اینکوترمز ۲۰۲۰ به زبان ساده — کدام Incoterm به نفع خریدار است؟
اینکوترمز چیه و چرا باید بدونی؟
اگه یه بار توی واردات یا صادرات گیر کرده باشی، حتماً این جمله رو شنیدی: «مسئولیت کجاست؟»
یعنی از کجا به بعد هزینه و ریسک مال کیه؟ از در کارخونه؟ از بندر؟ از گمرک؟ از وقتی که بار رسید دم انبار تو؟
جواب این سؤال، همون چیزیه که اینکوترمز (Incoterms) تعریفش میکنه.
---
اینکوترمز به زبان خیلی ساده
فرض کن یه شرکت ایرانی میخواد پلیاتیلن از یه تأمینکننده کرهای بخره. یه سری هزینه هست:
· بستهبندی
· حمل به بندر مبدأ
· ترخیص از گمرک مبدأ
· حمل دریایی
· بیمه
· تخلیه در بندر مقصد
· ترخیص گمرک ایران
· حمل داخلی تا انبار
سؤال کلیدی اینه: هر کدوم از این هزینهها و ریسکهاش، مال خریداره یا فروشنده؟
اینکوترمز جواب این سؤاله. تا الان ۱۱ ترم رسمی تعریف شده که پرکاربردترینهاش اینا هستن:
---
۱. EXW — Ex Works (از درِ کارخونه)
فروشنده فقط کالا رو توی محل خودش آماده میکنه. از اینجا به بعد همهچیز (حمل، ترخیص، بیمه) با خریداره.
✅ به نفع فروشنده
❌ برای خریدار پرهزینه و پرریسک
---
۲. FOB — Free On Board (تحویل روی کشتی)
فروشنده کالا رو تا روی کشتی میرسونه. از اون به بعد با خریداره.
✅ پرکاربردترین ترم در واردات دریایی
✅ تعادل بین خریدار و فروشنده
---
۳. CIF — Cost, Insurance and Freight
فروشنده هزینه حمل تا بندر مقصد + بیمه رو میده. اما ریسک با خریداره.
⚠️ نکته مهم: بیمهای که فروشنده میگیره معمولاً حداقلیه — اگه کالای گرون میخری، خودت بیمه جدا بگیر.
---
۴. DDP — Delivered Duty Paid
فروشنده همهچیز رو انجام میده — حتی ترخیص گمرک مقصد و عوارض.
✅ راحتترین گزینه برای خریدار
❌ گرونترین گزینه
⚠️ خیلی از فروشندهها قبول نمیکنن
---
۵. DAP — Delivered At Place
فروشنده کالا رو تا محل تعیینشده میرسونه، ولی ترخیص گمرک مقصد و عوارض با خریداره.
---
کدوم ترم به نفع خریدارِ ایرانیه؟
اگه تجربه کم داری: CIF یا DAP بگیر. میدونی چی قراره بیاد و چقدر باید بدی.
اگه تجربه داری و میخوای هزینه رو کم کنی: FOB بگیر و حمل رو خودت مدیریت کن.
اگه کالای استراتژیک میخری و میخوای از گمرک درگیر نشی: DDP — ولی حتماً با یه تأمینکننده بزرگ و معتبر کار کن.
---
اشتباهات رایج در انتخاب اینکوترمز
❌ فقط ارزونترین رو انتخاب کردن بدون توجه به ریسک
❌ حرف زدن شفاهی بدون کتبی کردن ترم توی قرارداد
❌ نداشتن بیمهنامه معتبر
❌ نادیده گرفتن شرایط بندر مبدأ و مقصد
---
یه نکته کاربردی
قبل از اینکه با یه تأمینکننده خارجی وارد مذاکره بشی، این دو تا کار رو بکن:
۱. دقیق مشخص کن با چه اینکوترمی میخوای کار کنی (نه «هرچی خودت بگی»)
۲. از ۳ تا تأمینکننده همزمان قیمت بگیر تا بتونی مقایسه کنی
چرا؟ چون هر تأمینکننده ممکنه اینکوترم متفاوتی پیشنهاد بده و مقایسهی قیمتها سخت بشه.
---
دنبال تأمینکننده معتبر میگردی؟
پلتفرم چی میخوای؟ (chimikhayi.ir) یه بازار معکوس B2B ایرانیه — یعنی بهجای اینکه تو دنبال تأمینکننده بگردی، تو نیازت رو ثبت میکنی و تأمینکنندگان معتبر براش قیمت میفرستن.
مزیتهای اصلی:
· ثبت درخواست خرید کاملاً رایگان
· اطلاعات تماس شما قفل میمونه تا خودت اجازه بدی
· پیشنهاد از چند تأمینکننده همزمان — مقایسه آسون
· پوشش صنایع: پتروشیمی، فولاد، قطعات خودرو، مواد غذایی، دارویی، مواد اولیه
اگه واردات یا تأمین کالا داری، یه سر بزن:
Chimikhayi.ir
راهنمای کامل اینکوترمز با جدول و مثال هم اینجاست:
🔗 راهنمای اینکوترمز ۲۰۲۰