
حافظه شنیداری یعنی کودک بتواند اطلاعاتی را که میشنود، برای مدت کوتاهی نگه دارد و از آن استفاده کند؛ مثلاً یک دستور دو مرحلهای را به یاد بیاورد یا چند واژه را به ترتیب تکرار کند. این مهارت در دنبالکردن توضیحات کلاس، یادگیری شعر، نوشتن املا و گفتوگو نقش دارد. با این حال، فراموشکردن گاهبهگاه دستورها همیشه نشانه مشکل نیست؛ خستگی، شلوغی محیط و علاقه کودک هم اثر دارند.
از کوتاه شروع کنید
در بازیهای تقویت حافظه شنیداری کودکان، تعداد اطلاعات باید کمی بیشتر از توان فعلی کودک باشد، نه آنقدر زیاد که بازی به شکست تبدیل شود. اگر کودک دو کلمه را بهخوبی تکرار میکند، با سه کلمه شروع کنید.
بازی ۱: زنجیره کلمهها
وسایل: نیاز ندارد
مراحل: شما میگویید: «سیب». کودک تکرار میکند. سپس میگویید: «سیب، توپ» و کودک هر دو را تکرار میکند. بهآرامی تعداد کلمات را افزایش دهید.
مدت: ۵ تا ۱۰ دقیقه
نکته: از کلمات آشنا و قابلتصور استفاده کنید.
بازی ۲: ریتم را تکرار کن
وسایل: دستها یا یک طبل کوچک
مراحل: یک الگوی ساده دستزدن اجرا کنید؛ مثلاً دو دست آرام و یک دست بلند. کودک همان الگو را تکرار کند.
مدت: ۱۰ دقیقه
فایده: توجه شنیداری، حافظه ترتیبدار و هماهنگی حرکتی.
بازی ۳: مأموریت دو مرحلهای
وسایل: وسایل معمول خانه یا کلاس
مراحل: بگویید: «مداد قرمز را بردار و کنار دفترت بگذار.» بعد از موفقیت، دستور را سهمرحلهای کنید.
مدت: در طول روز
نکته: هنگام دادن دستور، تلویزیون یا صدای اضافی را کم کنید.
مثال در خانه
بهجای: «چند بار بگویم وسایلت را جمع کن؟»
بگویید: «الان فقط دو کار داریم: کتاب را در کیف بگذار و مدادها را در جامدادی بگذار. بعد با هم بررسی میکنیم.»
چه زمانی بهتر است از متخصص کمک بگیریم؟
اگر کودک در محیط آرام هم بهطور پایدار دستورهای ساده را متوجه نمیشود، در شنیدن یا تشخیص صدا مشکل دارد، گفتارش برای سن او تأخیر قابلتوجه دارد یا مشکلاتش در یادگیری و ارتباط اثر گذاشته است، بهتر است ارزیابی شنوایی و گفتوگو با گفتاردرمانگر یا روانشناس کودک را در نظر بگیرید.
تقویت حافظه شنیداری با تمرینهای کوتاه و بازیمحور بهتر پیش میرود. هدف، حفظکردن طولانیمدت نیست؛ هدف این است که کودک بتواند شنیدن، نگهداشتن و استفادهکردن از اطلاعات را قدمبهقدم تمرین کند.