ProperPriorPlanning PreventsPoorPerformance

جمله‌ی پنجم — وریدها

این جمله مشتمل بر ۵ فصل است.

فصل اول – تعریف وریدها

ورید (سیاهرگ) رگ خونی غیر ضربان‌دار که جهت آن به سوی قلب می‌باشد و برعکس آن سرخرگ تحت تاثیر ضربان‌های قلب خون را از قلب خارج و وارد گردش خون بزرگ بدن می‌کند. به طور کلی سیاهرگ را به معنای رگی که دارای خون با اکسیژن چرم و سرخرگ را رگی که با اکسیژن زیاد است می‌توان بیان کرد، البته به استثنای سرخرگ و سیاهرگ‌های ریوی. رگی که خون سیاهرگی جمع شده است تمام بدن را از (بطن راست) قلب به طرف ریه‌ها هدایت می‌کند سرخرگ ریوی نامیده می‌شود و چهار وریدی که خون سرخرگی حاوی اکسیژن بیشتر را به طرف دهلیز چپ قلب می‌برند سیاهرگ‌های ریوی، نامیده می‌شوند.

وریدها رگ‌های بدون ضربان هستند و همگی از کبد منشاء گرفته‌اند.

این استنباط نادرست که وریدها از کبد منشاء گرفته‌اند باعث شد که این تصور پیش آید که وریدها مواد غذایی را به اندام‌های بدن می‌رسانند. می‌دانیم که همراه هر شریان دو ورید وجود دارد و شریان‌ها در هر عضو به موئین رگ شریانی تبدیل می‌شوند که موئین رگ‌های وریدی هم در همانجا تشکیل شده و فضولات عضو را جمع‌آوری کرده، وارد وریدها می‌کنند.

وریدهایی که ریشه‌ی تمام وریدها را تشکیل می‌دهند عبارتند از دو ورید که یکی از آن‌ها از سطح مقعر کبد سر بیرون می‌آورد و مهم‌ترین فایده‌ی آن رساندن غذا به کبد است و آن را ورید باب کبدی می‌نامند.

ورید دیگر از سطح محدب کبد برخاسته است و کارش تحویل گرفتن غذا از کبد و رساندن آن به اندام‌هاست.

از سطح خلفی فوقانی کبد وریدهای کبدی (۲ تا ۳ ورید) خارج شده، به وریدا جوف تحتانی می‌پیوندند.

فصل دوم — ورید باب

وحید باب در لیگامان هپاتودوئدنال (Lig.hepato duodenale) جلوی ورید اجوف تحتانی قرار داشته و از به‌هم‌پیوستن ورید مزانتر پائینی، ورید مزانتر بالائی و ورید طحالی به وجود می‌آید. وحید باب خونه وریدی حاوی مواد غذایی را به وسیله‌ی وریدهای مزانتر جمع آوری و به کبد می‌رساند که بعضی از این مواد پس از واکنش‌های شیمیایی در کبد به مواد لازم و غیر سمی تبدیل شده، از طریق وریدهای فوق کبدی وارد ورید اجوف تحتانی می‌شوند و از این راه به قلب می‌روند.

ورید باب در دو انتهای خود انشعاب‌هایی دارد:

انتهایی که در گودی کبد فرو رفته است به ۵ قسمت می‌شود. انشا باتی از آنها جدا می‌شود و به کناره‌های محدب کبد می‌رسد و شاخه‌ای از آنها نیز به کیسه‌ی صفرا می‌رود. مانند ریشه‌ی درخت رو به رستنگاه خود هستند.

انتهای دیگر که به طرف فرورفتگی کبد است بلافاصله بعد از جدا شدن از کبد به ۸ شاخه تقسیم می‌گردد که دو شاخه‌ی آن کوچک و شش شاخه‌ی دیگر بزرگترند. یکی از شاخه‌های کوچک به ۱۲ می‌پیوندد و غذا را از آن دریافت می‌کند. این شاخه دارای انشعاباتی است که در لوزالمعده پراکنده شده است.

شاخه‌ی دیگر از دو شاخه‌ی کوچک در قسمت‌های پایین معده و باب‌المعده متفرق می‌گردد و غذا را کسب می‌کند .

شش شاخه بزرگ از آن ۸ شاخه عبارتند از:

شاخه‌ی اول خود را به سطح هموار معده می‌رساند و آن را غذا می‌دهد و با اندرون معده ارتباطی ندارد، زیرا که اندرون معده از غذایی که ابتدا به او وارد می‌شود سهم خود را برمی‌دارد.

شاخه‌ی دوم به طرف طحال می‌رود تا غذای آن را تأمین کند. این شاخه قبل از رسیدن به طحال انشعاباتی از خود به طرف لوزالمعده می‌فرستد تا از صاف شده‌ترین غذایی (غذای قابل جذب) که برای طحال همراه دارد سهم لوزالمعده را بپردازد و بعد از آن به طحال می‌پیوندد و بعد از پیوستن به آن رشته‌ای از آن برمی‌گردد و در سمت چپ معده پخش می‌شود و غذای این قسمت را می‌رساند. قسمتی که به طحال وارد می‌شود و به وسط آن می‌رسد به دو بخش تقسیم می‌گردد که بخشی به طرف بالا و بخش دیگر به پایین می‌رود. بخش بالارو در نیمه‌ی فوقانی طحال انشعاباتی حاصل می‌کند تا این قسمت را غذا دهد؛ بخش دیگر که پایین می‌رود به قسمت محدب معده روان است و بعد از رسیدن به معده به دو قسمت تقسیم می‌شود، قسمتی در سطح طرف چپ معده پراکنده می‌گردد و غذا می‌رساند و قسمت دیگر در دهانه‌ی معده فرو می‌رود و مواد زائد ترش گس سودایی را در آن می‌ریزد تا همراه مواد زائد بیرون آید و دانه‌ی معده را تحریک کند و اشتها را برانگیزد — و این را نیز قبلاً ذکر کرده‌ایم — از این بخش پایین‌گرا نیز دو شعبه جدا می‌شود که یکی از آن‌ها انشعابات خود را در نیمه‌ی تحتانی طحال می‌پراکند تا غذای آن نیمه تأمین گردد و دیگری در چربی‌های سطح معده و روده‌ها متفرق می‌شود و غذای آن‌ها را می‌رساند.

در کتاب قانون برای فم المعده (کاردیا) و باب‌المعده (پیلور) هر دو، اصطلاح دهانه‌ی معده (فم‌المعده) به کار رفته است ولی در اینجا مراد از دهانه‌ی معده پیلور می‌باشد؛ در تشریح جدید دهانه‌ی خروجی و ورودی معده هر یک دارای نامی جداگانه به شهر زیر می‌باشد:

الف_ فم المده یا کاردیاک دهانه معده و محل ورود مری به معده می‌باشد و مرز بین فضای مری و فضای خالی معده را تشکیل می‌دهد، بنابراین این محل در حقیقت گذرگاه مخاط یکنواخت اوزوفاژ به مخاط معده می‌باشد.

ب_ باب‌المعده یا پیلور را راه خروجی معده می‌باشد که ارتباط بین معده و دوازدهه را برقرار می‌سازد.

بین سپرز و معده رابطه‌ی مستقیمی وجود ندارد، ولیندوز از طریق عروق و اثرات هورمونی با هم در ارتباطند.

شاخه‌ی سوم از شش شاخه‌ی بزرگ به طرف چپ می‌رود و در شبکه‌ی رگ‌هایی که پیرامون روده مستقیم هستند متفرق می‌گردد و غذایی را که در درد غذا موجود است می‌مکد.

شاخه‌ی چهارم به شکل مویرگ‌هایی پراکنده می‌شود که قسمتی از آن‌ها در سطح طرف راست توزیع می‌شود و بخشی از طرف طحال به س سطح طرف چپ معده متفرق می‌گردد و قسمتی نیز به طرف راست چربی اطراف معده و روده می‌رود و پراکنده می‌گردد و در برابر انشعاباتی که از شعبه‌های رگ تحالی آمده است و طرف چپ این چربی را گرفته است قرار می‌گیرد.

شاخه‌ی پنجم در شبکه‌ی پیرامون قولون پراکنده می‌شود و غذا می‌گیرد.

بخش اعظم شاخه‌ی ششم (مزانتری فوقانی) در پیرامون روده‌ی صائم پراکنده می‌شود و بقیه در رشته‌های باریکی که به روده‌ی کور (سکوم) پیوستند متفرق می‌گردد و جذب غذا می‌کند. این را بدان.

ژژونوم Jejunum قسمتی از روده‌ی کوچک است و بین اثنی‌عشر و ایلئوم قرار دارد، طول آن تقریباً ۲.۲ متر است.