هرچقدر از چیزی بیشتر بدانم، حرف زدن دربارهاش برایم سختتر میشود. بهطبع، هرچقدر دربارهی اتفاقی ابهام بیشتری داشته باشم، امکان اینکه بتوانم از آن یک مثنوی بسازم هم بیشتر است. شاید این طبیعت انسان باشد یا دستکم طبیعت من.
این روزها بیش از اندازه و شاید بیش از آنچه برای یک انسان سیوچند ساله نرمال باشد، در حال غر زدنم. بیشتر این غرغرها در خودم اتفاق میافتد. انگار چیزی درونم مدام در حال بهانهگیری از هر کنش و واکنشی است که در زندگی روزمرهام اتفاق میافتد. حتی این موجود پیر و غرغروی درونم، کمکم مرا به جایی رسانده که از خودم احساس استیصال و ناامیدی میکنم.
حقیقت این است که همینقدر درمانده و گیج هستم. شاید اصلاً همین درماندگی است که باعث شده دوباره بیایم و بنویسم. همین درماندگی و بیچارگی بود که امروز، یکجورهایی، دوباره به فکر انداخت که نوشتن داستانهایم را، به هر شکلی که شده، ادامه بدهم. حالا میخواهد اسمش «کاناتا» باشد یا عنوان دیگری برایش پیدا کنم. در نهایت اما تصمیم گرفتم دستکم امروز را بیخیال داستان نوشتن شوم؛ چون حتی دربارهی اینکه چقدر واقعاً میخواهم این کار را ادامه بدهم هم مطمئن نیستم.
میبینی؟ همین بلاتکلیفی، یکجورهایی، در تمام تصمیمات زندگیام جریان دارد.
همانقدر که از زندگی کردن خسته شدهام، همانقدر هم دارم برای ادامه دادن تلاش میکنم. همانقدر که از درون احساس ناراحتی میکنم، چند برابر آن، در بیرون و در میان آدمها، دارم برای بقا تلاش میکنم. خیلی از آدمهایی که با فاصلهی نسبتاً قابلتوجهی مرا میشناسند، احتمالاً فکر میکنند سرحالتر شدهام. واقعیت اما این نیست.
واقعیتی که درون من وجود دارد این است که حتی به خوب بودن هم نزدیک نیستم.
هر تلاشی که برای بقا و حفظ سلامت خودم میکنم، انگار با چند برابر نیرویی که پیشتر صرف نابود کردن خودم کردهام، دوباره به سمت خودم هجوم میآورد. هرچقدر بیشتر برای شاد بودن تلاش میکنم و سعی میکنم وانمود کنم آدم شادی هستم، در نهایت آدم افسردهتر و ناامیدتری از من میسازد.
یکجورهایی حتی فراموش کردهام ذوقزده شدن، بدون اینکه همزمان فکری دربارهی نابودی دلیل شادیام در گوشهای از ذهنم شکل بگیرد، چه حس مهم و عمیقی میتواند باشد.
اگر بخواهم بر اساس منطق به ماجرا نگاه کنم، باید حساب کنم که بالاخره یکجایی، یکروزی، باید کم بیاورم. یا از این تظاهر به تلاش کردن، از این تلاش برای ارتباط گرفتن با آدمها، دست بکشم؛ یا از این غرق شدن در دنیای سیاه و خاکستریای که در آن گیر افتادهام.
شاید یکی از این دو، بالاخره مرا از پا دربیاورد.
بله، زندگی منطقی نیست.
شاید مسئله همین باشد؛ اینکه دیگر حتی نمیدانم دقیقاً از چه چیزی خستهام. از آدمها؟ از خودم؟ از تکرار روزهایی که شبیه هم میآیند و میروند؟ از اینکه هر صبح باید دوباره تصمیم بگیرم امروز را هم somehow دوام بیاورم؟ یا از اینکه هر بار فکر میکنم شاید این یکی، این روز، این آدم، این اتفاق، بتواند چیزی را در من تغییر بدهد و بعد، چند ساعت یا چند روز بعد، دوباره همان آدم قبلی هستم؟
بدتر از خستگی شاید همین باشد که دیگر حتی به خستگی هم اعتماد ندارم.
گاهی فکر میکنم شاید مشکل این نیست که زندگی سخت شده؛ شاید مشکل این است که من دیگر توانایی ساده زندگی کردن را از دست دادهام. همهچیز را بیش از اندازه میفهمم، بیش از اندازه تحلیل میکنم و برای سادهترین چیزها آنقدر دلیل و ضد دلیل میسازم که در نهایت هیچ کاری نمیکنم. انگار ذهنم برای هر راهی که میشود رفت، یک دیوار ساخته و بعد خودش روبهروی تمام دیوارها نشسته و تعجب میکند که چرا هیچجا نمیرسم.
و این شاید خستهکنندهترین قسمت ماجرا باشد؛ اینکه حتی نمیتوانم با اطمینان بگویم چه میخواهم.
نه آنقدر امیدوارم که بتوانم بگویم همهچیز درست میشود، نه آنقدر ناامید که بتوانم دست از تلاش بردارم. جایی وسط این دو گیر کردهام؛ در یک منطقهی خاکستری که نه امید در آن آنقدر قوی است که نجاتم بدهد و نه ناامیدی آنقدر قطعی که تکلیفم را روشن کند.
فقط هستم.
و گاهی همین «بودن» از هر کاری سختتر است.
آدم وقتی مدت زیادی خودش را جمع میکند، یکجایی دیگر نمیفهمد دارد زندگی میکند یا فقط دارد تکههای خودش را از روی زمین جمع میکند. لبخند میزند، جواب پیامها را میدهد، سر کار میرود، با آدمها حرف میزند، حتی گاهی میخندد و بعد شب که میشود، میماند و خودش و این سؤال مسخره که تمام این مدت دقیقاً برای چه چیزی اینهمه انرژی گذاشته بود؟
شاید برای اینکه کسی متوجه نشود.
شاید برای اینکه خودم هم متوجه نشوم.
اما خودم میدانم.
میدانم پشت خیلی از این خندهها چیزی نیست. پشت خیلی از «خوبم»ها یک سکوت طولانی خوابیده. پشت خیلی از برنامههایی که برای آینده میچینم، آدمی نشسته که حتی نمیداند تا چند وقت دیگر حوصلهی دنبال کردنشان را خواهد داشت.
و با این حال، فردا دوباره بیدار میشوم.
نه از روی امید. نه حتی از روی میل.
فقط چون فردا میآید.
شاید تلخترین شکل ادامه دادن همین باشد؛ اینکه گاهی هیچ دلیلی برای ادامه دادن پیدا نمیکنی، اما باز هم روز بعد میرسد و تو، بدون اینکه واقعاً تصمیمی گرفته باشی، هنوز آنجایی.
هنوز باید جواب بدهی.
هنوز باید کار کنی.
هنوز باید بخندی.
هنوز باید وانمود کنی که برنامهای برای آینده داری.
و شاید یک روز بالاخره بفهمم چرا.
یا شاید هم نفهمم.
فعلاً فقط میدانم که این روزها بیشتر از آنکه زندگی کنم، دارم بین نسخههای مختلفی از خودم سرگردان میشوم؛ آدمی که میخواهد بماند، آدمی که میخواهد فرار کند، آدمی که دلش میخواهد دوباره چیزی را دوست داشته باشد و آدمی که آنقدر از دوست داشتن ترسیده که ترجیح میدهد هیچچیز برایش مهم نباشد.
و من، جایی میان همهی این آدمها، ایستادهام.
خسته.
گیج.
و بیآنکه بدانم دقیقاً قرار است به کدام سمت بروم، فقط منتظرم ببینم این بلاتکلیفی بالاخره تا کجا میتواند ادامه پیدا کند.