سوی پسروانشناسی، «صالحیرادنامه» انسان را نه به عنوان یک موجود بیولوژیک یا روانیِ محدود، بلکه به عنوان یک «هستنده» (Being) در جریان حیات تعریف میکند.
این تغییر پارادایم، زیربنای آموزش در «دانشگاه زندهٔ جهانی هستیشناسی زنده» خواهد بود.
دائرةالمعارف زندهٔ جهانی زندگی، تنها یک پروژه کتابخانهای نیست؛
بلکه یک نقشهی راه (Roadmap) برای تکامل آگاهی بشر است.
این اثر با هدف ایجاد یک زبان مشترک برای درک «حیات مطلق»، بستری را فراهم میکند که در آن علم، فلسفه و تجربه در یک وحدتِ زنده با هم تلاقی میکنند.
کلمات کلیدی: هستیشناسی زنده، صالحیرادنامه، ۳۲ چرخه حیات، پسروانشناسی، پروتکل P.P.D.V، دانشگاه زندهٔ جهانی هستیشناسی زنده.
محمود صالحی راد مبدع هستیشناسی زنده و پژوهشگر مستقل