این روزها می گویند به شایعات توجه نکنید و اخبار مربوط به کرونا را از منابع معتبر دنبال کنید.
آقای روحانی گفته فقط آمار و ارقام صدا و سیما درست است و بقیه ی اخبار و آمارها شایعه است.
و چطور می شود تشخیص داد حرفی شایعه است و حرفی دیگر معتبر؟
از دید روانشناسی هر حرفی که از یک نفر به دیگری منتقل می شود یک سوم آن تحریف می شود، این به صورت ناخواسته اتفاق می افتد و به طور معمول عمدی در کار نیست.
و خیلی از دروغ ها و پیام های اشتباه که بین افراد درو بدل می شود، ناشی از برداشت های اشتباه خودبه خودی است.
در سطح رسانه ها ولی به این سادگی نیست. نمی شود گفت یک رسانه ی رسمی آمار و ارقام را به اشتباه اعلام کرده یا چیزی را اشتباه برداشت کرده.
اهمیت و ابهام
مردم زمانی در مورد چیزی زیاد حرف می زنند که آن چیز برایشان مهم باشد. پس تا چیزی مهم نباشد شایعه ای در مورد آن نمی توند شکل بگیرد.
فاکتورمهم دیگر ابهام است. شایعه زمانی بوجود می آید که در مورد آن موضوع مهم ابهام وجود داشته باشد. یعنی اطلاعاتی که ما دارم کافی نباشد یا با دانسته های دیگر ما جور درنیاید.
در این شرایط مردم سعی می کنند اطلاعات بیشتری راجع به موضوع کسب کنند و خیلی از خبرهایی هم که منتشر می شوند احتمالا درست نیستند.
نخست باید بدانیم عملکرد مغز انسان به این صورت نیست که اطلاعات را دریافت و قبول کند!
مغز توانایی پردازش دارد، اطلاعات را از منابع مختلف رسمی و غیررسمی کنار هم قرار می دهد و با دانسته های دیگرعلمی و منطقی مقایسه می کند.
به همین دیل هر انسان معمولی تمایل دارد اطلاعات را از منابع و رسانه های بیشتری دریافت کند تا امکان بررسی و آنالیز دیتاهای مختلف را داشته باشد، چون تنها در این صورت است که خودش به یک نتیجه ی منطقی می رسد.
به نظر نمی رسد شایعه چیز ترسناکی باشد وقتی ما این همه از رسانه های مختلف در سراسر دنیا راجع به کرونا اطلاعات دریافت می کنیم.
شایعه ترس ندارد وقتی ما در قرن 21 این امکان را داریم که به طور مستقیم در فضای مجازی نظر پزشکان و متخصصان را درباره بیماری و نحوه ی انتقال آن بشنویم.
و مردم ببینند که اتفاقی که در کشورشان میفتد مانند سایر کشورهای درگیر است و همه ی آمار و ارقام با واقعیت سازگاری دارد؟!
ابهام زمانی بوجود می آید که مردم اخبار منطقی نشنوند. زمانی که ارقام که با آمار جهانی مطابقت نداشته باشد. این دیگر اسمش شایعه نیست، بلکه دروغ است.