ما روانشناسان معتقدیم ارتباط، دو سطح کلامی و غیرکلامی دارد؛
معمولا هم مشکل زمانی به وجود می آید که این دو سطح در تعارض با یکدیگر باشند؛ یعنی شما به زبان یک چیز می گویید اما به گونه ای دیگر رفتار می کنید.
جالب اینجا است که مخاطب سطح غیرکلامی پیام را خیلی سریع‌تر می‌گیرد؛ چون این سطح هم قوی‌تر است و هم تاثیر بیشتری بر مخاطب دارد؛
یعنی مثلا وقتی می‌خواهید کسی را به منزل‌تان دعوت کنید، اگر کلام و چهره شما با هم هماهنگ نباشد، توجه مخاطب بیشتر به چهره شما معطوف می‌شود نه به کلامتان.
مشکل هم اغلب زمانی به وجود می‌آید که این دو سطح ارتباط، اختلاف زیادی با هم دارند.
البته علت این موضوع را هم می‌توان در تعارفات و تفاوت‌های فرهنگی جستجو کرد؛ مثلا گاهی تعارفات معمول جزو ارزش ها محسوب شده و افراد به گونه‌ای ترغیب می‌شوند که این‌طور رفتار کنند. حتی گاهی صراحت بیان بی‌احترامی و بیان احساسات و نیازها خودخواهی تلقی می‌شود.
ما بخشی از این رفتارها را در کودکی و در خانواده یاد می‌گیریم ولی بخش دیگر آن ریشه در فرهنگ ما دارد و اکثرا مشکل در خانواده‌هایی به وجود می‌آید که والدین پیام‌های متفاوتی را به بچه‌هایشان منتقل می‌کنند.
یکی از چیزهایی که به ما کمک می کند در ارتباط موفق‌تر باشیم این است که واقعا یاد بگیریم چگونه درباره چیزهایی که ما را ناراحت یا خوشحال می‌کنند با طرف مقابل صحبت کنیم و انتظار نداشته باشیم که او خودش متوجه ناراحتی ما بشود و حالات مختلف ما را حدس بزند؛ چون افراد با یکدیگر متفاوتند.
در این فیلم کوتاه در مورد فهمیدن و بیان احساساتمون براتون گفتم. حتماً ببینید: چرا نمی‌دونی چِته؟!!!
بهترین کار این است که یاد بگیریم در مورد احساسات‌مان و تاثیراتی که طرف مقابل بر ما دارد، صحبت کنیم. خیلی از افراد ترجیح می‌دهند چیزی نگویند چون:
در واقع این رفتارها در طولانی مدت آسیب‌های زیادی به ارتباط می‌زند. فراموش نکنیم باید زمان مناسبی را برای صحبت کردن با طرف مقابل خود پیدا کنیم و آن زمان مناسب وقتی است که بتوانیم احساسات‌مان را کنترل و مدیریت کنیم.
محمدجعفر زاهدپور
یک روانشناس
