▪️آیا مجرد زیستن و ازدواج نکردن غیراخلاقی و غیرطبیعی است؟
در تفکر سنتی «تجرّد» مرحلهای موقت و انتقالی در زندگی فرد است. فرد مجرّد دیر یا زود باید ازدواج کند تا «سر و سامان» بیابد. یعنی انگار تجرّد، غیرطبیعی و نوعی بیسر و سامانی است و اگر دوران تجرّد به درازا بکشد، هزار و یک گمان بد به فرد مجرّد میرود و باید در سلامت جسمی روانی، و اخلاقی او تردید کرد. انگار که زندگی طبیعی و اخلاقی جز با گذر از مرحله انتقالی تجرّد دست نمیدهد. در بهترین حالت، باید به حال فرد مجرَد دل سوزاند.
اما از ویژگیهای دوران مدرن این است که رفته رفته فرهنگ عمومی، تجرّد را نه به مثابه مرحلهای موقت یا غیرطبیعی یا غیراخلاقی یا ترحمانگیز، بلکه به مثابه نوعی سبک زندگی بهرسمیت میشناسد. سبک زندگی آدمها به تناسب سرشتشان فرق میکند. بعضی آدمها در کنار همسر و فرزند شکفته میشوند، بعضی آدمها در خلوت دلخواسته خود آرامش و قرار مییابند. جامعه مدرن هم امکان عینی این تنوع را فراهم میکند، یعنی امکان مجرّد زیستن را به انسانها میدهد، و هم فرهنگ احترام به سبک زندگی دل خواسته افراد را میپروراند، یعنی به جامعه میآموزد که راه شکوفایی و آرامش انسانها فقط از یک کورهراهِ لگدخورده و مألوف نمیگذرد. زندگی مطلوب و شکوفاننده برای همه از الگوی واحد پیروی نمیکند. سبک زندگیای که تو را میشکوفاند چه بسا من را پژمرده کند، و برعکس.
بنابراین، اگر فرد مجرّدی را دیدیم، به جای آنکه او را به دیده ترّحم یا تردید بنگریم، با خود فکر کنیم شاید او تجرّد را نه به مثابه یک وضعیت تحمیلی یا گذرا بلکه به مثابه یک سبک زندگی خواستنی و ماندگار انتخاب کرده است و به انتخاباش احترام بگذاریم.
نوشته آرش نراقی ?