ملیحه شروع کرد به گریه کردن. بعدتر گفت که برای بابابزرگ گریه میکردم. عمه و زن عمو خیلی بهش توجه کردن. منم تلاش کردم ناراحت باشم ولی بیشتر احساس شرم میکردم از اینکه نمیتونم ناراحت باشم. اصلا چطور ممکنه آدم برای کسی که پنج سال پیش از تولدش مرده، و هیچ تاثیر خاصی هم توی زندگیش نداره، ناراحت باشه و گریه کنه؟!
همین حس رو در مورد عزاداریها داشتم. محرم که میشد هر شب میرفتیم روضه. وقتی چراغهارو کم میکردن، عزای واقعی منم شروع میشد. همه میرفتن زیر چادرهاشون و وقتی درمیومدن چشمهاشون قرمز قرمز شده بود. بعضیها انقدر حالشون بد بود که براشون آب میآوردن. یا بعضیها انقدر زجه میزدن که نیمه هشیار میشدن و بساط آب قند و گلاب هم مهیا بود.
تمام سالهای محرم و صفرِ کودکی، با احساس شرم، تلاش میکردم بفهمم آدمها چطور گریه میکنن؟
یک روز خونهی مادرجان همین بحث بود. زن عمو گفت؛ «من تو عزاداری امام حسین، یاد بابام هم میافتم و برای اونم گریه میکنم». بعد حرف این شده بود که اگه آدم برای غمهای خودش گریه کنه، آیا بازم ثواب میبره؟ مثلا اونجایی که میگن «یک قطره اشک برای امام حسین باعث پاک شدن کل گناهان میشه»، منظورشون کدوم گریه است؟ خیلی بحث بالا گرفته بود و اختلاف نظر جدی بین زن عموها در جریان بود.
تو نوزده سالگی، تو طرحی شرکت کردم که شعارش این بود که "برای طفلان مسلم دیروز میگرییم، آیا برای طفلان مسلم امروز میکوشیم؟" انگار پاسخ به دغدغههای کودکیم بود. با این حال، بازم نمیفهمیدمش. برام غریب بود.
تا اینکه با ابراهیم آشنا شدم، پسر نوجوونی که تو یک روستای دور و کوچک، تو دعوای ناموسی، جهل و تعصب کل مردم روستارو با چاقو فرو کرده بود تو قلب رفیقش. و آدمهایی رو میدیدم که روزهای بسیار، برای جلب رضایت اولویای دم، بارها میرفتن به اون روستای دور و گاهی امیدوار و گاهی دلشکسته برمیگشتن و دوباره و دوباره. شبیه جرقههای نور بودن تو ظلمات مطلق.
نشد.
قدرت ظلمات اونقدر زیاد شده بود که سیاهی تمام شهر رو گرفت.
اون شب آخر. شب میلاد حضرت فاطمه(س)، مادر امام حسین(ع)، روز مادر سال هزار و سیصد و نود و سه، ابراهیم اعدام شد. اون طلوع خورشید، اولین باری بود که از ته دلم گریه کردم. برای غریبی امام حسین تو زمونهی خودش. برای طفلان مسلم تمام تاریخ.
