
به نامِ نام نیکوی خداوندی که زنها را به زیبایی کشیده،
نازشان را هم خریده،
حرفهاشان را شنیده،
ضمن اینکه توی فاز شوخ طبعی،
مردها را آفریده!
مطمئنم نمیدانید ریشهی کلمهی «نکاح» از کجا آمده است. وقتی دو گاو یا گوساله، پیشانیهای مبارکشان را جهت ابراز محبت و مهربانی و شاید مخزنی، به هم میمالند؛ میشود: «نَکَح»! بنابراین؛ اینکه میگویند فلانی خر شد و عاشق شد، یا خرش کردند و ازدواج کرد، نادرست است. در حقیقت، با توجه به ریشهی نکاح، در زمان عاشق شدن، ما گاو میشویم، نه خر. و همین است که بعد از عاشق شدن، به جای من من کردن، ما... ما میکنیم!
طنزپرانی هم همینجوریهاست. جای اینکه خر بشوی، گاو میشوی. یا جاهایی که گاوی، در حقیقت خری بیش نیستی. یعنی اگر هستی، پس چرا نیستی؟ و این گونه اندیشیدنهای مضحک و بیربط مرا طنزپرداز کرد. مادرم میگوید: «بچه که بودی، وقتی میبردمت عروسی، صاف میرفتی به عروس میگفتی: «چه خوشگل شدی امشب»، تا عروس هم بگوید: «تو هم خوشگلی، عزیزم!»
و اینگونه سعی در مطرح کردن خویش داشتهام که به جایی هم نرسید. تا آنجا که فرمودیم:
یک آدم خوب روی ما را نگرفت
دست احدی پتوی ما را نگرفت
و چه طنزی جالبتر از اینکه خودت برای خودت مقدمه بنویسی؟! وقت هم ندارم دنبال خودم بروم تا برای خودم مقدمه بنویسم. اصولاً هیچ طنزپردازی در طول تاریخ از این وقتها نداشته است؛ چه رسد به من که تازه خانم هم هستم و آن هم در ایران عزیز که طنزپرداز خانم در آن چنان بچهای است که مادرش را سالها منتظر نگه داشتهاند که نزاید. جیک هیچکس هم درنیامده. و تجربهی عشقورزی هم از اتفاق، از همان شکم مادر آغاز میشود. حتی شنیده شده کودکی حین ورود به دنیا میخوانده:
«عاشق منه، دوست داره منو».
و چه چیز در این دنیای خندهدار، بهتر از عشق است آیا؟ اصولاً عشق چیز خوبی است. همچنان که طنز و شوخ طبعی در ادبیات شیرین با فرهاد فارسی هم چیز خوبی است و اگر این دو پیشانیشان را هم به هم بمالند که دیگر هیچ!
کتاب «ناشیانه دوستت دارم»، اولین مجموعه شعر طنز عاشقانه است که در ایران و شاید جهان(!) از قلم نویسندهای است که دوم دبستان اولین شعرش را نوشت:
«باران که میآید
از آسمان پایین
میخندمی(!) غشغش
غمها برید گم شین!»
توی کلاس خواندم و همکلاسیهایم خندیدند. خانم معلم هم زد زیر خنده. گفت: «از کجا نوشتی اینو؟ اسم مجله کتابی که از آن این شعر را نوشتهای بگو.» گفتم: «خودم نوشتم.» گفت: «منظورم این است که از کجا سرقت ادبی کردهای؟» معنی سرقت را نمیدانستم. دوباره گفتم: «از خودم!» گفت: «آخه این شعر مشکل وزن و قافیه ندارد، خندهدار هم هست، معلوم است کار خودت نیست. از یه جا کپی کردهای. تو فسقلی میخواهی من را گول بزنی؟» گفتم: «نخیرم. خودم نوشتم.» همانوقت یک چیز بزرگتر از نخودچی و کوچکتر از فندق، قلمبه شد توی گلویم. یک نفس عمیق کشیدم و نگذاشتم اشکم بریزد. دیگر هیچ حرفی نزدم. صورتم را آنوری کردم و همانطور کجکی برگشتم روی نیمکتم نشستم. زنگ تعطیلی مدرسه را که زدند تا در خانهمان گریه کردم. سوزناکها! فقط گربهها و کلاغها اشکم را دیدند. ۱۱ ساله بودم که پدرم بهناگاه از دنیا رفت. بعد از آن طنزپران شدم. خودم در اینباره با همکاری حافظ بزرگ فرموده بودم:
این همه شهد و شکر که از سخنم میریزد
جای ریشیست که بردند از این چانهی من!
از نوجوانی آثارم را برای مجلات میفرستادم و آنها هم چاپ میکردند. اولین کتاب طنزم «مارمولکهای باوجدان» نام داشت که نثر طنز بود و سال ۱۳۸۳ منتشر شد. دومین کتاب طنزم «دریغخند» نام دارد که مجموعه شعر طنز است. ۳۶ کتاب کودکانه هم کار کردم تا با تیراژهای بالا و چاپهای متعدد و ناشرانی با جیبهای پولکی. تا چند وقت پیش نمیدانستم چاپ سیام چندتاشان درآمده. شغلم هم دشمنتان است.
کتاب را در دو بخش طنزیم کردم. بخش دومش دلتنگیهای گربهی شهری است که به یاد عشق روستاییاش در قالب رباعیهای مثلاً بههم پیوسته سروده است. بخش اول کتاب هم که دربارهی عشق خودمانی و ساده و راهراه ما آدمهاست.
گمان میکنم میخواستم در مقدمهی این کتاب؛ در باب نکاح و عشقورزی و سوابق خویش سخن برانم، که راندم؛ راندنی!
با کُّلی احترام و ادب و لبخند و عشق و از این دست مسائل:
زهرا دُرّی «پاییز» زمستان ۱۳۹۴ خورشیدی.
پینوشت: پیشاهنگی، جنبش بینالمللی برای امداد و کمکرسانی در مواقع اضطراری است. این جنبش، در سال ۱۹۰۷ در کشور انگلستان و توسط "بادن پائول" پایهگذاری شد و بهسرعت در جهان توسعه یافت.
پیشاهنگی به دو گروه ۶ تا ۱۱ ساله (نوجوانان) و ۱۴ تا ۱۶ ساله (جوانان یا رِنجرها) تقسیم میشود.
یکی از هدفهای پیشاهنگی، ایجاد اعتمادبهنفس و کسب شخصیت در نوجوانان و جوانان است. هدف دیگر، روحیهی کمک و همنوع، در میان مردم است.