
او در سال ۱۳۵۴ در کاشان متولد شد. دکتری فلسفه غرب دارد و علاوه بر شاعری، به علم نقد نیز تسلط دارد. از او آثار پژوهشی بسیاری منتشر شده که از جمله آن ها می توان به«مجموعه ۸ جلدی کتاب تعلیم و تربیت»، «اندیشه در فلسفه دکارت»، «فلسفه تحلیلی چیست؟»، «مجلس حر بن یزید ریاحی» اشاره کرد. این استاد شعر و فلسفه بیش از ۲۷۰ مقاله در مجلات مختلف فرهنگی و ادبی منتشر کرده است. تقی دخت داوری در نهمین جشنواره بین المللی شعر فجر و ششمین دوره جایزه ادبی پروین اعتصامی را در کارنامه دارد.
بعد از مرگم
مدارک مرا جستجو خواهید کرد
اتاقم را
کتابخانهام را
کشوهای میزم را
حتا جنازهام را
جیبهای لباسم
کیف پولم…
حتما مدارک شناساییام را خواهید یافت
شناسنامهای کهنه
کارت شناسایی و کارتهای بانکی
و برگههای هویتی اداری
اما آیا خواهید فهمید من که بودم؟!
آیا مرا خواهید شناخت؟!
بعد از مرگم
دنبال چیزهایی بیهودهای برای شناختن من خواهید بود
اما نشانههای بهتری هست:
ـ کتابی مذهبی در قفسه کتابهایم
که باعث شد با معشوقهام آشنا شوم
ـ راهرو کوچک یک کتابفروشی
که نخستین دیدارمان به شتاب در آن رخ داد
ـ تلفن روی میز کارم
که گفتوگوهایمان با آن شروع شد
(تماسهای ظاهرا رسمی اما بیدلیل،
که عمیقاً عاشقانه بودند)
ـ گوشی تلفن همراهم
و پیامکهای کوتاه
که زمانهای طولانی به انتظارشان مینشستم
ـ بیخوابیهای شبانه
ـ بیتابیهای روزانه
ـ چای و میوهای که ظاهر دیدارهای نخستین را رسمی میکرد
اما فراموشترین بخش دیدارها بود
ـ کادوهای بیمناسبت و با مناسبت
کیف پول
کمربند چرم
گلدان نقره
برخی از کتابهای کتابخانهام
(آنها که بیت شعری
روی صفحه اولشان دستنویس شده است…)
نشانههای دیگری هم هست:
در نوشتههای ناتمامم
در سفرهای گریزوارم به این سوی و آن سوی دنیا
در محالات زندگیام با معشوقهام:
جاهایی که دوست داشتیم برویم و نشد
خانهای که دوست داشتیم بخریم و نشد
کتابی که دوست داشتیم بنویسیم و نشد
در دلتنگیها و گریههای نکرده
در ترسهای کوچک و بزرگ
در خطر کردنهای معشوقهام برای راهدادن من به خانه پدریاش
در نشستن شتابناک دور میز صبحانه و نوشیدن عشق در فنجانِ چایِ دمنکشیده
در لباسی که معشوقهام در آن دیدارها میپوشید…
من نشانههای عشقی بزرگ را میگویم
به جای شناسنامه
به جای گذرنامه و اوراق هویت
برای شناختن من،
ببینید آن گلدان نقرهکار روی میز هدیهی کیست
ببینید لای کدام کتابِ کتابخانهام گل سرخ خشکیدهای هست
ببینید روی شانه کدام پیراهنم ردّ گریههای زنی هست
ببینید چه روزهایی اداره نرفتهام
از همسایه رو به رو بپرسید چه شبهایی چراغ اتاقم تا صبح روشن بوده
اینهاست که به شناختن من کمک میکند…
در شناسنامهِی من
کلمات بیمعنای زیادی هست:
نامم
تاریخ تولدم
محل تولدم
شمارههایی برای تأیید هویتم
خطها و جدولها
چیزهایی بیمعنا و فایده…
اما کسی نمیداند
که او مرا به نام شناسنامهایام صدا نمیکرد
که تاریخ تولدم سالها بعد از آن است که آنجا نوشته
که محل تولدم فرسنگها دورتر از جایی است که زاده شدم
بگذارید اعتراف کنم
من از زنی غیر از مادرم متولد شدم
من در صدای شورانگیزِ زنی
که در آن سوی تلفن و در تماسی رسمی
دربارهی کتابی مذهبی با من بحث میکرد متولد شدم
در تاریخی بسیار نزدیک
و اکنون
کودکی هستم
که نسبتی با آن شناسنامهی چهلساله ندارد…
کمکم مشخص میشود آنچه میپنداشتید درست است، جعلی است
شناسنامهام جعلی است
خانهام جعلی است
اوراق هویتم جعلی است
نامم جعلی است
عناوین اداریام
زندگیام
و آنچه میپنداشتید به شناختن من کمکی میکند جعلی است…
همه چیز جعلی است
اما نگران نباشید
همین شناسنامهی کهنه
برای گواهیِ مرگ من کافی است:
نامم
نام پدرم
شمارههای شناسایی و محل تولدم
و تاریخِ زادن و مردنام
اینها برای همه کافی است
برای همه
جز من و معشوقهام
که همدیگر را اینگونه نمیشناسیم
و از هستیِ واقعی و رنجهایش خبر داریم
از دوری واقعی
از شادی و غم واقعی
از حصارها و تردیدهای واقعی
از ناگزیریها
و از عشق…
عشق
ـ این هویت نفرین شدهی پنهان… ـ
…
میدانید
هیچ عاشقی شناسنامه معشوقهاش را طلب نمیکند
شماره شناسنامهاش را نمیداند
محل تولدش را
تعداد خواهر و برادرهایش را
اما نشانی خانهاش مهم است
لباسی که دوست دارد مهم است
عطری که میپسندد مهم است
رنگی که علاقه دارد مهم است…
اینها هویتهای واقعیاند
هرچند شماره ندارند
محل ثبت ندارند
و مهر برجسته نمیخواهند…
من نشانههای عشقی بزرگ را گفتم
نشانههای یک هویت پنهان را
پس
برای شناسایی من
قلب معشوقهام را بازرسی کنید
دستهایش را که لمس میکردم
لبهایش را که میبوسیدم
موهایش را که با دستم شانه میکردم
نوشتههای ناتمامم را بگردید
و قلمدان چوبی روی میزم را
اتاق کوچکی را که در آن عشق ورزیدیم
پیادهروهایی را که با هم قدم زدیم
تاکسیای را که نخستین بار
در صندلی عقب آن دستان هم را گرفتیم
و در سکوتی عمیق تا مقصد
هر کدام به سمتی از خیابان خیره شدیم
و حرف زدیم و حرف زدیم
بیآنکه کلمهای از دهانمان خارج شود…
بعد از مرگم
مدارک مرا جستجو خواهید کرد
و اوراق هویت مرا خواهید یافت
شناسنامهای کهنه با خطی خوش
که چیزهایی بیمعنا را در آن نوشتهاند:
نامم
تاریخ به دنیا آمدنم
نام پدرم
محل زادنم
و چیزهای بیمعنا و فایدهِی دیگر
شما نیز
آنچه را آنجاست
با خطی خوش
بر سنگ قبرم خواهید نوشت
بیآنکه بدانید من که بودم…
بیآنکه بدانید من کیستم…
محمد رضا تقیدختبعد از مرگم
مدارک مرا جستجو خواهید کرد
اتاقم را
کتابخانهام را
کشوهای میزم را
حتا جنازهام را
جیبهای لباسم
کیف پولم…
حتما مدارک شناساییام را خواهید یافت
شناسنامهای کهنه
کارت شناسایی و کارتهای بانکی
و برگههای هویتی اداری
اما آیا خواهید فهمید من که بودم؟!
آیا مرا خواهید شناخت؟!
بعد از مرگم
دنبال چیزهایی بیهودهای برای شناختن من خواهید بود
اما نشانههای بهتری هست:
ـ کتابی مذهبی در قفسه کتابهایم
که باعث شد با معشوقهام آشنا شوم
ـ راهرو کوچک یک کتابفروشی
که نخستین دیدارمان به شتاب در آن رخ داد
ـ تلفن روی میز کارم
که گفتوگوهایمان با آن شروع شد
(تماسهای ظاهرا رسمی اما بیدلیل،
که عمیقاً عاشقانه بودند)
ـ گوشی تلفن همراهم
و پیامکهای کوتاه
که زمانهای طولانی به انتظارشان مینشستم
ـ بیخوابیهای شبانه
ـ بیتابیهای روزانه
ـ چای و میوهای که ظاهر دیدارهای نخستین را رسمی میکرد
اما فراموشترین بخش دیدارها بود
ـ کادوهای بیمناسبت و با مناسبت
کیف پول
کمربند چرم
گلدان نقره
برخی از کتابهای کتابخانهام
(آنها که بیت شعری
روی صفحه اولشان دستنویس شده است…)
نشانههای دیگری هم هست:
در نوشتههای ناتمامم
در سفرهای گریزوارم به این سوی و آن سوی دنیا
در محالات زندگیام با معشوقهام:
جاهایی که دوست داشتیم برویم و نشد
خانهای که دوست داشتیم بخریم و نشد
کتابی که دوست داشتیم بنویسیم و نشد
در دلتنگیها و گریههای نکرده
در ترسهای کوچک و بزرگ
در خطر کردنهای معشوقهام برای راهدادن من به خانه پدریاش
در نشستن شتابناک دور میز صبحانه و نوشیدن عشق در فنجانِ چایِ دمنکشیده
در لباسی که معشوقهام در آن دیدارها میپوشید…
من نشانههای عشقی بزرگ را میگویم
به جای شناسنامه
به جای گذرنامه و اوراق هویت
برای شناختن من،
ببینید آن گلدان نقرهکار روی میز هدیهی کیست
ببینید لای کدام کتابِ کتابخانهام گل سرخ خشکیدهای هست
ببینید روی شانه کدام پیراهنم ردّ گریههای زنی هست
ببینید چه روزهایی اداره نرفتهام
از همسایه رو به رو بپرسید چه شبهایی چراغ اتاقم تا صبح روشن بوده
اینهاست که به شناختن من کمک میکند…
در شناسنامهِی من
کلمات بیمعنای زیادی هست:
نامم
تاریخ تولدم
محل تولدم
شمارههایی برای تأیید هویتم
خطها و جدولها
چیزهایی بیمعنا و فایده…
اما کسی نمیداند
که او مرا به نام شناسنامهایام صدا نمیکرد
که تاریخ تولدم سالها بعد از آن است که آنجا نوشته
که محل تولدم فرسنگها دورتر از جایی است که زاده شدم
بگذارید اعتراف کنم
من از زنی غیر از مادرم متولد شدم
من در صدای شورانگیزِ زنی
که در آن سوی تلفن و در تماسی رسمی
دربارهی کتابی مذهبی با من بحث میکرد متولد شدم
در تاریخی بسیار نزدیک
و اکنون
کودکی هستم
که نسبتی با آن شناسنامهی چهلساله ندارد…
کمکم مشخص میشود آنچه میپنداشتید درست است، جعلی است
شناسنامهام جعلی است
خانهام جعلی است
اوراق هویتم جعلی است
نامم جعلی است
عناوین اداریام
زندگیام
و آنچه میپنداشتید به شناختن من کمکی میکند جعلی است…
همه چیز جعلی است
اما نگران نباشید
همین شناسنامهی کهنه
برای گواهیِ مرگ من کافی است:
نامم
نام پدرم
شمارههای شناسایی و محل تولدم
و تاریخِ زادن و مردنام
اینها برای همه کافی است
برای همه
جز من و معشوقهام
که همدیگر را اینگونه نمیشناسیم
و از هستیِ واقعی و رنجهایش خبر داریم
از دوری واقعی
از شادی و غم واقعی
از حصارها و تردیدهای واقعی
از ناگزیریها
و از عشق…
عشق
ـ این هویت نفرین شدهی پنهان… ـ
…
میدانید
هیچ عاشقی شناسنامه معشوقهاش را طلب نمیکند
شماره شناسنامهاش را نمیداند
محل تولدش را
تعداد خواهر و برادرهایش را
اما نشانی خانهاش مهم است
لباسی که دوست دارد مهم است
عطری که میپسندد مهم است
رنگی که علاقه دارد مهم است…
اینها هویتهای واقعیاند
هرچند شماره ندارند
محل ثبت ندارند
و مهر برجسته نمیخواهند…
من نشانههای عشقی بزرگ را گفتم
نشانههای یک هویت پنهان را
پس
برای شناسایی من
قلب معشوقهام را بازرسی کنید
دستهایش را که لمس میکردم
لبهایش را که میبوسیدم
موهایش را که با دستم شانه میکردم
نوشتههای ناتمامم را بگردید
و قلمدان چوبی روی میزم را
اتاق کوچکی را که در آن عشق ورزیدیم
پیادهروهایی را که با هم قدم زدیم
تاکسیای را که نخستین بار
در صندلی عقب آن دستان هم را گرفتیم
و در سکوتی عمیق تا مقصد
هر کدام به سمتی از خیابان خیره شدیم
و حرف زدیم و حرف زدیم
بیآنکه کلمهای از دهانمان خارج شود…
بعد از مرگم
مدارک مرا جستجو خواهید کرد
و اوراق هویت مرا خواهید یافت
شناسنامهای کهنه با خطی خوش
که چیزهایی بیمعنا را در آن نوشتهاند:
نامم
تاریخ به دنیا آمدنم
نام پدرم
محل زادنم
و چیزهای بیمعنا و فایدهِی دیگر
شما نیز
آنچه را آنجاست
با خطی خوش
بر سنگ قبرم خواهید نوشت
بیآنکه بدانید من که بودم…
بیآنکه بدانید من کیستم…