داستان کودکانه «رقصِ سایهها در حیاط»
نویسنده: رزیتا دغلاوی نژاد
شخصیتها: آراد (پسربچهای که عاشق عکاسی با دوربینِ اسباببازی است) و پدربزرگش (یک عکاس قدیمی).
آراد در حیاط ایستاده بود و با دوربینش سعی میکرد از درختِ بزرگِ حیاط عکس بگیرد. اما او یک مشکل داشت؛ هر بار که میخواست عکس بگیرد، یک لکهی سیاه و بزرگ، نصفِ تصویر را میپوشاند. آراد با کلافگی گفت: «پدربزرگ! این سایهی بزرگِ درخت، دارد مزاحمِ عکاسیِ من میشود. انگار یک هیولای سیاه روی عکس میآید!»
پدربزرگ که داشت با دوربینِ قدیمیاش تنظیمات را انجام میداد، لبخندی زد و گفت: «آراد جان، سایه یک هیولا نیست؛ سایه در واقع "جای خالیِ نور" است. وقتی نورِ خورشید میخواهد از میانِ برگهای درخت رد شود، برگها راهش را میبندند. نور نمیتواند از میانِ چیزهای کدر رد شود، پس پشتِ آنها یک جای خالی میماند که ما به آن میگوییم سایه.»
آراد پرسید: «پس اگر من هم جلوی نور بایستم، من هم سایه میشوم؟»
پدربزرگ گفت: «دقیقاً! هر جسمی که جلوی مسیرِ مستقیمِ نور قرار بگیرد، سایهای از خودش به جا میگذارد. سایه به ما میگوید که یک جسم، واقعاً آنجا ایستاده است.»
آراد با نگاهی جدید به سایههای بازیگوشِ درخت نگاه کرد. او فهمید که برای گرفتن یک عکسِ خوب، نباید از سایه فراری باشد، بلکه باید یاد بگیرد چطور از این "جای خالیِ نور" برای زیباتر شدنِ عکس استفاده کند.
نکتهی علمی برای کودک:
سایه زمانی ایجاد میشود که یک جسمِ "کدر" (جسمی که نور نمیتواند از آن عبور کند) جلوی مسیرِ نور قرار بگیرد. چون نور نمیتواند از میان جسم رد شود، در پشت آن، منطقهای تاریک ایجاد میشود که به آن «سایه» (Shadow) میگوییم.