چشم باز می‌کنی و می‌بینی دیگر دوستش نداری!
دیگر چیزی بینتان نیست!
اما این میان نکتۀ مهم این است که فرآیند مرگ عاطفی یا طلاق عاطفی یک شبه اتفاق نمی‌افتد. این اتفاق تلخ در طی مراحلی پیش می‌آید و پیش می‌رود!
در این نوشته سعی کرده ام 4 مرحله‌ای که در طی آن مرگ عاطفی بین زوجین اتفاق می‌افتد را برایتان بگویم:
در جمعی حرفی می‌زند و ناراحت می‌شوی ولی بیان نمی‌کنی! مرتب تصمیماتِ اقتصادیِ اشتباه می‌گیرد که باعث ضرر و زیان می‌شود ولی می‌گذری! در رابطۀ زناشویی رفتارهای ناپسندی دارد، که نادیده می‌گیری و اعتراضی نمی‌کنی! و...
اگر مخالفت‌های کوچک خود را بیان نکنی و با توجه به تعداد موارد پیش آمده، از خیر مطرح کردن آنها بگذری، این مخالفت‌های کوچک جمع شده و کم‌کم به علامت هشداردهندۀ بعدی یعنی رنجش و عصبانیت تبدیل می‌شود.
در این مرحله است که پرونده‌های عاطفی کم کم باز می‌شود.
و اگر هر پرونده را باز نکنی و با صبر و بالغانه مختومه‌اش نکنی، مشکلات شروع می‌شود.
در این مرحله نامزد/ همسرت را سرزنش و ملامت می‌کنی و او هم عکس‌العمل نشان می‌دهد و تو را مورد حمله قرار می‌دهد.
خیلی مواقع که سر موضوع کوچک و بی‌ربطی دعوای بزرگی راه می‌افتد علت آن را باید در جای دیگر و موضوع دیگری جستجو کنید. درست است؛ همان پرونده‌های باز و رسیدگی نشده!
اگر رنجش و عصبانیت مدام تکرار شود، در مقام جلوگیری از آن، با درون‌ریزی این عصبانیت و رنجش و انباشت انرژی منفی بسیار در درونت، پا به مرحله سوم می‌گذاری!
به مرحلۀ سوم خوش آمدی...
بعد از یک دعوای مفصل، در را به هم می‌کوبی و از منزل خارج می‌شوی. شما در منزل و زیر یک سقف هستید ولی به یکدیگر بی‌اعتنایی می‌کنید و یکدیگر را مورد بی‌توجهی قرار می‌دهید. در واقع سعی می کنی نامزد/همسرت را هم از دیده و هم از دل بیرون کنی! او هم همینطور!
بیشتر جدایی‌ها و طلاق‌ها در این مرحله اتفاق می‌افتد.
این دوره بحرانی‌ترین دوره اختلافات و در حقیقت زمان به زانو در آمدن آخرین تلاش‌های عاطفی طرفین برای بقای زندگی مشترکشان است.
به هر دلیل وقتی نمی‌توانی یا نمی‌خواهی جدا شوی، سرکوب شروع می‌شود. سرکوب نوعی بی‌حسی است.
دیگر احساسات منفی خود را حس نمی‌کنی اما در مقابل، بهای بزرگی می‌پردازی و دیگر احساسات مثبت خود را نیز لمس و درک نخوهی کرد.
آنچه این مرحله را فاجعه‌آمیز می‌کند نوع رابطه‌ای است که بین زوجین وجود دارد. به این ترتیب که همه چیز خوب و مرتب به نظر می‌رسد ( ويترين ظاهری خوب و آرام است ) و طرفین به ظاهر زندگی خوبی در کنار یکدیگر دارند اما در واقع بسیاری از استعدادها و مهارت‌های عاطفی خود را فراموش کرده‌اند و به یک جسد ماشینی و متحرک تبدیل شده‌اند که زندگی محدود و بی‌طراوتی را دنبال می‌کنند.
و خبر ناراحت‌کننده این است که بسیاری از روابط موازی و خیانت‌ها در این مرحله اتفاق می‌افتد!
تنها راهی که به نظرم می رسد این است که از همان مرحلۀ اول، از ایجادِ این چرخۀ معیوب جلوگیری کنیم.
چگونه؟
با گفتگو.
با گفتگوهای درست و موثر.
گفتگویی که در آن هم درست بشنویم و هم درست خود را ابراز کنیم.
در حقیقت چاره‌ای جز فراگرفتن مهارت‌های ارتباطی نداریم. اگر بلد نیستید لطفاً یادش بگیرید.
محمدجعفر زاهدپور
یک روانشناس
