سوال:
"میانگین" بازدهی ماهانه پورتفو داراییتون در یک سال گذشته رو چجوری محاسبه میکنید؟
در این پست در مورد محاسبه میانگین هندسی اعداد رشدی (میانگین گرفتن از بازده داراییها) صحبت میکنیم، احتمالا خیلی از دوستان با این موضوع آشنا باشن ولی اگر آشنا نیستید میتونید ادامه این نوشته رو بخونید.
جدول زیر (1) مقدار شاخص کل در پایان هر ماه در سال 1399 رو نشون میده.

سوال: شاخص کل به طور میانگین هر ماه چند درصد رشد داشته؟
اگر اعداد رو به 2 قسمت در سطح (Level) و رشد (Growth) تقسیم کنیم، نحوه میانگین گرفتن از این اعداد متفاوت خواهد بود.
فرض کنید میخواهید میانگین موجودی حساب افراد حاضر (در یک مقطع از زمان) در داخل اتاق (فرضی) را حساب کنید. موجودیها به شرح جدول زیر میباشد.

اعداد در این مثال از جنس سطح هستند و بوسیله میانگین حسابی (فرمول زیر) قابل محاسبه هستند و عدد 250 حاصل میشود. معنی ضمنی این عدد به این معنی میباشد که انگار 4 نفر در اتاق داریم که هر کدام 250 تومان موجودی دارند.

حال به سراغ میانگین هندسی میرویم، میخواهیم بدانیم شاخص کل در سال 1399 هر ماه به طور میانگین چند درصد رشد کرده است؟ در این مثال 12 عدد (ماه) در سطح و 11 عدد رشدی داریم.

معنی ضمنی میانگین هندسی بدین معنا میباشد که عدد 690,037 (مقدار شاخص در فروردین) باید 11 بار با "یک نرخی" رشد کند تا به عدد 1,307,701 (مقدار شاخص در اسفند) برسیم. این نرخ رو چجوری محاسبه کنیم؟
بیایید از اعداد رشد، میانگین هندسی بگیریم و ببینیم که آیا به هدف مورد نظر میرسیم یا نه؟
میانگین حسابی این اعداد 8.1% میشه. خب حال عدد اول دوره رو 11 بار با نرخ 8.1% رشد میدیم، میرسیم به عدد 1,623,855 ! میبینیم که این عدد مساوی مقدار شاخص در پایان اسفند نیست پس این روش غلط میباشد.

خب حالا چجوری میانگین هندسی بگیریم؟ در این مثال به 2 روش میشه میانگین هندسی رو حساب کرد:
روش اول: با استفاده از عدد اول و آخر دوره.

در فرمول بالا عدد (n-1) همان تعداد دورههای رشد (11 دوره) میباشد.
روش دوم: با استفاده از اعداد رشد.
اعداد رشد را بعلاوه یک میکنیم و این اعداد را وارد فرمول GEOMEAN در اکسل میکنیم و سپس عدد حاصل را منهای یک میکنیم.

همانطور که در تصویر بالا مشاهده میکنید میانگین هندسی 6.0% میباشد. حال اگر عدد اول دوره رو با 6.0% به تعداد 11 بار رشد بدهیم به عدد پایان دوره میرسیم.

یعنی شاخص کل بورس تهران در سال 1399، میانگین ماهیانه با نرخ 6% رشد کرده است.
میانگین بازدهی پورتفو دارایی رو هم به همین روش میشه حساب کرد.
نکته کنکوری بگم اگر صرفا به اعداد نرخ رشد دسترسی داشته باشید و به اعداد مطلق دسترسی ندارید، نمیتونید از روش اول استفاده کنید و صرفا باید از روش دوم استفاده کنید. مثلا فرض کنید صرفا اعداد نرخ تورم رو در دسترس دارید و مقدار خود شاخص قیمت مصرفکننده موجود نیست.
پایان/
کانال تلگرام:
https://t.me/Graham_Investing
توئیتر:
https://twitter.com/n_aghpour