
اعوذ بالله من الشیطان الرجیم.
اینجا داستان معروف گاو بنیاسرائیل آغاز میشه، اما داستان از اول شروع نمیشه. اول داستان اونجاست که یک نفر به قتل میرسه و اختلاف میشه که کی کشته این رو. یه دعواهایی راه میفته، همدیگه رو متهم میکنن، در نهایت داوری رو میسپارن به حضرت موسی و ایشون به روش خاصی که با دستور خداست قاتل رو معرفی میکنه. حالا از جایی که شروع کرده به حل مسئله، داستان بیان میشه.
آیه ۶۷:
وَ قالَ موسیٰ لِقَومِهِ
یادتون بیاد اون زمانی رو که موسی به قومش گفت، به مردمش گفت:
إِنَّ اللّهَ یَأمُرُکُم أَن تَذبَحوا بَقَرَةً
خدا بهتون دستور میده که یه گاو ماده رو ذبح کنید، سرشو ببرید.
قالوا أَتَتَّخِذُنا هُزُوًا
با تعجب گفتن: مسخرهمون کردی؟ سر کارمون گذاشتی؟ ما به تو میگیم که قاتل رو پیدا کن، تو به ما میگی گاو بکش؟
قالَ أَعوذُ بِاللّهِ أَن أَکونَ مِنَ الجاهِلینَ
گفت: پناه میبرم به خدا که از نادانان باشم. خدا نکنه بخوام بیادبی کنم. این چه حرفیه میزنین؟ دارم دستور خدا رو اجرا میکنم.
آیه ۶۸:
قالُوا ادعُ لَنا رَبَّکَ یُبَیِّن لَنا ما هِیَ
گفتن عه؟ جدیه؟ پس برای ما از خدای خودت بخواه که یه مقدار توضیح بده مشخصات اون گاو رو.
قالَ إِنَّهُ یَقولُ إِنَّها بَقَرَةٌ لا فارِضٌ وَ لا بِکرٌ عَوانٌ بَینَ ذالِکَ
موسی گفت: خدا دستور میده که این گاوی هست نه پیرِ پیر و نه جوونِ جوون و کمسن، میانسال، بین پیر و جوان.
فَافعَلوا ما تُؤمَرونَ
انجام بدین، برین دستور رو اجرا کنید.
آیه ۶۹:
قالُوا ادعُ لَنا رَبَّکَ یُبَیِّن لَنا ما لَونُها
اینا اصلاً کاری ندارن که موسی میگه برین زود انجام بدین، بازم ادامه میدن. ضربالمثل بهانههای بنیاسرائیلی از این ماجرا گرفته شده.
گفتن که از خدایت بخواه مشخص کنه، شرح بده که اون گاو چه رنگی باشه.
قالَ إِنَّهُ یَقولُ إِنَّها بَقَرَةٌ صَفراءُ فاقِعٌ لَونُها تَسُرُّ النّاظِرینَ
گفت: خدای من میفرماید که اون گاوی باشه زردِ زرد... پررنگ، یا زرد طلایی یکدست... جوری که رنگش بیننده رو خوشحال و شاد میکنه.
بازم مشکل حل نشد.
آیه ۷۰:
قالُوا ادعُ لَنا رَبَّکَ یُبَیِّن لَنا ما هِیَ
دوباره گفتن که از خدایت بخواه که برای ما شرح بده که اون دقیقاً چطوریه. ما هنوز نگرفتیم دقیقا چطوریه.
إِنَّ البَقَرَةَ تَشابَهَ عَلَینا
ما به این نرسیدیم که واقعاً کدوم به منظور شماست. مبهمه، تو شک و شبههایم.
وَ إِنّا إِن شاءَ اللّهُ لَمُهتَدونَ
انشاءالله میفهمیم، توضیح بدی روشن میشه، هدایت میشیم.
موسی صبورانه جواب میدهد.
آیه ۷۱:
قالَ إِنَّهُ یَقولُ إِنَّها بَقَرَةٌ لا ذَلولٌ تُثیرُ الأَرضَ وَ لا تَسقِی الحَرثَ
موسی گفت: خدای من میگوید که اون یه گاویه نه اونطور رام و تسلیم که زمین شخم بزنه، شیار ایجاد کنه روی زمین، و نه آبیاری کنه و کمک کنه تو آبیاری زمین.
مُسَلَّمَةٌ لا شِیَةَ فیها
سالم، تندرست، «لاشِیَةَ فیها» هم یعنی خال و خطی نداره، یکدست.
بالاخره کوتاه اومدن.
قالُوا الآنَ جِئتَ بِالحَقِّ
گفتن: الان حق مطلب رو ادا کردی... درست بگو دیگه ... ما میخواستیم همین کارو بکنیم.
فَذَبَحوها وَ ما کادوا یَفعَلونَ
به هر حال اون گاو رو سر بریدن، ولی نزدیک بود که انجامش ندن. یعنی یه مقدار اگر که قصه ادامه پیدا کرده بود، میپیچوندن، ولی انجام شد.
حالا برمیگرده به ابتدای داستان و میگه که اصلاً برای چی قرار شد که این گاو ذبح بشه.
آیه ۷۲:
وَ إِذ قَتَلتُم نَفسًا فَادّارَأتُم فیها
همه اینا اون زمانی بود که یه کسی رو کشتین، به قتل رسوندین، بعد سر اینکه کی قاتل بوده دعوا کردین، انداختین گردن همدیگه، همدیگه رو مقصر کردین که مشخص نشه در نهایت کی کشته.
وَ اللّهُ مُخرِجٌ ما کُنتُم تَکتُمونَ
و خدا خواست که اون مخفیکاریتون و اون چیزی رو که پنهان کرده بودید آشکار کنه، لو بده.
آیه ۷۳:
فَقُلنا اضرِبوهُ بِبَعضِها
دستور دادیم، گفتیم با یه تکهای از این گاو قربانی بزنین به بدن مقتول.
کَذالِکَ یُحیِ اللّهُ المَوتا وَ یُریکُم آیاتِهِ
اینطورییه که خدا مردهها رو زنده میکنه و نشونههاش رو، نشونههای قدرتش رو، نشونههای زنده شدن مردهها رو بهتون نمایش میده.
لَعَلَّکُم تَعقِلونَ
شاید به خودتون بیایین، با خرد، با فکر کردن، با عقل کردن.
اینجا نمیگه مقتول زنده شد، اِدامه و نتیجهشو میگه. اینکه مقتول زنده میشه و قاتل خودش رو معرفی میکنه رو بیان نمیکنه. میگه منظور این بود که بهتون زنده شدن مردگان رو نشون بدیم.
آیه ۷۴:
ثُمَّ قَسَت قُلوبُکُم مِن بَعدِ ذالِکَ
ولی به جای اینکه عقل کنید، عبرت بگیرید، بعد این ماجرا دلهاتون مثل سنگ شد.
فَهِیَ کَالحِجارَةِ أَو أَشَدُّ قَسوَةً
سفت و سخت شد مثل سنگ، او اشد قسوة، حتی از سنگم سفتتر.
وَ إِنَّ مِنَ الحِجارَةِ لَما یَتَفَجَّرُ مِنهُ الأَنهارُ
اینکه از سنگم سختتر بود. چرا؟ چون سنگها بعضیاشون هست که از هم باز میشن و از دلشون جوی پرآب، چشمه جاری میشه.
وَ إِنَّ مِنها لَما یَشَّقَّقُ فَیَخرُجُ مِنهُ الماءُ
یا بعضیهاشون شکافی برمیداره، حالا به صورت چشمه نه، ولی قطرههای آب ازش خارج میشه. به هر حال یه مقداری سنگ نرم میشه.
وَ إِنَّ مِنها لَما یَهبِطُ مِن خَشیَةِ اللّهِ
و بعضی از سنگها هستند که از ترس خدا از بالای کوه فرو میریزن.
(عجب! پس حتی فرو ریختن سنگ از کوه معنایی توش هست.
و حالا شما حتی این مثل سنگم نیستید که این همه نشانه و هشدار و آیه تأثیری رو شما بذاره، از سنگ سختترید.
وَ مَا اللّهُ بِغافِلٍ عَمّا تَعمَلونَ
و خدا بیخبر نیست که شما چیکار میکنید.
صدق الله العلی العظیم.
خدا راست میگه. هرچی که خدای بزرگ بلند مرتبه میگه راسته.