
رگی روی پایش بود، مارپیچ و سینوسی
که بعد از سالها گلاویز شدن با بیماری دیابت
سخت و سفت شده، یادآور پیری و کهنسالیاش بود.
اما چون نقشی بر دیواری چند هزارساله در قلعهای قدیمی
زیبایی خاصی و شاید مفهومی در پیاش دوان بود.
پرسیدم: مادربزرگ این را دیدهای؟
گفت هر روز میبینمش.
این نه رگ، که نمودار گردش سالیان است بر تنِ خستهی پیرزنی تنها در دل تفتیدهی کویری.
مدی و جزری. جزری و مدی.
پایین میرفت زمانی که دخترم به خاطر بیماری از دست رفت و هلاک شد.
بالا میآمد وقتی پدرت داشت در شیراز درس طبابت میخواند.
دوباره پایین رفت، وقتی عمویت در جبهه به اسیری به درازنای دههای گرفتار شده بود.
و وقتی از آن بازگشت، دوباره برجهیدن گرفت.
اینجایش را که میبینی کمی از گودیهای قبلی عمیقتر است، سالی بود که برادرم و بعد برادر شوهرم و بعد پدربزرگت را در فاصلهی ششماه از دستدادم. سالی نحستر از آن در خاطرم نیست.
خم به ابرو نمیآورد و میگفت.
داستان نهفتهی صد سال را که در سینهاش جا خوش کرده بود و به هر کسی نشانش نمیداد، میگفت و میگفت زندگی را جز با مرگ نچشیدهام و مرگرا جز بر پهنهی بیکران و روشنِ زندگی در افق تلاقی این دو نمیشناسم.
با صدایی که از تمنا پر و از شک خالی مینمود پرسیدم: توصیهای به من میکنی؟
گفت: تن نیمهجان به کار نمیآید.
بودن را آنچنان که شایسته و بایسته است، به کمال رسان.
بِباش، گویی همهی آنچه در چنتهی ادراک تو از خویش و شناخت تو از جهان است چون دستی، تیر مهابت در کمان مهارت گذارده و با قدرت میکشد تااهداف را یکی در پس دیگری دررباید.
“امید هیچ معجزی ز مرده نیست، زنده باش!”
(شعر از هوشنگ ابتهاج است)