حضرت ابراهیم آنقدر در ملکوت آسمان و خلقت زمین و موجودات و مخلوقات روی آن تامّل کرد تا اهل یقین شد. انسان اگر با دیدهی عبرت به مخلوقات خدا نگاه کند، خلقت ستارهها، خورشید، زمین، حیوانات، زن، مرد، گیاه، به انسان بصیرت میدهد. فرستادن پیامبران در واقع یک لطف مضاعف و فضل ثانوی است. از آن هم زیباتر، خداوند، نه تنها پیامبران را فرستاد، بلکه خودش هم به دنبال آنها آمد. این را که میگویم عقلتان درک میکند.
خداوند نشانی را داد و در فطرت ما گذاشت که بنی آدم محتاج به یک غنی است. آیا نمیبینی که دور ثروتمندان و افراد قوی عدّهای جمع میشوند. هرکس علم داشته باشد، حتّی علم سحر و علم کیمیا، عدّهای دور او حلقه میزنند. این برای آن است که انسان اگر غنیّ مطلق و قویّ مطلق را نیافت، به جایش بت میگذارد. یک گل و سنگی را روی هم میچیند، اسمش را میگذارد خدا. چون بدون خدا نمیتواند زندگی کند. جستوجو میکند چیزی را پیدا کند تا دلش را تسکین بدهد.
این انسان اگر به هستی و آفرینش خود نگاه کند و با دیدهی عبرت بنگرد، بصیر میشود. من اعتبر ابصر - از نهج البلاغه، حکمت ۲۰۸ - هرکس از دنیا عبرت بگیرد بصیر میشود. ارسال رُسل و فرستادن کتاب، لطف اضافی است. البتّه نه به این معنا که نعوذ بالله اینها اضافیاند. بلکه به این معنا که فرستادن پیامبران و کتاب از فضل الهی است. مانند اینکه کسی آدرس دکتری را از شما بپرسد، یک وقت شما او را راهنمایی میکنید تا به مقصد برسد، یک وقت هم خودتان همراهش میروید و او را تا مطبِّ دکتر میبرید، گاهی هم فرد راهنما خودش طبیب است. انبیاء و اولیاء اینطورند. تا میرسیم به مطب میفهمیم خودشان طبیب هستند.
بنده یک وقتی میخواستم به مکّه مشرّف شوم، عقب افتادم، آخر ماه ذی القعده رفتم پیش یک حملهدار ثبتنام کردم. حملهدار دید کارهایم عقب است مدارکم را پس داد. من همینطور که مدارکم در دستم بود و در خیابان راه میرفتم با خودم فکر میکردم چه کنم، که دیدم یک روزنامهفروش صدا میزند، دولت اعلام کرده هرکس برای حج اقدام کرده ولی تذکره نگرفته، ظرف ۲۴ ساعت آینده به شهربانی مراجعه کند. فوری ایستادم تا تاکسی بگیرم، دیدم یک موتوری جلویم ایستاد، پرسید: شهربانی میروی؟ گفتم: بله. گفت: سوار شو. در راه گفت کارمند شهربانی است، آنجا هم خودش همه کارهایم را انجام داد و گفت فردا بیا تذکرهات را بگیر!
خدا نصیب کند، همینطور که با یک چشم بسته، یک چشم باز دنبال مقصد و کمال میگردیم آن طرف خودش پیدا شود. البتّه منظورم از پیدا شدن این است که خود را نشان دهند، والّا هستند. چون تا آنها خود را نشان ندهند، نمیتوانیم آنها را بشناسیم. ممکن است نزدیکمان باشند، حتّی خدمتمان کنند ولی ما آنها را نشناسیم. شناسایی دوستان خاصّشان مشکل است، چه برسد به خود آن بزرگان. مگر آنکه بیننده چشمش، کمسو یا پرسو، راه افتاده باشد تا از دیدن بو ببرد و صدقشناس باشد. با صادقین معاشرت کرده باشد و صدقشناس شده باشد. چنین کسی اگر اظهار نکند و کتمان کند، نزدیک میشود، به طوری که همهی گمشدههای مردم را در نزد خود پیدا میکند. آن وقت ممکن است گمشدهاش را پیدا کند. البتّه گمشده یک چیز است. دو تا نیست.
اصل و بزرگترین گمشدهی انسان، خودش است. بشر به دنبال خودش میگردد، چون خودش را نشناخته است نام ائمه و بزرگان و اسامییی که مشهور است را میبرد و به دنبال آنها میرود. کمکم درمییابد که گمشده خودش بوده است. وقتی خودشان را پیدا کردند، گمشدههای دیگرشان هم پیدا شد. ♥️
یادداشت مولف: این سلسله درسها رو در جایگاه انسانی که قلباً به خدا مومنه، به رشتهی تحریر میارم. بایستی مخاطبینم از این موضوع آگاهی داشته باشن.