
باید یه مقداری داده داشته یا این داده ها رو از طریق سعی و خطا به دست می آورید یا این که اون ها رو جمع آوری می کنید، این اطلاعات باعث می شه هم بتونید هم مشتریاتون رو بشناسید و هم در پول و زمانتون صرفه جویی بشه، حالا چه جوری این اطلاعات رو جمع آوری کنیم؟
یکی از راه های موثر توی جمع آوری اطلاعات مصاحبه با مشترهاست، مصاحبه ها روش انعطاف پذیریه، بستگی به شما داره چه نوع اطلاعاتی رو نیاز دارید و متناسب با اون اطلاعات مصاحبه ای رو طراحی کنید شما می تونید یه مصاحبه کوتاه و دوستانه یا یه مصاحبه طولانی تر با سوالای تخصصی طراحی کنید، موضوع مصاحبه هم با شماست و شما توی مصاحبه می تونی سوالای جدیدی که به نظرتون می رسه رو از مشتری بپرسید، مشتری ها توی صحبت های حضوری اطلاعات کامل تر رو به شما می دهند تا یه نظرسنجی اینترنتی، کنارش شما می تونید از حالت های صورت تا لحن مشتری ها هم اطلاعاتی رو جمع کنید.
برای این که بتونید مصاحبه ی موثری رو داشته باشید باید چند تا نکته رو رعایت کنید:
1- گپ نه مصاحبه
2- سوالات هدفمند و داشتن فرایند پرسیدن سوالات
3- اولویت بندی سوال ها
4- سوالات ازمایشی داشته باشید.
5- بررسی واکنش نسبت به سوال ها
6- زیاد حرف نزنید
7- از مشتری دلیل احساسش رو نخواهید
مصاحبه رو به چشم مصاحبه نگاه نکنید، فکر کنید یه گپ بین دو نفره و سعی کنید اون اطلاعاتی که نیاز دارید رو حین گپ زدن به دست بیارید ،اول اهدافتون از مصاحبه مشخص کنید، بدونید واسه چی می خواید مصاحبه کنید، این باعث می شه سوالاتون دقیق تر باشه
توی مصاحبه اول از تجربه هاشون بپرسید، بیایید در مورد ارتباطشون با محصولتون و دلایل خریدشون سوال کنید اون زمان برید در مورد احساسی که حین خرید داشتند و احساسشون بعد از خرید بپرسید، سعی کنید سوالات رو از زوایه های مختلفی بپرسید تا تمام اطلاعاتی که نیاز دارید رو به دست بیارید
براساس هدفتون از مصاحبه سوالاتون رو هم اولویت بندی کنید
اگه اولویت شما اینه که تقسیم بندی مشتریاتون بدونید باید سوالایی حول این که مشتریاتون کی اند؟ اگه اولویتتون رفتار مشتریاتون رو بشناسید باید بپرسید رفتار مشتری چه جوریه؟ و اگه واکنش مشتری ها رو می خواهید بفهمید باید بپرسید واکنش مشتری ها چیه؟ اولویتتون می تونه نوع محتواتون باشه این که چه پیامی؟ با چه لحنی؟ برای مشتریتون خوبه این که کدوم براتون اولویته بستگی به هدف مصاحبتون انتخاب کنید.
قبل از این که سوالات رو از مشتری ها بپرسید اون ها رو به چند نفر نشون بدید نظر چند نفر رو بگیرید، ببینید چه جوری می شه سوال ها رو بهتر کرد، هر دفعه که مصاحبه ای انجام دادید از تجربه مصاحبه می تونید استفاده کنید و سوالاتون رو بهتر کنید
نسبت به جواباشون واکنش نشون بدید، فقط نخواهید یه عده سوال بپرسید، ازشون در مورد جواب ها سوال کنید مثلا اگه از چیزی خوششون نیومده ، بپرسید از چی این خوشتون نیومند؟ و به نظرتون چی کار باید کرد که بهتر بشه؟ شروع کنید به سوالای بیشتر تا نگاه مشتری براتون شفاف بشه
زیاد حرف نزنید، بیشتر شنونده باشید سوال کنید و منتظر جواب کامل مشتریتون باشید ، اصلا سعی نکنید با مشتری یکی به دو کنید یا از محصولتون دفاع کنید بگذارید حرفشو بزنه حتی اگه به نظرتون غیرمنصفانس
همیشه وقتی احساسات مشتری درگیر باشه می تونه یه فرصت و یا یه تهدید باشه ، اگه بتونید مشکل مشتریتون که یه احساسی نسبت بهش داره رو حل کنید مشتری بهتون همیشه وفادار می مونه ، اولین گامش اینه که اون احساسی که مشتری داره رو پیدا کنید ، بفمید اون احساسه چیه و بعد بتونید اون احساس رو حل کنید مثلا اگه یه مشتری برای خرید یه محصول شک داره و واسه این که کدوم محصول بهتر براش شک داره الان احساس مشتریه سردرگمیه و عدم اطمینانه، خوب توی مصاحبه ها باید دنبال اون احساس بگیردید بفهمید مشتری ها چه احساسی دارند و اگه اون احساس رو پیدا کردید باید بفهمید که چه جوری اون احساس رو برطرف کنید مثلا اگه احساسش سردرگمیه ، حالا چه محتوایی تولید کنم باید محتوایی در حوزه گارانتی درست کنم یا محتوایی که اطلاعاتی جامع به مشتری بده تا مطمئن بشه این محصول ، بهترین گزینشه ، احساس مشتری ها را هم می تونید وارد پرسونا کنید
از مشتری دلیل احساسش رو نخواهید به جاش ازش بپرسید دلیل از مشتری حالت تهاجمیه به جاش بپرسید چی شد که این جوری احساس می کنی؟ سعی کنید سوال ها به سمت کنجکاوی بره، اروم صحبت کنید و سوالاتون رو فضای دوستانه باشه
شما توی مصاحبه ها متونید دنبال پرسونای مشتریاتون بگردید مثلا کسایی که از یه مغازه مانتو فروشی مثلا مدلی از مشتریا خانوم شاغلی رو داریم که میان وتمام مغازه رو نگاه می کنند ، او ها خرید رو تفریح هم می دونند و با ارامش خرید می کنند همه جای مغازه رو می بینند و اگه چیزی چشمشون رو گرفت خرید می کنند خیلی وقت ها دسته جمعی میان خرید یه مدل دیگه داریم خانوم شاغله فقط چند بار در سال خرید می کنه وقتی وارد فروشگاه می شه دقیقا می دونه حدودا چه نوع مانتو هایی می خواهد اولویتش خرید برای بچه هاست ولی برای خودشم خرید می کنه و توی هر خرید مبلیغ قابل توجهی رو خرج می کنه اینها از اطلاعات اولیه پرسونای مشتریاست که می شه با مصاحبه اطلاعاتتون در موردشون تکمیل تر بشه
اینو یادتون باشه که مهم ترین قسمت تقسیمات مشتری براساس رفتار مشتریان نه براساس مشخصات جمعیتی و مکانی چون دو نمونه مدل مشتری که گفتیم می تونه از یک مشخصات جمیعتی و مکانی باشند اما رفتارهای خرید اون ها کاملا با هم فرق می کنه شما باید استراتژی های متفاوتی برای این دو مدل داشته باشید با این که مشخصات جمعیتی و مکانیشون یکیه هر چی می تونید
و چند بار قبل از مصاحبه تمرین کنید تا مصاحبه بهتری رو داشته باشید.
یک روش توصیفی که بشود احساسات مشتری ها رو نسبت به محصول و دلایل خرید اون ها دانست استفاده از مصاحبه تصویر محوره
چند نفر رو به مصاحبه دعوت می کنید و ازشون می خواهید در مورد موضوعی که دارید تحقیق می کنید 10 تا 15 عکس بیارند که احساسشون نسبت به موضوع تحقیق رو نشون می ده ، بعد در مورد هر کدوم از تصاویر از مشتری ها سوال کنید، گام سوم سوال هایی رو از مشتری ها در مورد تصاویری که از برند و حسب و کار شما توی دهنشون میاد بپرسید مثلا اگه این برند یه حیوان بود ای حیوان چیه؟ یا اگه یه نوشیدنی بود چی؟ موارد مشترک رو جمع کنید ، این روش مصاحبه خیلی برای مشخص کردن احساساته
دو نوع مطالعه مشتریان هستش، یکی این که بگذارید با محصول توی شرایط روزانشون کار کنند و نکاتی رو که مشاهده می کنید رو یادداشت کنید روش دوم اینه که توی همون شرایط روزانه که دارند با محصول کار می کنند سوال هایی هم ازشون برسید، بهترین سوالاتم هم سوالات لحظه ای هستش، مصاحبه ها بین 2 تا 6 ساعته و معمولا هزینه هاش زیاده
از مشتری ها بخواهید استفاده از محصولتون رو ضبط کنند، الان با موبایل این کار راحت شده و می شه خاطرات مشتری رو توی نرم افزارها دنبال کرد.)
یه روش دیگه واسه جمع اوری اطلاعات مصاحبه های گرویه
این روش برای جمع اوری اطلاعات جمعیتی و مکانی خیلی مفیده ، جز چند شرکت بزرگ توی ایران بقیه کسب وکارها کمتر از این روش کمتر از این روش استفاده می کنند توی این روش یه جمعی افراد و بسته به هدف مصاحبه گروهی می تونه این افراد از مشتریانتون باشه یا می وتونه از مشتریای بلقوتون باشه یا کسایی باشه که از شما خرید نمی کنند رو دور هم جمع می کنند و ازشون یه مجموعه سوالایی رو می پرسند و هر کس نظرشو می ده
اگه تازه کسب وکارتون رو شروع کردید این مصاحبه های گروهی کمک خیلی خوبی می کنه تا یه دید کلی از مشتری هاتون به دست بیارید
یکی از ضعف های مصاحبه های گروهی اینه که افراد در مورد رفتارهاشون ادعاهایی رو می کنند که توی زندگی روزمره واقعا اونجوی عمل نمی کنند، این باعث می شه که توی فرایند مصاحبه های گروهی باید بتونید خطاها و داده های پرت رو تشخیص بدید
جواب هایی که توی مصاحبه های گروهی داده می شه بیشتر واکنش هایی نسبت به سوالاته نه رفتارهای واقعی مشتریان
ولی یه جاهایی هست که مصاحبه گروهی جواب می ده یکی از این جاها وقتیه که می خواهید از مشتریاتون ایده بگیرید
مثلا اگه می خواهید برای کسب وکارتون محتوا درست کنید و نمی دونید که روی چه موضوعاتی محتوا بسازید، یا این که الان خدماتی دارید و می خواهید ببینید چه خدمات اضافه ای رو بگذارید که بتونید مشتریتون رو نگه دارید
یه جای دیگه که مصاحبه های گروهی جواب می ده زمانیه که می خواهید یه محصول جدید به محصولاتون اضافه کنید یا یه خدمات جدید به محصولاتون اضافه کنید و می خواهید واکنش مشتریاتون رو بدونید
یه مورد دیگه ای هم که به درد می خوره اینه که شما می تونید از توی این مصاحبه های گروهی سوالایی که باید مشتریاتون بپرسید در میاد، پس مصاحبه های گروهی رو اکثرا اول تحقیقات بازار انجام می دهند
یه روشی که خیلی کاربردیه و یکی از روش های اصلی جمع کردن اطلاعات مشتریا واسه نرم افزارها و سایت و اپ هاست، روش کاربردی پذیریه
روشش اینجویه که می خواهیم بودنیم که مشتریای ما چه جوری از این سایت یا نرم افزار استفاده می کنند
از تعداد کمی مشتری استفاده کنید نتایج ازمایش رو اعمال کنید و دوباره این ازمایش رو انجام بدید ، دوباره مشکلات رو پیدا کنید اعمالش کنید و دوباره ازمایش کنید ، استمرار در انجام این فرایند نتابج خوبی براتون داره
چند تا مشتری رو انتخاب می کنیم از مشتری بخواهید که چند تا کار خاصی رو انجام بده مثلا ازش بخواهید توی سایت ما یه چیزی رو بخره ببینید مشتری چی کار می کنه مشکلاتش چیه؟ چه قدر طول می کشه خرید کنه؟ به چیا دقت می کنه؟ و این سوال ها رو از نگاه کردن به مشتری به دست بیارید
این ازمایش ها رو می تونید به دو صورت انجام بدید می تونید یه سناریو داشته باشید یا فقط چند تا مشتری رو آزاد بگذارید ، این ازاد گذاشتن مشتری برای جاهایی خوبه مثلا اگه بخواید احساس مشتری نسبت به رنگ ها و شکل سایت رو بگه و احساسش نسبت به کل سایت رو مشخص کنه ولی بعضی وقت می خواهید در مورد نظر مشتری رو در مورد موارد خاصی بدونید مثلا اگه توی یه سایت فروشگااهی بخواهید مثلا یه محصول رو پیدا کنه و اونو بخره ببینید فرایند فروش رونه
یه مورد دیگه اینه که می خواهید ناظر که توی جلسه داره مشتری رو نگاه می کنه ، از مشتری سوال کنه یا نه ، یا به مشتری کمک کنه یا فقط بگذاره مشتری با سیستم کار کنه تا خود مشتری از سیستم سر در بیاره
اگه هدف جمع اوری اطلاعاتتون واسه بهترکردن محصوله بهتره بگذارید یه خواسته از مشتری مثلا خرید انلاین فلان محصول داشته باید و بگذارید خودش با فرایند درگیر بشه ولی اگه واسه فروشه بهتره در طول آزمایش از مشتری سوال کنید
برنامه هایی مثل usetesting هستش اگه بخواهید تعداد زیادی افراد رو آزمایش کنید کاربرد داره، اخرشم تصمیم بگیرید می خواهید آزمایشون حضوری باشه یا مجازی؟ حالت حضوری می تونید صورت مشتری رو بخونید زبان بدنشو نگاه کنید ولی در حالت مجازی سریع تره و ارزون تره و می تونید تعداد مشتری های بیشتری رو آزمایش کنید
نظرسنجی فایده های زیادی داره ، سریعه ، تعداد مشتری های زیادی می تونند توش شرکت کنند و نتایج دقیقی رو بهتون می ده ، برای این که نظرسنجیتون موثر باشه واسش یه هدف مشخص کنید، در مورد جواب هایی که از مشتری ها می خواهید فکر کنید و براساس اون ها سوال طراحی کنید تا از سوال های مشابه جلوگیری بشه
کوتاهی نظرسنجی
یه موضوع دیگه این که نظرسنجی کوتاه باشه ، اگه نظرسنجی طولانی باشه مشتری ها خسته می شوند یا وسطش نظرسنجی رو ول می کنند یا جواب ها رو با بی حوصلگی می دن، سوال ها رو اولویت بندی کنید ،
سوالاتون رو هم شفاف و دقیق باشه ، این جوری نباشه که توی سوال ها افراد گیج بشن ، از کلمات سختم استفاده نکنید از کلماتی که چند تا معنی هم دارند استفاده نکنید، سوالاتون رو به چند نفر نشون بدید تا مطمئن بشید سوالاتون واضحه ، بعد از هر نظرسنجی می تونید از مشتری ها هم بپرسید مشکلی توی خود سوال ها بوده یا نه
توصیه می شه برای جمع کردن جامع اطلاعات هم از مصاحبه و هم از نظرسنجی استفاده بشه ، سوال اینه کدوم رو اول انجام بدید اول نظرسنجی رو انجام بدیم خوب اون وقت دقیقا نمی دونیم چه سوال هایی رو باید بپرسیم و اگر مصاحبه رو اول انجام بدیم برای تحلیل نظرسنجی بعضی وقت ها نیازه از مشتری سوالایی در مورد داده نظرسنجی بشه بهرتین کار اینه که بعضی از مصاحبه ها رو اول انجام بدیم بعد نظرسنجی رو انجام بدیم دوباره یه عده دیگه مصاحبه انجام بدیم و دوباره بریم سراغ نظرسنجی و در اخر هم یه بار دیگه چند تا مصاحبه داشته باشیم ، حالا بسته به مدل کسب وکارتون می شه روش های دیگه جمع اوری اطلاعات رو توی اورد ولی این روشی ساده و ابتدایی ولی کاربردی برای جمع اوری اطلاعاته
کسب وکار شما چند مدل اطلاعات دارند ، اولینش اطلاعات سایتتونه ،ترافیک ساییتون چه قدره؟ چه کلماتی رو سرچ می کنند که محصول شما رو بخرند؟ با چه کلماتی وارد سایت شما یا رقباتون می شن؟ این که مشتریاتون چه جوری وارد سایتتون می شن ، کدوم صفحات جذاب تره، کجاها گیری می کنند ، کدوم محتوا براشون جذاب تره
یه مدل دیگه اطلاعات ، اطلاعات سوشال مدیاست، این که مشتریاتون دچه واکنش نسبت به محتوا یا محصول شما دارند؟ چه احساسی نسبت به شما دارند؟ می تویند بفهمید چه محتوایی رو ترجیه می دهند؟ در مورد مشخصات مشتریاتون تا علایقشون می تونید بفهمید؟ چی رو دنبال می کنند؟ در مورد چی بحث می کنند؟ و چی رو به اشتراک می گذارند؟
برید مشتریان و مخاطب هاتون رو توی سوشال مدیا بشناسید ، ببینید در مورد چی کامنت می گذارند ، در مورد چی بحث می کنند ،
اعدادی که به دست میارید مهم اند اما بعضی وقت ها اگه می خواهید برای اطلاعاتی برای پرسوناتون استفاده کنید اکثرا مصاحبه و نتایجی که از یه گپ با مشتریتون به دست میاد مفیدتره ، یه مورد دیگه ای که در مورد داده های کسب وکار هستش ، تحلیلش این قدرها هم اسون نیست مثلا اگه یه قسمت سایت شما مشتری ها گیر می کنند می تونه دلایل زیادی داشته باشه خیلی وقت ها دلیلش رو نمی شه فقط از این داده ها به دست اورد باید با مشتری یا کاربر مصاحبه کنید تا بفهمید مشکل چی اون صفحه چی بوده، مصاحبه ها با مشتری ها خیلی از انگیزه ها ، احساسات مشتری و تجربه هاش رو پیدا ی کنه که توی داده ها مشخص نمی شه
ردیابی چشم ابزاری است که از انعکاسات قرنیه چشم برای اندازه گیری نحوه حرکت چشم استفاده می کند. با استفاده از این نوع ابزار می توانید یاد بگیرید که مشتری های شما به کجا نگاه می کنند ، به چه چیزی نگاه می کنند ، چقدر وقت خود را صرف نگاه کردن به محرک های مختلف می کنند و مردمک های آنها چگونه واکنش نشان می دهند. در آخر با یک نقشه حرارتی از مکانی که شرکت کنندگان در آن نگاه می کنند ، مواجه خواهید شد.
واکنش پوستی یا GSR حتی کوچکترین تغییرات در پوست و واکنش بدن نسبت به اون رو نمایش میده
دستگاه های اندازه گیری ضربان قلب. این روزها تقریباً همه آنها را در ورزشگاه می بینید. آنها همچنین می توانند اطلاعاتی را در مورد سرعت یا کاهش ضربان قلب به ما نشان دهند که نشان دهنده واکنش احساسی است.
سرانجام ، تجزیه و تحلیل بیان صورت. این یک سیستم هدایت شده توسط کامپیوتر است که حتی کوچکترین بیان را در صورت تشخیص می دهد.