داستان ما با غرب، داستان چند سال و یا حتی قرن اخیر نیست. از حدود ۱۵۰۰ میلادی یعنی دوره صفوی، ایران با غرب تعامل داشت. البته آن موقع خبری از آمریکا نبود و اروپا ما را مورد رحمت و توجه خودش قرار می¬داد. از همان موقع خیلی تلاش می¬شد بتوانیم با غربی¬ها دوست باشیم؛ مثل همه دوستی¬های دیگر ولی از همان موقع هم هیچ وقت نتوانستیم موفق شویم. مشکل از ما بود یا آن¬ها، تاریخ جواب می¬دهد. البته بازه¬هایی مثل زمان پهلوی ظاهراً دوست¬های خوبی بودیم؛ اما اگر با یک سری معیارهای دوستی مورد توافق همه، بسنجیم که با غرب دوست بودیم یا خیر، ... بگذرم. در وضعیت فعلی جهان، یعنی حاکمیت تمدن غرب بر دنیا، هیچ کشوری، واقعا هیچ کشوری، به فکر برقراری ارتباط دوستی با دیگران نیست. اصلا معنا نمی¬دهد. در فضای تمدنی غرب صرفا منافع هر کشور مهم است. اگر دو کشور با یکدیگر دست می¬دهند، یعنی توافقی کردند که منفعت هر دو کشور درگیر است. اگر کشوری دیگری را تحریم می¬کند یا رابطه با آن برقرار نمی¬کند، باز هم به خاطر منفعتش است. هر کس با این دید منفعت¬گرایانه وارد سیاست خارجه نشود، غیر از این که نشان می¬دهد چیزی از سیاست خارجه نمی¬داند، باخت حتمی¬اش را باید انتظار داشت. این مورد قبول تمام متخصصان حوزه سیاست خارجه است.
برویم سراغ رابطه ایران و آمریکا. هدف آمریکا از تمام اقداماتش، سلطه کامل بر جهان و ابرقدرت ماندن و نداشتن رقیب است. تا الان هم از جهت¬هایی موفق بوده. دقت کنیم که این هدف فارغ از این حزب یا آن حزب است. ایالات متحده آمریکا به دنبال این هدف است. جمهوری اسلامی ایران به دنبال چی هست؟! در شعارهای کشور و قانون اساسی که جستجو کنیم، به هدف¬هایی از جنس نفی استکبار، عدم سلطه، عدالت، صلح، استقلال، آزادی می¬رسیم. واضحا با آمریکا تضاد داریم. آن به دنبال سلطه است و ما به دنبال عدم سلطه. اصلا فرض کنیم ما از راست حمله نکنیم و فقط در زمین خودمان باشیم؛ شعارهایمان، حرف¬های اسلام که می¬زنیم، بقیه کشورها را تحریک می¬کند و به ضرر آمریکاست و همین حرف¬ها آمریکا را مجبور به حمله می¬کند. بیکار که نیست در ۸ سال دفاع مقدس به عراق کمک کند، این همه تحریم راه بیندازد، داعش به وجود بیاورد، این همه هزینه کند، اندیشکده¬های خاص مسائل ایران به وجود بیاورد و ... .
دو مقدمه گفته شد: ۱) سیاست خارجه هر کشور صرفا و صرفا بر اساس منافع آن کشور شکل می¬گیرد. ۲) از لحاظ راهبردی و در لایه هدف، جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا در تضاد هم هستند و به عبارتی دشمن یکدیگر. مادامی که این دو مقدمه برقرار باشد، بین ما و آمریکا درگیری وجود دارد. دیگر جمله «اوباما را فردی بسیار مودب و باهوش یافتم» معنا نمی¬دهد. قهقهه با جان کری معنا نمی¬دهد. «امضای کری تضمین است» معنا نمی¬دهد. اعتماد روی هوا معنا نمی¬دهد. خوشحال شدن از آمدن بایدن معنا نمی¬دهد. انتظار گشایش تمام مشکلات کشور مثل محیط زیست و کمبود آب و ... از برجام نمی¬رود. هر توافقی که در این فضا انجام شود، در بهترین حالت، آتش¬بس جنگی خواهد بود. متاسفانه به دلیل نبود این فهم، وضعیت سیاست خارجه ما و آمریکا به این جا رسیده است. در دو حالت است که درگیری ما و امریکا تمام می¬شود: یا مبنای سیاست خارجه ها از منفعت ملی تغییر کند (نقض مقدمه اول) که در جهان آرمانی اتفاق میفتد؛ یا یکی از کشورها یا هر دو از اهداف خودشان کوتاه بیایند (نقض مقدمه دوم). برای مورد دوم هم از آمریکا که نمی¬توانیم انتظار داشته باشیم از اهدافش کوتاه بیاید؛ پس خودمان باید از آزادی و عزت و استقلال و عدالتطلبی و آرمانهایمان کوتاه بیاییم. داخل پرانتز این را هم بگویم که مورد اتفاق همه سیاست¬مداران و اقتصاددانان کارکشته کشور هست که وضعیت اقتصادی و تنگناهای فعلی نهایتا ۲۰ درصد ناشی از تحریم¬های آمریکاست. مشکل جای دیگری است که از موضوع این متن خارج است.
تا الان فقط تحلیل ارائه شد. قدری اطلاعات هم برای اثبات ادعاها در ادامه می¬آورم. فقط گزارش می¬کنم و تطبیقش با تحلیل بالا به عهده خودتان (علاقمندان می¬توانند موارد گوناگون از سال ۱۳۲۰ تا ۱۳۹۹ در ارتباط ما با غرب و به خصوص آمریکا را جستجو کنند و ادعاهای بالا را راستی¬آزمایی کنند.)
۱. سال ۲۰۱۰ سوخت راکتور ایران برای داروهای ضد سرطان تمام می¬شود. با وساطت برزیل و ترکیه، با آمریکا توافق کردیم به ازای ۱۲۰ کیلوگرم سوخت، ۱۲۰۰ کیلوگرم اورانیم ۵ درصد بدهیم. بعد از توافق خانم کلینتون ادعا کرد ایران برای فرار از بار تحریم می¬خواهد مذاکره کند و آمریکا زیر توافق زد. برزیل و ترکیه هم از این کار آمریکا شاکی شدند.
۲. گزارش دیوید کوهن، معاون ضد تروریسم و خزانه داری آمریکا، در ۲۱ آذر ۹۲ (پس از انجام مذاکراتی از برجام) به سنا درباره توافق ژنو: فشار اقتصادی عظیم ایران در حال میوه دادن است. این فشارها به ما قدرت چانه¬زنی در توافق ژنو را داد. اما این فقط گام اول است.
۳. آقای روحانی ۲۴ آذر ۹۲: توافق ژنو یعنی تسلیم قدرت¬های بزرگ در برابر ملت بزرگ ایران.
۴. از سال سیاست چین ۱۹۷۹ تغییر کرد و وارد فضای رشد اقتصادی شدند. تا قبل از دوره اوباما رویکرد آمریکا تعامل و ادغام بود. یعنی به چین می¬گفت: می¬خواهی رشد کنی؟ باشد؛ این سهمت را بگیر و کنار بنشین. از دوره اوباما این سیاست تغییر کرد. در سند ۲۰۲۰ مرکز ارزیابی دفاعی آمریکا آورده شده: تهدید اصلی حزب کمونیست چین است.
۵. دنیس راس، دستیار ویژه اوباما و مدیر ارشد منطقه مرکزی در شورای امنیت ملی، در زمان مذاکرات هسته¬ای می¬گوید: بهترین پیشنهاد به ایران، پیشنهادی است که مطمئن باشیم آن را رد می¬کند!!! (چرا؟!)
۶. امانوئل ماکرون در اجلاس سازمان ملل ۲۰۲۰: از اول با توافق با ایران مخالف بودم.
۷. اوباما: کودتای ۲۸ مرداد ایران اقتضای جنگ سرد بود. (در صورتی که دولت کلینتون عذرخواهی کرده بود)
۸. ولی ا... سیف، رئیس وقت بانک مرکزی: تقریبا ۳ ماه بعد از اجرای برنامه اقدام مشترک (برجام)، تقریبا هیچ اتفاقی نیفتاده است.
۹. اوباما، که فردی بسیار مودب و باهوش است، بعد از توافق برجام در مصاحبه¬ای چالشبرانگیز می¬گوید: برای این که تحریم¬ها ادامه پیدا کنند، باید برای مثال بزرگترین بانک¬های جهان را تحریم می¬کردیم یا کشورهایی مثل چین را از مبادلاتمان حذف می¬کردیم و چنین اقداماتی در قبال بزرگترین طلبکاران ما می¬توانست موجب از بین رفتن اقتصاد ما بشود ... اگر این توافق را نمی¬کردیم، ایران را در صندلی راننده می¬نشاندیم. فکر می¬کنم در آن صورت تحریم¬ها فرو می¬ریخت و نتیجه¬ای عاید ما نمی¬شد. فردی که به جای من به عنوان رئیس جمهور می¬نشیند، جمهوری¬خواه یا دموکرات، نه تنها اندازه من توان خواهد داشت که اقدامات نظامی یا تحریم¬های جدید علیه ایران اجرا کند، بلکه دید بهتری از توان و برنامه هسته¬ای ایران خواهد داشت.
۱۰. جو بایدن، سپتامبر ۲۰۲۰ قبل از پیروزی در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در مقالهای در سیانان محورهای سیاستش در قبال ایران و برجام را شرح داده، تصریح کرد روش «فشار حداکثری» که دونالد ترامپ در پیش گرفته فاقد قابلیتهای لازم برای مهار ایران در زمینههای هستهای، منطقهای و موشکی است. لذا لازم است روشی هوشمندانهتر برای مقابله با تهران به کار گرفت!
۱۱. ظریف در ۳ اسفند ۹۹ گفت: ما درخواستهای زیادی داریم و خواهان اقدام عملی از سوی آمریکا هستیم، نه حرف. اما اکنون مشکل این است که بایدن در حال دنبال کردن سیاستهای ترامپ است، نه اوباما!
۱۲. سید علی خامنه¬ای: آمریکاییها وقتی که یک چیزی را هدف میگیرند با یک دولتی، با یک کشوری و بنا میگذارند که با زور و با فشار آن مقصود خودشان را به دست بیاورند، فشار در این جا برایشان راهبرد است. اما در کنار این راهبرد، یک تاکتیک هم دارند و آن عبارت است از مذاکره.
۱۳. جیمز کلورلی، معاون وزیر خارجه انگلیس، تنها ساعاتی بعد از اعلام آن که دولت بایدن ادعای بازگشت تحریمهای سازمان ملل علیه ایران را پس گرفته است، گفت: تهران باید به تعهدات خود ذیل توافق اتمی بازگردد؛ توپ در زمین ایران است و آنها هستند که تعهدات خود را در برجام نقض کردهاند؛ طرفی که باید به تعهدات خود بازگردد و هر کاری لازم است انجام دهد، ایران است.
۱۴. پیتر استانو سخنگوی اتحادیه اروپا نیز تصمیم دولت بایدن درباره تحریمهای سازمان ملل را «فراهمکننده شرایط بازگشت تهران به پایبندی به برجام» دانست و گفت تهران باید تعهدات خود را رعایت کند تا تحریمها رفع شود.
