جایِ خالی اش دیده نمیشد.
نبودن را احساس نکرده بودند.
بودن یا نبودنش انگار برایِ هیچکس و هیچ چیز در سطح هشیارِ هستی،معنا و مفهوم خاصی نداشت، گویی توده ای در فضا نیست و همچون یک روحِ بلاتکلیف و سرگردان، تهی از نشانه ها و خاطرات است و میان زمین و آسمان معلق مانده است تا آن شبِ سرد ....
آن شبِ سرد که وزشِ شدیدِ باد، بوی ناخوشایند و زننده ی جسدی کهنه را از نقطه ای نامعلوم به درونِ محوطه ی بزرگ خوابگاه کشاند ....
****
سرش را تکیه داده بود به شیشه ی پنجره ی تاکسی خیابانِ عریض و خسته ی شهر که به جایی می رسید که تقدیر می کشاند.روی شیشه ی کثیفِ تاکسی ردِ قطرات نیمه جان و نیمه خشک شده ی باران اول بامداد که با گرد و خاک کهنه ای توام شده بود، دیده می شد.تاکسی در آن سرمای خشک زوزه می کشید و بوی عرقِ مردِ چاقی که وسط نشسته بود حاکم بر فضا بود. بی توجه، نگاهش خیره مانند و با سرعت زیاد از این رهگذر به آن رهگذر و از این تابلو به آن تابلو که در یک ردیف از آن خیابانِ ابدی رَج بسته بودند،می گذشت.چشم هایش باز بود اما نگاهش انگار جایی بیرون از این هیاهو بود. انگار به درون نشت کرده بود و دنبال روزنه ای می گشت تا به عمقِ افکاری پی ببرد که دقیق نمی دانست چیست. چیزهایی بود از جنسِ تصاویر، تخیلات، احساسات و خاطراتِ سرکوب شده و به انزوا کشیده شده ی حافظه اش که شاید مربوط به سال ها پیش بود یا اصلا شاید نبود. اما هرچه بود چندماهی می شد که احساسِ غم و دل هوره ای غیرقابل کنترل به او تحمیل کرده بود و به قولِ یکی از بچه های سرخوشِ دانشکده از ریخت و قیافه اش انداخته بود. در ذهنش به دنبالِ آن مهمانِ ناخوانده ی چندماهه می گشت تا اینکه احساسِ سوزشی ناشی از برخوردِ جسمی گوشت آلود به پهلویِ سمتِ چپش، رشته ی افکارش را بهم زد. بی اختیار و آهسته برگشت و چشم های سیاهِ بی رمقش به آن مرد خیک گنده که دهانش همیشه باز بود و بویِ پنیر می داد و در طولِ این مسیر بی انتها با هر دم و بازدم، حجم بیشتری را اشغال می کرد و او را بیشتر به سمتِ انزوا هُل می داد، کشید.
****
واردِ راهرویِ خوابگاه شده بود و به سمتِ اتاقِ خودش که در انتهایِ سالنِ سمت چپ قرار داشت حرکت کرد. تب داشت، خسته بود و سنگین قدم بر می داشت. نتوانسته بود دانشگاه بماند و بعد از تشکیل نشدن کلاسِ دوم، انتظار کلاس بعد را نکشید و به سمتِ خوابگاه به راه افتاده بود.
در راهرویِ بهم ریخته ی خوابگاه به درِ هر اتاقی که نزدیک می شد از سرعت خود می کاست،گوش تیز می کرد، به تعداد زیاد کفش های جلویِ در نگاه می کرد و گاهی هم با پایش آن ها را کنار می زد و بعد به راهش ادامه می داد. به اتاق محل اقامت خود رسیده بود، فارغ از هیاهو با نگاهی شماتت بار به پاگرد خالی جلویِ آن نگاه کرد. تنها چیزی که از فضای بازِ زیرِ در به بیرون می ریخت، خاموشی و سکوت بود. در را باز کرد و بدونِ روشن کردن چراغی به سمت تختِ خوابش رفت و خود را به رویِ آن انداخت. در آن تب و تابِ کسالت و درد، نفس عمیقی کشید، سینه اش از بلعیدن هوا سوخت، صدایی ناله مانند آرام و بی اختیار همراه با بازدمِ پخته شده به بیرون راه باز می کرد، تخمِ چشم هایش داغ شده بود و سنگینی پلک هایش او را به کفِ تخت میخکوب کرده بود.
در عالمِ گرگ و میش چشم هایش را باز کرد. فضای اتاق تاریک تر و سردتر شده بود. هشیاری اش چندان سر جایش نبود و منگ می زد. در یک لحظه از مکان و زمان فارغ می شد و دوباره بازمی یافت. با زحمت سرش را بلند کرد و دورِ اتاق را از نظر گذراند تا ببیند هم اتاقی های بیعار آمده اند یا نه. مرتضی قمصری،محسن سیبیل فابریک، سهراب بندری هیچکدام هنوز نیامده بودند و سکوت مطلقی گوش را آزار می داد. نمی دانست چقدر خوابیده است یا اصلا خوابیده است؟
چقدر زمان گذشته بود؟ ساعت چند بود؟ نمی دانست و نایی هم نداشت تا بلند شود و پیگیرِ موقعیت خود باشد. سرش را به بالشت فرو بُرد و در سیاهی به کفِ تختِ طبقه بالا که چندین عکس چسبانده شده بود،خیره شد. همه جا تاریک بود، سکوتی همراه با شنیدن همهمه ای از گپ و خنده از راهی دور و سردی ای دل هوره آور احساس می کرد، و گشت.....
گشت به دنبالِ آن افکار
به دنبالِ آن احساسِ خاصِ مبهم
آن افکار و احساساتی که باعث رنجی شدید شده بود و زندگی اش را مختل کرده بود.
می گشت، می یافت و می چید و پوستِ هر افکاری را که می شِکافت، فقط یک چیز در باطنِ هسته اش نمایان بود، تنهایی ....
****
مُراد را که فرزند آخر یک خانواده ی بزرگ روستایی بود، کَچو صدا می کردند. دلیل این لقب که در میان همه اهالی آن منطقه رواج پیدا کرد بود را دقیق نمی دانم اما فکر میکنم به خاطر تفاوت هایی که مراد با سایر اهالی خاندان و همچنین همه اهالی روستا داشت، بود و شنیدن این کلمه از زبان آن مردم بیشتر جنبه ی تمسخر و تحقیر داشت. بعدها فهمیدم کچو اسم یک بز سیاه رنگِ چموش بود که با همه بزهای سیروسِ دامدار فرق داشت و به قولِ سیروس دامدار دردسرساز بود. پدرش آقا غلامرضا ریش سفید و معتمد محل بود و ایل و تبارش چنان به همه جا ریشه دوانده بودند که ردپای آن در همه روابط و مناسک دیده می شد. چهار برادر و سه خواهر بزرگترِ مراد همیشه گوش به فرمان پدر بودند و افسار زندگیشان دستِ پدر بود و حرف، حرفِ پدر. اما مُراد تنها فرزند ناخلف خانواده محسوب می شد که مسیرش از همه ی آن ها تمیز تر بود. از همان اوایل دوران کودکی درگیر چیزهایی بود که دیده نمی شد و چیزهایی را در درونِ خود احساس می کرد که متعلق به آن مکان یا آن نقطه از جغرافیا و آن سبک زندگی نبود. چیزهایی که هیچکس متوجه آن نمی شد و سبب می شد که او روز به روز گوشه گیر تر و از نگاهِ پدر بی آبروتر شود. دوست داشت بگوید، بخواند و فکرکند. دوست داشت کاوش کند و کاری که دوست دارد را انجام دهد تا نم نم طرد شد. طرد شد از خانواده ی هفت سر آعله و کنده شد از آن نقطه از جغرافیای بی رحم و پرت شد به درونِ حصاری از غمِ غربت و احساساتی که یگانه و غریب بود.
****
به چشمانِ سرور که نگاه می کرد، چشم هایش ناخواسته و ناخودآگاه بسته می شد یا به این طرف و آن طرف پرت. چیزی را احساس می کرد که مانند جریانِ گردش خون در تمامِ رگ هایش، کل وجودش را در برمی گرفت و تسخیر می کرد. نمی توانست که ابراز کند، اصلا در قالب کلمات نمی گنجید. عجیب بود، اما هرچه بود، می جوشید، در خود حل می کرد و با خود می برد؛ همه چیز را و تنها چیزی که برجای می ماند چشمانِ سیاه سرور بود.
سرور، آن دختر خجالتی که با خنده های اغواگر و آن لبان سرخ و گرم همچون خون، از چهره اش رنگ بر می بست و دوباره می دمید و زنده می کرد و با آن گیسوانِ پرپشتِ موج دارِ میشی رنگ طنابی می بافت به اندازه ی دورِ گردن تمامِ غم و غصه هایش و بالا می کشید.
و صبح روزی که نفس زنان از خوابی آشفته و پریشان بیدار شده بود، طرد شد. طرد شد از آن چشمانِ سیاه، خنده های تسخیرکننده و طنابِ دار. طرد شد از سروری که دیگر نبود، بود اما نبود، بود جایی دیگر و برایِ دیگر.
****
اما حالا، اینجا، فرو رفته در تختِ سرد خوابگاه، خسته و دل شکسته، تب دار و مریض و طرد شده از رفاقت. به چیزی در درون خود دست یافته بود؛ به همان چیزی که نمی دانست چیست؛ به چیزی که در اعماق وجودش انباشت شده بود، رسیده بود یعنی زندگی در عمقِ تنهایی. پذیرفتن این درد برای هرکسی دردناک است اما به قولِ خالد حسینی نویسنده ی کتابِ مورد علاقه اش بادبادک باز، ناراحت شدن از حقیقت بهتر از تسکین یافتن با یک دروغ بود ....
درِ اتاق که باز شد، فضای اتاق سردتر و خاموش تر به نظر می رسید و سکوتِ آزاردهنده ای فضای اتاق را فریاد می کشید. سهراب بندری کلید برق را که زد متعجب به اطراف و سپس به ساعت خود و بعد به تختِ مرتب شده ی مُراد نگاه کرد.
محسن که وارد شد گفت: مُراد نیست؟!
و هنوز حرفش تمام نشده بود که مرتضی چندین بار با صدای بلند مراد را صدا کرد. اما خبری نبود و سکوت چنان به در و دیوارِ آن اتاق نفوذ کرده بود که کوچک ترین صدایی از هیچ چیز در نمی آمد.....
****
چندین و چندسال از رفتن مراد گذشته بود. جوری رفته بود که انگار هیچوقت در آن مکان نبود. جوری رفته بود که انگار بودنش یک توهم دسته جمعی در نگاه ها و گوش های همگان بود؛ اثری در میان نبود تا آن شبِ سرد که وزش شدید باد، بوی ناخوشایند و زننده ی جسدی کهنه را از نقطه ای نامعلوم به درونِ محوطه ی بزرگ خوابگاه، به آن اتاقِ نمور، به زیرِ ملحفه های سرد و دست نخورده تب دار، به زمین ها و خانه های همه آن اهالی بی درکِ آفت زده و به لای گیسوانِ میشی سرور، کشاند ....
جایِ خالی اش دیده می شد. نبودن را با پوست و گوشت و استخوان احساس کرده بودند. چیزی در زندگیشان گُم شده بود. انگار که گویی توده ای در فضا کَنده شده باشد و مُرده باشد.
محمدجواد طاهری
