جهان بدون کوچکترین توجه و ارج نهادن به اجزایش در حال تغییر است. ذرات گیتی دستخوش تغییراتی گاه کوچک و گاهی شگرف میشوند گویی هیچگاه از ابتدا عضوی از این هرج و مرج نبودهاند و من ایستاده در این بینظمی تنها نظارهگر دگرگونیهای مهیب هستم. آشوبی که چشمانم میبینند، گوشهایم میشنوند و با بند بند وجود خود حس میکنم اما زبانم از توصیفش ناتوان است و ذهنم در هیاهوی خیالات نظمدهی به آن گم میگردد. نتیجه این گمگشتگی فردی درمانده از من میسازد که مستاصل بهترین توصیف برای اوست.
جهانی را تصور کنید که آتش بر سر فرو خواهد ریخت. خود که هیچ، عزم برای نجات دیگران بدون اثر است؛ نظارهگر بودن تنها کاری است که میتوان انجام داد و تنها میتوان استیصال را در آغوش فشرد. جهانی که کودکان مورد آزار قرار میگیرند و ظالمانه میمیرند و تنها میتوانی نظارهگر باشی. جهانی که فاسد است، گندیدگی امری روزمره است و همچنان باید نظارهگر باشی. جهانی که بیارزشی ارزش آن است و تنها باید نظارهگر باشی. جهانی که خیانت اصل زندگی است و تو هم خیانت دیده تنها میتوانی نظارهگر باشی. جهانی که عزیزترین افراد زندگیت میمیرند و در غم، تنها میتوانی رنج بکشی و نظارهگر باشی. جهانی که غم دنیا بر دوش همدمت و دوستت سنگینی میکند و دلت میخواهد میتوانستی با مهربانی شانه او را بفشاری، دستانش را در دستان گرمت بگیری و بگویی: "نگرانی در دل مهربانت جایی ندارد. چرخ زندگی خواهد چرخید و از این اتفاق شوم خواهیم گذشت زیرا اتفاق بین ما پیوندی قویتر از آن است که هرج و مرج جهان از بین ببرد. از پس هر دشوار برخواهیم آمد." اما کدام شانه؟ کدام اتفاق شوم در حالی که از هیچ چیز خبر نداری؟ کدام دستان گرم در حالی که دستانت سرمای تمام تاریخ را در خود جای داده است؟ کدام دوست و همدم وقتی حتی نمیتوانی مطمئن باشی که همدلی بینتان پنداشته ذهن گم گشته خودت نیست؟ کدام همدلی وقتی قلبی برایت باقینمانده؟ تنها میتوانی نظارهگر باشی. ای کاش حس درماندگی در همینجا به پایان میرسید اما عمیقتر از آنکه بتوان تصور کرد ریشه دوانده تا حدی که اتفاقات به ظاهر کوچک نیز بر درماندگیم میافزاید. برگی میافتد، گلی پژمرده میشود و میشکند، کبوتری میمیرد، فریادی رسا پرده عالم را میدرد، تیکهای گم میگردد، وجودی محو میشود، آب، آن دلیل زندگانی ما کمیاب شده و شاخهای خشک میشود، فرهنگی از یادها رفته و آیینی زیر پا گذاشته میشود و تو میخواهی با دستان برهنه خود این آتش برزخی را بگیری و در وجود خود دفن کنی شاید که با نابودی خود، زندگی را به ارمغان آوری. اما دستانت در گردباد ناتوانی برای همیشه از دست رفتهاند. تنها میتوانی نظارهگر باشی.
پایانی وجود ندارد و تا ابد سایه استیصال بر جهان حکومت خواهد کرد. رهایی از آن در آغوش گرفتن مرگ است که تو را به اعماق تاریکی ناشناخته هدایت کند. تنها آن زمان است که از زندان خود رها خواهی شد و مجازات این رهایی، محکمتر شدن زنجیرهای بسته شده بر دستان عزیزانت خواهد بود تا برای همیشه این استبداد ادامه یابد؛ اگر واقعا کسی برای تو ارزش قائل باشد.