
میگن : «اگه خدا پیامبر فرستاده که بشر هدایت بشه پس چرا بشر هدایت نشده؟ پس یا خدا پیامبر نفرستاده و همش الکیه یا خدا نتونسته کارو دربیاره. تهش چارتا بدبخت بیچاره ایمان آوردن و پروژه شکست خورده.» نظر خدا چیه؟
- مقدمه: چرا با وجود آمدن پیامبران باز هم بین انسانها جنگ و اختلاف رخ میده؟
- بقره آیه 253 (بخش اول): پیامبران با وجود تفاوت در مقام و درجات همگی فرستاده خدا هستن
- بقره آیه 253 (بخش دوم): خدا انسانها رو مجبور نمیکنه و ایمان آوردن رو به اختیار خودشون میذاره
- بقره آیه 254 (بخش اول): خدا دستور میده از امکانات و روزیهایی که در اختیارتونه انفاق کنین
- بقره آیه 254 (بخش دوم): در قیامت دیگه معامله، رفاقتبازی و پارتیبازی به کار کسی نمیاد
أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجِیمِ
خدایا، به تو پناه میبرم از شر وسوسههای شیطان.
بعد از ماجرای جنگ طالوت و جالوت، در ادامه دربارهٔ علت وقوع جنگها صحبت میشه. بعضیا میگن که اگر واقعاً پیامبران رو خدا مبعوث کرده و هدفش این بوده که بیان و بشر رو هدایت کنن، خدا در این کارش کاملاً ناموفق بوده، چون اکثر مردم هدایت نشدن و خود دینها باعث جنگ و خشونت شدن؛ مسلمونا با مسیحیا میجنگن، مسیحیا با بوداییا میجنگن و خلاصه همهٔ ادیان با همدیگه در حال جنگن. پس خدا نتونسته اون هدفی که داشته رو به نتیجه برسونه، و این چهجور خداییه؟ تو این آیات پاسخی به این سوال هم هست:
[بقره: ۲۵۳]
تِلْکَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ
این پیامبران، ما بعضیاشونو به اونای دیگه یه برتریهایی دادیم.
یعنی پیامبرها از نظر فضیلتها و ویژگیها با هم یکسان نیستن. بعضیاشون بالاترن، بعضیاشون پایینترن.
همشون پیامبرن و همشون پیام خدا رو دارن، از این نظر با همدیگه فرقی ندارن، اما مقام و رتبهشون با همدیگه متفاوته. مثلاً چه تفاوتهایی با هم دارن؟
مِّنْهُم مَّن کَلَّمَ اللَّهُ
بعضی از اونها هستن که خدا باهاشون صحبت کرده؛ («کلّم» همخانوادهٔ «کلمه»، «کلام»، یعنی همکلام شد.) البته خدا دهن نداره و زبون نداره، مثل ما انسانها نیست؛ اما به روشی که بخواد میتونه اون معنایی که میخواد رو مثل صحبت کردن در ذهن طرف مقابل، بسازه.
وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجَاتٍ
و به بعضی از پیامبران درجهٔ بالاتر داد.
وَآتَیْنَا عِیسَى ابْنَ مَرْیَمَ الْبَیِّنَاتِ
و ما به عیسی پسر مریم نشانههایی (معجزاتی ) دادیم،
وَأَیَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ
و به وسیلهٔ روحالقدس، (که احتمالاً یه فرشتهٔ بسیار بلندمرتبهٔ خداست) بهش کمک کردیم.
«بیّناتی» که حضرت عیسی داشت این بود که مثلاً مردهها رو زنده میکرد یا از گِل پرندهٔ واقعی میساخت و چیزهای دیگه.
پس میگه ما پیامبران رو فرستادیم… این پیامبران درجهها و رتبههای مختلفی داشتن، ولی جنگ هم بین پیروان پیامبران اتفاق افتاده و هم بین پیروان پیامبران و کسانی که ایمان نیاوردن اتفاق افتاده. چرا؟
اینجا دلیلش گفته میشه:
وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِینَ مِن بَعْدِهِم مِّن بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمُ الْبَیِّنَاتُ
اگه خدا میخواست، مردم بعد از پیامبران، که بینات، یعنی دلیل روشن و معجزه و همهچیزهای لازم بهشون رسیده بود، دیگه با همدیگه جنگ نمیکردن.
وَلَٰکِنِ اخْتَلَفُوا
ولی اختلاف کردن،
فَمِنْهُم مَّنْ آمَنَ وَمِنْهُم مَّن کَفَرَ
این نشانهها و آیات و معجزهها و دلایل، باعث شد یه عده ایمان آوردن و یک عده دیگه کفر ورزیدن، نپذیرفتن… نخواستن که بپذیرن.
وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلُوا
و دوباره تأکید میکنه: اگر خدا میخواست، نمیجنگیدن،
وَلَٰکِنَّ اللَّهَ یَفْعَلُ مَا یُرِیدُ
ولی خدا اون کاری رو که میخواد انجام میده.
پس چی شد؟ خدا پیامبران رو فرستاد، اونا دلایل روشنی داشتن، معجزات داشتن، بینات داشتن، و کسی که میخواست بپذیره، میتونست با جمعبندی این نشانه ها بپذیره که این پیامبره و از طرف خدا اومده.
ولی در عمل چی شد؟ این اتفاق نیفتاد… خیلیا نپذیرفتن.
خدا میگه من اگه میخواستم، زورشون میکردم یا یه کاری میکردم که همه بپذیرن، ولی من چنین چیزی نخواستم. اصلاً بنای من این نبوده. قصد من این نبوده که همه به زور ایمان بیارن، یا یه معجزهای بفرستم که ایمان آوردن همه قطعی باشه؛ این شکلی دیگه ارزش نداشت اصلاً.
من میخواستم که مردم با اختیار خودشون، با دیدن معجزهها و با وجدان خودشون، با قلب خودشون، با عقل خودشون بپذیرن… ایمان بیارن. همون عدهای که ایمان میارن… نه همهٔ مردم.
پس اختیار چیزیه که خدا نخواسته اون رو از انسان بگیره. «ولکن الله یفعل ما یرید»، خدا اون کاری رو که خودش بخواد انجام میده، نه اون کاری رو که یه عده دوست دارن.
مثلاً یه عده میگن خدا «خواسته» همهٔ مردم ایمان بیارن، اما ایمان نیاوردن! پس خدا بلد نبوده! خیر… اصلاً خدا چنین چیزی «نخواسته».
آیهٔ بعد دربارهٔ انفاقه… بخشش؛ تو چند آیه قبل قرار شد هر چیزی رو که میتونیم ببخشیم، مادی و غیرمادی:
[بقره: ۲۵۴]
یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَنفِقُوا مِمَّا رَزَقْنَاکُم
ای کسانی که ایمان آوردید، انفاق کنید، ببخشید، دستِ بده داشته باشید، از اون چیزی که روزیتون کردیم.
«روزی»ها زیادن؛ تن سالم روزیه که میشه باهاش به دیگران کمک کرد، پول روزیه، موقعیت روزیه، یه کار خیر روزیه، خیلی چیزا...
مِّن قَبْلِ أَن یَأْتِیَ یَوْمٌ لَّا بَیْعٌ فِیهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَاعَةٌ
قبل از اینکه یه روزی بیاد که تو اون خرید و فروش نیست، رفاقت نیست، شفاعتم نیست.
امروز، تو این دنیا، این ویژگیها هست: خرید و فروش توش هست، رفاقت توش هست، شفاعت توش هست؛ ولی اون روز اینا دیگه نیست.
اونجا نمیتونی به کسی پول بدی برای اینکه یه چیزی بهت بده. رفیقبازی هم اونجا نیست، پورسانت نیست، رشوه نیست، و اسباب و علتی هم که اینجا هست، نیست.
مثلاً اینجا شما تلاش کنی میتونی یه چیزی به دست بیاری، ولی اونجا چنین چیزی وجود نداره. با تلاش و خواستن و اینجور چیزا نمیتونی نجات پیدا کنی. اینا ویژگیهای اینجاست.
درباره شفاعت هم داره میگه که اونجا شفاعت وجود نداره. این به چه معناست؟ تو آیات دیگه کامل توضیح داده میشه که شفاعت به معنای مطلقش وجود داره؛ شفاعت به اذن خدا اونجا وجود داره، ولی نه شفاعتی که کلاً خارج از خواست خدا و نظر خدا باشه؛ حتماً با اجازهٔ خداست و با خواست خدا.
وَالْکَافِرُونَ هُمُ الظَّالِمُونَ
و کافران هستن که به دیگران هم ظلم میکنن.
خب پس نتیجه: اگر کسی انفاق نکنه امروز و تو این دنیا، جزو کافرانه، و این انفاق نکردنش هم ظلم به دیگرانه؛ و اینطوریه که میشه کافر و ظالم!
صَدَقَ اللَّهُ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ
هرچه که خداوند بزرگ بلندمرتبه گفت، عین راستی و حقیقته.