✍دارا سمیعی | ? دانشجوی مهندسی شیمی | ? ویژه نامه «زنان»

? ریشه این حضور پرشورتر را میتوان در موارد بسیاری جستوجو کرد. ظلم و ستم سیستماتیک بر زنان، قوانین تبعیضآمیز علیه زنان، حقوقی که در رابطهی میان همسران از زنان سلب شده و تبعیض علیه زنان در محیط کار و باور عمومی بر ضعیف بودن زنان، از جمله دلایل قابل اشارهاند.
در چند سال اخیر شاهد تفاوتهای چشمگیری در تجمعات مدنی بودهایم. از عمده تفاوتهای این اعتراضات میتوان به نقش زنان در آن اشاره کرد بهگونهای که حضور و کنش زنان در این تجمعات بسیار گستردهتر و پررنگتر از گذشته شده است.
ریشه این حضور پرشورتر را میتوان در موارد بسیاری جستوجو کرد. ظلم و ستم سیستماتیک بر زنان، قوانین تبعیضآمیز علیه زنان، حقوقی که در رابطهی میان همسران از زنان سلب شده و تبعیض علیه زنان در محیط کار و باور عمومی بر ضعیف بودن زنان، از جمله دلایل قابل اشارهاند.
متأسفانه آمار دقیقی از میزان حضور زنان در این تجمعات و اعتراضات در دست نیست. تنها منابعی محدودی که میتوان به آنها اتکا کرد، ویدئوهای ضبط شده از این تجمعات و شمارش دقیق افراد در اعتراضات کوچک و تعمیم آن به کلیت این اعتراضات است.
با بررسی کلیپهای منتشر شده از اعتراضات سال ۹۸ مشاهده میشود که صدای دختران در بسیاری از آنها بهصورت رسایی شنیده میشود. ویدئوهایی بسیاری هم موجود است که راوی و ضبط کننده آنها زناناند.
نمونههای متأخر از دختران و زنانی که در این سالها خبرساز شدهاند، نشان میدهد که آنها برای بازیابیِ نه فقط حقوق زنان بلکه حقوق تمامی افراد جامعه کوشیدهاند؛ سپیده قلیان، ندا ناجی و همینطور فعالان سابقی چون نسرین ستوده. این افراد برای بازیابی بخشی از حقوق از دست رفتهی زنان متحمل هزینههای سنگینی شدهاند.
بررسی لیستی از فعالان سیاسی، اجتماعی و مدنی در چندین سال اخیر ایران نشان خواهد داد که زنان از مشارکت فعالانه و عمدهای برخورده بودهاند. میتوان این روند را با بررسی جامعه کوچکی در مقیاس دانشگاه علم و صنعت صحتسنجی کرد. رد پای حضور دختران علم و صنعت از تجمعی که بهمنظور سوگواری برای کشتهشدگان سرنگونی هواپیمای اوکراینی انجام شد تا تحصن ساختمان ریاست دانشگاه برای اعتراض به انتصاب معاون فرهنگی جدید، قابلمشاهده است.
مطابق با آمار ارائه شده از وبسایت تایمز که حاوی دادههایی از جمعیت دانشجویان دانشگاههای جهان است، از هر ۱۰۰ دانشجو در دانشگاه علم و صنعت، ۶۹ نفر پسر و تنها ۳۱ نفر از آنها دخترند. با وجود این نسبت نامتعادل، بسیاری از تریبونهای آزاد برگزار شده و تحصن و تجمعهای انجام شده در علم و صنعت از حضور پر رنگ دختران برخوردار بوده است و حتی در مواقعی شاهد آنیم که بیش از نیمی از افراد حاضر را دختران تشکیل دادهاند.

در تحصن اخیر فعالان دانشجویی علم و صنعت در اعتراض به انتصاب معاونت فرهنگی، تعدادی از دختران در زمان قابلتوجهی به طول ۲۹ ساعت در کنار سایر دانشجویان پسر در ساختمان ریاست دانشگاه ماندند؛ رفتاری که در زمانهای دورتر در این شدت دیده نشده بود.
به گفتهی شاهدان عینی صدای دختران در آخرین تجمع اعتراضی دانشجویی علم و صنعت بهصورت قابلملاحظهای رسا بود و در سر دادن شعارها با دیگران همراهی میکردند.
آمارهای حضور زنان و دختران نشان میدهد که بخشی از آنها برای احیای حقوق از دسترفته خود تلاش کردهاند و در این مسیر هزینه دادهاند. نمونه موردی دانشگاه علم و صنعت نیز از این قاعده مستثنی نبوده و این خود گواه از تحول در حضور زنان در صحنه اعتراضات دارد.

? برای دسترسی به فایل تمامی مطالب این پرونده، می توانید به لینک فایل سی و دوم آرمان شهر مراجعه کنید.