😌😌😌😌😌😌
در کتاب «دایرةالمعارف تشیع» آمده است: ابووهیببن عمرو – بهلول – معروف به مجنون از فقهاء و حکماء و شعرای شیعه در قرن دوم هجری بوده است. علت دیوانگی ظاهری او این است که بهوسیلهی آن، سخن حق را بدون ترس بر زبان بیاورد.
در کتاب مجالسالمؤمنین، سفینةالبحار، روضاتالجنّات؛ اعیانالشیعه و ... بهلول از شاگردان خاص امام صادق (ع) و از اصحاب آن حضرت و حضرت امام موسی کاظم (ع) معرفی شده است و چون هارونالرشید خلیفهی عباسی قصد داشت مخالفان حکومت استبدادی خود را از بین ببرد، نقشهای طرح کرد تا امام کاظم (ع) را به شهادت برساند. هارون از فقهای بغداد – از جمله بهلول – درخواست کرد تا فتوا بدهند که امام قصد دارد بر علیه حکومت قیام کند و قتل او شرعاً واجب است؛ اما بهلول از این کار خودداری کرد و از امام چارهجویی نمود. امام به او پیشنهاد کرد خودش را به دیوانگی بزند تا هارون از او دست بردارد.
یک روز صبح مردم بغداد بهلول را در کوچه و بازار دیدند که لباس کهنهای به تن کرده و سوار بر تکهچوبی شده و با کودکان بازی میکند و فریاد میزند: «کنار بروید! مبادا اسب من شما را لگد کند.» و این تدبیر او را از صدور فتوا بر علیه امام نجات داد و هارون وقتی شنید که بهلول دیوانه شده است، دست از او برداشت.
در روایتی دیگر، سید نعمتاللّٰه شوشتری در کتاب غرایبالاخبار به نقل از روضاتالجنّات آورده است که هارونالرشید به پیشنهاد مشاورانش از بهلول خواست که قاضیالقضات بغداد شود، ولی او قبول نمیکرد و عُذر میآورد. چون اصرار و فشاره هارون از حد گذشت، بهلول خود را به دیوانگی زد. گویند وقتی به هارون گفتند که بهلول دیوانه شده است، گفت: «او دیوانه نشده، بلکه با این تدبیر خود را نجات داده است.»
بهلول در تاریخ تشیع بهعنوان مظهر و مثال مقاومت منفی و سرمشق تقیّه و حکیمی پاکباز و گریزان از خدمت ستمکاران شناخته شده است. حکایت و کلمات و اشعار او دستورالعمل زندگی با شرافت و مشوق شهامت اخلاقی و صلابت دینی است.
بهلول در ادبیات و فرهنگ اسلامی بهخصوص بین شیعیان در ردیف لقمان حکیم قرار دارد و سخنانش الهامبخش نویسندگان و شاعران و بعضی از ضربالمثلها میباشد. کلمهی بهلول در لغت بهمعنی مرد خندان یا کسی که خوبیهای زیادی دارد، است.
بهلول حدود سال ۱۹۰ هـ. ق در بغداد وفات کرد و در همان شهر بهخاک سپرده شد.
منابعی که مؤلفی که میخوانید داستانها را از آنجا وام گرفت:
• تاریخ گزیدهی حمداللّٰه مستوفی
• مجالسالمؤمنین قاضی نوراللّٰه شوشتری
• خزائن نراقی
• روضات الجنّات
• بخار الانوار علّامه مجلسی
• داستانها و پندهای آیتاللّٰه محمدی اشتهاردی
😌😌😌😌😌😌