ویرگول
ورودثبت نام
Gregor Samsa
Gregor Samsaشما در میان سکوت اجساد فاتح خواهید بود و این فتحی است که من هرگز بدان رشک نمی‌برم. (آلبرکامو)
Gregor Samsa
Gregor Samsa
خواندن ۱۰ دقیقه·۵ سال پیش

پرستش مغان در آهنگ باران_ (گاه بی گاهان بیست و شش)

«ای وای دکتر!... چه خبر شده؟!... افتاده‌اید توی رودخانه؟؟»

صدای آدریاناست که فریادکنان، ناباورانه و نامعهود ، چون خورشیدی حیات‌بخش بر تارکِ این صبحگاهِ دردمندانه ابری و غبارآلود و تاریک، طلوع کرده است.

... در کشاکش سلسلۀ درد، لابه‌لای لایه‌های توده‌وار غلیظِ اشک‌های چسبناک، انگاری از ورای یک حباب شیشه‌ای تار، می‌بینمش...

قطعاً در خواب بیهوشی بوده‌ام... چون از آن قیامتی که معمولاً موقع ورود به خانه بر پا می‌کند، چیزی نشنیده‌ام...

اینکه چطور در را محکم به هم می‌کوبد... پاشنۀ کفش‌هاش را با فشار، خش‌خش‌کنان و پای‌اندازان، می‌کشد روی پادری... کیسه‌های خریدش را با سروصدا پرتاب می‌کند وسط میز آشپزخانه... با جنبش‌وجوشی هیاهووار، گوشه و کنار خانه را می‌جوید و اثاث مختصر مرا جابه‌جا می‌کند... و بعد با فریادی آهنگین و کشدار صدایم می‌زند...

«دُ___ک___تُ___ر... !»

امروز ولی انگاری همۀ این بخش‌های نمایش افتتاحیۀ او را از دست داده‌ام و اینک به‌ناگاه می‌بینمش که با آن حالت مبهوت و ترسخورده دارد از بالای سر نگاهم می‌کند...

به خودم می گویم این بهت و حیرانی دیری نخواهد پایید... الان است که جنگاورانه وارد عرصه عملیات شود...

هر چند تصویر تیره و ‌تارِ دیدارش، همچون رؤیایی نابهنگام، خیلی زود از برابر چشمم ناپدید می‌شود... و پلک‌های چون خروارسنگم به دردناکی فرو می‌افتد...

ولی سایش دستش بر پیشانی‌ام به وضوح، واقعی است... و قیل و قالش که مدام بلندتر می‌شود:

«لطفاً بلند شوید... اینجا نخوابید... رختخواب و سراپایتان خیسِ خالی است!...»

«اینجا نخوابید... نخوابید... دکتر...»

صداش شاید از سر اضطراب، با نوعی خشونت زمخت همراه می‌شود... کمی انگاری شبیه یک بازجو...

...

«دکتر!... نگذار این حیوان بخوابد... دکتر!...»

«اوهوی! بلند شو. مادر ق... ک... !»

عربده‌هاشان بند دلت را پاره‌می‌کند... و قباحت خطاب‌هاشان پشتت را می‌لرزاند... یک‌طوری خالیِ خالی می‌شوی... از خودت...

حتی خودت را یک حیوان که نه... یک انبان پر از تعفن می‌بینی...

کاش اقلاً می‌شد این جریانِ سمجِ تصاویر و اوهامِ سلسله‌وار وسط این غوغای بازجویی رهات کند...

و نمی‌کند...

آن گونه بازجویی صد در صد تضمینی و تمیز که به آن می‌گفتند «غرق مصنوعی»...

دست و پات را می‌بندند و به پشت می‌خوابانندت کف آسفالت... یک لُنگِ چرک متعفّن غثیان‌آور را می‌اندازند روی صورتت... و با یک سطل زبالۀ شکستۀ قرمز رنگ پلاستیکی از فاصلۀ نزدیک، آبشاری سرازیر می‌کنند روی بینی و دهانت... طوری که احساس خفگی امانت را می‌برد... و مثل مارماهی بیرون افتاده از رودخانه می‌پیچی توی خودت... بعد یکی می‌آید و باز شانه‌هات را سخت فشار می‌دهد روی زمین تا نجنبی و دو نفر پاهای طناب‌پیچ‌شده‌ات را می‌گیرند... و یکریز و بی‌وقفه فحشت می‌دهند... از آن حرف‌هایی که مو بر تنت راست می‌کند و اگر توی چشمت می‌گفتند عرق سرد می‌کردی و سرخ می‌شدی و زبانت بند می‌آمد... ولی الان کور و لرزان و پریشان... فقط می‌ترسی که به تهدیدهاشان عمل کنند و همین یک‌ذره شرافت و عفت خانوادگیت را هم برباد دهند...

تازه این اوّل کار است... بعد که از آن بسترِ خیس و سختِ ننگ‌های دهشتبار بلندت می‌کنند، می‌کوبندت مثل میخی که روی چهارپایۀ استنطاق... با سیلی‌های سختی که دوباره پرتت کند روی زمین... و باز یک فصل ناسزای آب نکشیده و دو سطل آب سرد از آن سطل‌هایی که از شکستگی و کهنگی به آبکش می‌ماند و تو که مثل گربۀ آب‌کشیده‌ای به سگ‌لرزه می‌افتی و اختیارت را دست می‌دهی و خودت را به گند می‌کشی وسط بارش دشنام‌هاشان...

نه اجازه دستشویی رفتن داشته‌ای و نه خوابیدن... تازه با آن سرنگ‌های گاوکش که هی فرو کرده‌اند توی رگ‌ها و عضلات جای‌جای تنت که دل‌به‌هم خوردگی می‌آورد و داری توی استفراغ خودت غرق می‌شوی... که به دادت می‌رسند و آویزانت می‌کنند...

قرار است اعتراف کنی... قرار است عبرت دیگری باشی... قرار است به سزای جنایاتت برسی... نمی دانی...

ولی آن‌ها خوب می‌دانند که تو عضو کدام فرقۀ انحرافیِ شیطان‌پرستی هستی و رفقایت کیستند و سرحلقه‌تان چه کسی است و از کدام سازمان اطلاعاتی مخفی یا لژ فراماسونری در کدام کشور دستور می‌گیری...

من که هیچ تاب مقاومت نداشتم...

پیش ازهمۀ خائنین به آواز درآمدم و همه‌چیز را لو داده‌ام...

گفته‌ام که خود پرومتئوس_ آن تایتان خیانت‌پیشۀ فریبکار_ از میان رمۀ امشاسپندانِ المپ، مرا به پرستاری آتش جاویدان برگزیده است... همین است که نار بر من نور می‌شود و آتش گلستان... اعتراف کرده‌ام که در دام عشق سوزانِ سرافیمی مخوف گرفتار آمده‌ام که شمشیر یهوه صبّایوت را در کف با کفایت خویش دارد... به خدا...! به روح مادر جوانمرگم...! به جان میکائیل...! به شرف برباد رفته ام که تُف بر آن باد!... خیلی چیزها گفته‌ام تا بر آن بستر خیس آسوده‌ام بگذارند...

تا با آسفالت سیاه یکی شوم...

...

ولی آدریانا راحت و آسوده در عالم بی‌هوشی رهام نمی‌کند...

می‌رود و بازمی‌آید... بازجویانه...

و عاقبت به جبر بر جای می‌نشاندم...

یقه‌ام را می‌گیرد و تکانم می‌دهد... حتی خیال می‌کنم الان است که دو تا سیلی چپ و راست مهمانم کند...

سر آخر، خواهی‌نخواهی، هوشیاری و درد فزاینده به همراه هم، ناگزیر و نرم‌نرم بازمی‌گردند...

لحظاتی می‌گذرد و من_ضمن آگاهی از وضعیت شرم‌آور خویش_علیرغم سرگیجه و درد و سستی، می‌کوشم بنشینم...

آدریانا تقریباً توی گوشم جیغ می‌کشد:

«چرا گوشی‌تان را جواب نمی‌دهید؟...»

همچنان که به سختی سنگینی سر را بر گردنم تحمل می‌کنم، از لای پلک‌هام، نصفه‌نیمه می‌بینمش و با همان گردن خمیده زیر لب می‌گویم:

«سلام!... عذرخواهی می‌کنم ... گوشیم توی جیب پالتویم بوده دور از دسترس ... کسی زنگ زده؟...»

دارد پرده‌های سفید مهربان را با شدّت و حدّت طوری کنار می‌زند از برابر پنجرۀ صبحگاه، که قژاقژ نالۀ‌شان بر تار و پود اعصابم زخمه می‌زند...

... تا نور آفتاب از ورای شیشه مستقیم توی چشم‌های ملتهبم می‌تابد، به‌ناچار پشت یک‌دست را هم حائل چشم می‌کنم...

و او همچنان که رواندازِ خیس را از روی تخت به شتاب جمع می‌کند، سرزنش‌وار می‌گوید...

«پالتویتان که تن‌تان است... بله! کسی زنگ زد... پروفسور... من ...صد بار... مگر قرار نبوده بروید ضیافت شام دانشگاه؟!...»

یک‌دفعه به‌یادم می‌آید که می‌توانم دست‌کم وجدان کاری او را بابتِ کارت دعوتی که نرسانده بود، قدری آزار دهم...

پس با گیجی و خیلی شبیه پیرمردی غرغرو، تمجمج‌کنان می‌گویم...

«من دعوتنامه رسمی نداشتم... اینطور جاها دعوت‌نامه رسمی می‌خواهد... تازه نشانی را هم نمی دانستم...»

انگار راستی عصبانی‌ می‌شود... ولی با جسارتی قابل تحسین به سویم هجوم می‌آورد و ظاهراً کمکم می‌کند تا پالتوی خیس را از تن در آورم...

بعد اما همان‌طور که آن شیء منحوس بدبو را خیلی راحت در آغوش گرفته، دست می‌برد در جیب داخلی‌اش و گوشی خاموش تلفنم را به همراه یک کارت تاشده و مچاله و خیس‌خورده بیرون می‌آورد... و یکی یکی و به نوبت... انگاری باغیظ، ولی نه خیلی سخت، می‌کوبدشان روی میز پای آینه...

«دعوت‌نامه نداشتید؟... واقعاً این طور فکر می‌کنید؟!... بفرمایید این گوشی بدبختتان، که از بس زنگ خورده شارژش تمام شده... این هم کارت دعوت میهمانی شام دانشگاهتان... خودم قبل از رفتن به این سفر مسخره، تقدیمتان کردم ... Les Trois Rois Hotel...

همین‌طوری، خیلی بی‌معنی زیر لب لندلندکنان می گویم...

«من آلمانی بلد نیستم...»

«اسمش فرانسوی است... یعنی میهمان‌خانه سه پادشاه... »

نور امیدی در دلم می‌تابد که راه گریزی پیدا شده از بن‌بستِ مشاجره و پیش‌درآمد یک گفتگوی صلح‌آمیزتر، ضمن این که راستی نام میهمانسرا در نظرم کمی جالب می‌نماید...

«سه پادشاه؟... یا همان سه مغ بزرگوار؟!... یعنی آن سه شهریار پارسی که در پی نور ستاره‌ای مسیحا را می‌جویند... داستانش را می‌دانید حتماً... پرستش مغان...»

با بی‌حوصلگی حرفم را قطع می‌کند... ولی با صدایی که کمی نرم‌تر و مهربانتر است، پاسخ می‌دهد...

«بله یک چیزهایی شنیده‌ام... آخر دکتر! من که قبل رفتن همه چیز را برایتان توضیح داده بودم... گفته بودم ساعت هشت و نیم... نشانی را هم پشت کارت برایتان ترسیم کرده بودم... ایناهاش...»

و پشت کارت نمناک و چروکیده را می‌گیرد از فاصله‌ای نزدیک جلوی چشم‌های تارم، تا خطوط محو آبی‌رنگ جوهری را که روی مقوای طلائی و اخرایی‌رنگ نشط کرده و کج و کوژ می‌نماید، نشانم دهد...

و عجیب است که هیچ به خاطر نمی‌آورم...

«عذرخواهی می‌کنم انگاری پس حواسم نبوده... هر چند در هر حال احوالم نیز آن‌قدری مساعد نبوده که به مهمانی بروم...»

یک لحظه می‌ایستد و سراپا تماشایم می‌کند... بعد پالتو را رها می‌کند روی چهارپایه مقابل آینه وهمراه با آهِ غضبناکِ عمیقی که از منخرین بینی می‌فرستد بیرون، می‌رود سراغ جامه‌دان گشوده و آشوب‌وارم در کنج اتاق که طی این هفته‌ها همچنان درهم و برهم رهایش کرده‌ام ... و ظاهراً چند تکه لباس مناسب احوال و تمیز، انتخاب می‌کند و می‌آید بالای سرم می ایستد... لمحه‌ای چند با بی‌تصمیمی تماشایم می‌کند ... بعد لباس‌های تاشده را روی صندلی کنار تخت می‌اندازد و باز به سویم هجوم می‌آورد...

وقتی به شانه‌های نیم‌تنۀ پشمی روی تنم، چنگ می‌زند که بیرونش آورد دیگر مقاومتی می‌کنم و با ترشرویی خارج از اختیار و صدایی که به سختی از گلویم خارج می شود می‌گویم...

«بی‌زحمت اگر شما اجازه بفرمایید که لباس‌هام را اقلاً خودم عوض کنم...»

از زیر چشم می‌بینمش که یک‌دست بر کمر نهاده، گوشۀ لبش را به دندان گرفته و با تردید نگاهم می‌کند؛ بعد با لحنی که به نظرم قدری خشونت و اهانت ضمنی در خود نهان دارد، پاسخ می‌دهد...

«لطفاً همه‌اش را عوض کنید...»

و کمی باز پابه‌پا می‌شود تا بگوید:

«من پنج دقیقه دیگر برمی‌گردم.»

...

و راستی دقایقی بعد_همچنان که حمایت‌گرانه کمی پیشتر از من قدم برمی‌دارد و یک بازویم را با دو دست گرفته است_ مرا پیچیده در لباس‌های خشک و تمیز از مسیر پلکان به اتاق نشیمن هدایت می‌کند... روی آن کاناپۀ دونفرۀ تخت‌خوابشو و در میان تنها ملحفه و پتوی خشکی که به طرزی معجزه‌آمیز در کشوی پای تخت یافته، جلوی بخاری هیزمی که با چابکدستی قابل تحسینش برافروخته، می خواباند... پیشانی و مچ پاهام را با کیسۀ یخ، خنک می‌کند و چای گرم در حلقم می‌ریزد...

تا ظهر هنگام با ضعف آمیخته با درد، آسوده و بیمار، خفته برابر گرمای بهشتیِ آتش، از لای پلک‌های خواب‌آلوده‌ام می‌بینم که چند بار با تلفن و به زبان آلمانی حرف می‌زند... همچنان که عرض اتاق را هی با بی‌قراری، گوشی به‌دست بالا و پایین می‌رود و مداوماً طرۀ مویی را آویخته از خرمن گیسویش_که گویی به شتاب پشت سر جمع کرده_ دور انگشتان دست دیگر خویش می‌پیچد...

و من هی خیال می‌کنم میکائیل در آن‌سوی خط دارد از احوال من می‌پرسد یا دستوراتی را مؤدبانه و در قالب پیشنهاد صادر می‌کند... و او اجازه نمی‌دهد که با من صحبت کند...

بعد هم انگاری تا سوپی برایم نمی‌پزد و دکتری پیر و گشاده رو از اهالی بازل را به بالینم فرانمی‌خواند، خیالش آسوده نمی‌شود که تنهایم گذارد...

بعدتر هم که عاقبت از خانه بیرون می‌رود، بعد از ساعتی با بسته‌های بزرگ و ظاهراً سنگین در بغل، پای‌کشان و غرولندکنان برمی‌گردد و در را پشت سر خویش با ضربت ماهرانۀ یک پا بر هم می‌کوبد...

خریدهای سخاوتمندانۀ خویش را_ شامل روانداز و لباس پشمی و انواع میوه و سبزیجات و شیشه‌های دارو و قطعاً به حساب میکائیل_ روی پیشخوان آشپزخانه رها می‌کند و می‌آید می‌نشیند روی زیرپایی کنار دیوان تا با صورتی مصمم و جدی، داروهای تلخ و سوپی بی‌طعم و داغ و لبخندی دلنشین از من پذیرایی کند...

سرم را با کلاه کرکی جدیدم و بدنم را با دو پتوی پشمی سبک و نرم بپوشاند بگذارد تا عرق کنم و به خوابی ژرف و عاری از درد فرو شوم...

و باز ببینم که مادرم در یک پاییز بی‌مروّت بدکردار از سال صفر، در فصل بادهای مسموم و آشوب جنگ‌های بی‌پایان، در اتاق خصوصی بیمارستانی مشئوم... دور از چشم‌های غافل و نگران و لعنتی من مرده... بعد برف سنگینی باریده و رانندۀ مینی‌بوس نفرینی مدرسه یک گربه را زیر چرخ‌ گرفته ... و من عصرهنگام موقع بازی کنار حوض کاشی بی‌هوا تب کرده و افتاده‌ام کنار پاشیر... و استکان‌‌های عتیقۀ خانم‌جانم شکسته و تقصیر من است و تازه دست و پایم خونین شده و پوست صورتم از سیلی سخت پدر می‌سوزد... و عمه بزرگه می‌گوید...

«دق‌دلی‌ات را سر این یتیم‌شده خالی نکن...»

و مادربزرگم بی‌معطلی و جر و بحثی، فقط تشری بر سرشان می‌زند و چادرش را سرکرده و مرا بغل زده و دویده طرف درمانگاه... و من توی دلم دارم هی دعا می‌کنم که زودتر بمیرم و به‌جای استکان‌های کمرباریک دور طلایی ناصرالدین شاهی عمارت مغرور پدربزرگ ... گیسوی طلایی مادر قشنگم را ببینم... و باز او را صدا بزنم... «مامی جان» ... و او به من «پیشی کوچولو» بگوید...

صدای زنگ در خانه می‌آید... همان زنگ مضحکی که مثل چهچهۀ قناری است... بیگاهان است و بارانِ نامردی که از عصر باریده، توی خیابان‌های پایین گورستان، باید تا الان سیلی به راه انداخته باشد ... و من تب کرده‌ام باز و شیشۀ تنها پنجرۀ اتاقم شکسته و چراغ علاءالدین‌ام نفت ندارد... ولی خوب می‌دانم که پشت در میکائیل است که در آن بالاخانۀ کارگاهِ نجاری، به عیادتم آمده... به همان عادت مستحسن دیوانه‌نوازی خویش که بر سر کشتۀ خویش آید و از خاک برگیردش...

تمام راه از دانشگاه تا پس‌کوچه‌های پشت امامزاده عبدللّه را زیر باران پیاده آمده‌ام... و او نیز برای آن که نشانی‌ام را پیدا کند،حتماً آن اتومبیل آلمانی فاخرش را رنجه کرده و رانده آهسته آهسته تا جنوبی‌ترین نقاط شهر قدم به قدم در پی من... و از ورای عبورِ امواجِ رفت‌وآمدِ برف‌پاک‌کن‌ها و سیلاب باران تماشایم کرده که چطور سر فروبرده در کلاه بارانی‌نازکم پشت‌خم پشت‌خم... از منتهی الیه سمت چپ خویش چسبیده به دیوار راه می‌روم تا بار حقارت اخراج از کلاس او را یک جایی در گوشه و کنار پیاده‌روهای خیس جابگذارم و دست خالی برگردم... شاید ندیده که گریه می‌کنم و سرآستینهای چرک و نمناک را می‌کشم روی چشم‌هام که پشت پرده‌های اشک و باران، جلوی پایم را هم نمی‌بیند...

ولی الان است که بیاید و همه چیز را سر و سامان دهد... اشک‌هام را پاک کند... چراغم را بیفروزد و بارانی‌اش را رواندازم کند و بگوید برای دوست داشتن و عشق نیازی به دلیل آوردن نیست...


قسمت قبل
قسمت بعد


داستان
۲
۰
Gregor Samsa
Gregor Samsa
شما در میان سکوت اجساد فاتح خواهید بود و این فتحی است که من هرگز بدان رشک نمی‌برم. (آلبرکامو)
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید