اگر از مدیران فناوری بپرسید امنیت شبکهشان به چه چیزی تکیه دارد، بیشترشان نام یک فایروال یا یک آنتیویروس را میآورند. مشکل همینجاست: هیچ نقطهای از شبکه بهتنهایی امن نیست. دفاع چندلایه یا Defense in Depth یعنی طوری طراحی کنیم که اگر مهاجم از یک سد گذشت، سد بعدی جلویش باشد، نه اینکه کل سازمان پشت یک دیوار منتظر بماند.
نقشهٔ سادهای که در ارزیابیها به کار میبرم شش لایه دارد:
نقطهٔ پایانی: لپتاپ، موبایل و دستگاه کاربر؛ خط مقدم تماس با تهدید. پایش رفتار با EDR و XDR، رمزنگاری دیسک و احراز هویت چندعاملی
شبکه: فایروال نسل جدید، پیشگیری از نفوذ، کنترل دسترسی و مهمتر از همه تفکیک شبکه بر اساس نقش و حساسیت
سرور و زیرساخت: مدیریت وصله، اسکن مستمر آسیبپذیری و کنترل اجرای برنامهها روی سرورها و ماشینهای مجازی
سرویسها و ابر: دید روی رفتار کاربران و پیکربندی سرویسهای SaaS و IaaS با ابزارهایی مثل CASB و CSPM
مرز اینترنت: دروازهٔ امن وب، فیلترینگ DNS و امنیت ایمیل برای مهار فیشینگ و بدافزار
هویت: لایهای که در همهٔ لایههای دیگر حضور دارد و به همین دلیل باید جداگانه مدیریت شود
در بسیاری از سازمانها بودجه روی مرز اینترنت متمرکز است و داخل شبکه تخت و بدون تفکیک میماند. نتیجه این است که یک ایمیل فیشینگ موفق یا یک لپتاپ آلوده کافی است تا مهاجم آزادانه به سرورها برسد. تفکیک شبکه و معماری Zero Trust در سطح سرور همان چیزی است که جلوی این حرکت جانبی را میگیرد؛ یعنی حتی دسترسیهای داخلی هم باید کنترلشده باشند.
یک تمرین عملی: فرض کنید فردا مهاجم از فایروال شما عبور کرده است. برای هر کدام از شش لایه بنویسید چه کنترلی جلوی او قرار دارد و چه کسی هشدار را میبیند. هر لایهای که جوابش «هیچ» یا «نمیدانم» بود، اولویت بعدی شماست. امنیت یک محصول نیست؛ فرایندی است که از کاربر تا زیرساخت ادامه دارد.
نسخهٔ کامل این مطلب همراه با چکلیست اقدام در سایت symantecland دات کام منتشر شده است؛ برای رسیدن مستقیم به آن، بعد از نام سایت در نوار آدرس مرورگر بنویسید: /defense-in
— کاظم مرتضوی، مشاور مستقل امنیت شبکه